47 Opties: inkomsten uit arbeid of inkomsten uit kapitaal

Het gebruik van aandelenopties als bezoldigingsvorm voor bestuurders is in het algemeen verwaarloosbaar in de jaren ’30 en ’40. Eén van de redenen hiervoor is, dat niemand in die tijd precies weet hoe deze opties belast moeten worden. Is de optie op het moment dat deze wordt uitgeoefend aan te merken als bezoldiging en dus op het moment van uitoefening belastbaar of moet de verkoop van het aandeel, dat door het uitoefenen van de optie verworven wordt, afgewacht worden voordat belasting verschuldigd is? Een keuze voor één van deze twee mogelijkheden heeft uiteenlopende gevolgen. In het eerste geval worden de inkomsten belast als waren zij inkomsten uit arbeid.1 In het tweede geval spreekt men van vermogenswinst waarover door het individu een veel lagere belasting betaald hoeft te worden.2

Een antwoord op bovenstaande vraag heeft lang op zich laten wachten. Vanaf eind jaren ’20 tot na de Tweede Wereldoorlog zou onzekerheid over deze kwestie blijven bestaan.

In de jaren ’50 maakt een hervorming van de belastingwetgeving een einde aan de onzekerheid. Aanleiding voor deze hervorming is onder meer de ontevredenheid over de uitspraak van de U.S. Supreme Court waarin is bepaald dat de bestuurder belasting is verschuldigd direct na het uitoefenen van zijn opties. Deze keuze brengt namelijk verschillende nadelige neveneffecten met zich. Zo is er om handelen met voorkennis tegen te gaan in de Securities Exchange Act van 1934 een bepaling opgenomen op grond waarvan een bestuurder de aandelen die worden verkregen door het uitoefenen van opties minimaal zes maanden aan moet houden voordat de bestuurder deze aandelen mag verkopen. Door de uitspraak van de Supreme Court ontstond de situatie, dat een bestuurder belasting verschuldigd is indien hij zijn opties uitoefent, terwijl hij de verkregen aandelen niet deels kan gebruiken om daarmee zijn belastingschuld te voldoen.5 Het gebruik van opties als vorm van bezoldiging wordt daardoor uiterst onaantrekkelijk.

Met de inwerkingtreding van de Revenue Act van 1950 wordt, naast de gewone optie, een nieuw type optie geschapen – de ‘restricted stock option’ – waarmee de uitspraak van de Supreme Court min of meer teniet wordt gedaan. Over deze restricted stock option hoeft geen belasting te worden betaald wanneer de optie wordt uitgeoefend, maar is men pas belasting verschuldigd vanaf het moment dat de door de optie verkregen aandelen uiteindelijk verkocht worden. De uit die verkoop voortvloeiende inkomsten worden belast als vermogenswinst.6 Aangezien de belastingheffing op topinkomsten uit arbeid in die tijd 91% is, terwijl de belasting op inkomsten uit kapitaal slechts 25% bedraagt, neemt de aantrekkelijkheid van deze ‘restricted’ opties als bezoldiging voor ondernemingen toe.7