Rb. Utrecht, 21-04-2011, nr. 16/601055-10

gedetineerd in PI Utrecht – Huis van Bewaring Nieuwegein te Nieuwegein

raadsman mr. J.J.D. van Doleweerd, advocaat te Amersfoort

Aan verdachte is ten laste gelegd hetgeen is vermeld in de dagvaarding. De tekst van de tenlastelegging is als bijlage aan dit vonnis gehecht. Deze bijlage maakt deel uit van dit vonnis.

De verdenking komt er, kort en feitelijk weergegeven, op neer dat verdachte:

primair: opzettelijk de heer [slachtoffer] van het leven heeft beroofd, door met een te hoge snelheid, gebruikmakend van de rijbaan voor het linksafslaande verkeer en/of de busbaan, het rode verkeerslicht negerend, een kruising is opgereden, waar hij in botsing is gekomen met de heer [slachtoffer], die de kruising op dat moment overstak op zijn fiets;

subsidiair: als bestuurder van een personenauto zich zodanig heeft gedragen dat een aan zijn schuld te wijten verkeersongeval heeft plaatsgevonden door roekeloos, in elk geval zeer, althans aanmerkelijk onvoorzichtig en/of onoplettend handelen, waardoor [slachtoffer] om het leven is gekomen.

De rechtbank heeft vastgesteld dat de dagvaarding geldig is, dat zij bevoegd is tot kennisneming van de zaken, dat de officier van justitie ontvankelijk is in de vervolging en dat er geen redenen zijn voor schorsing van de vervolging.

Vaststaande feiten en omstandigheden

De volgende feiten kunnen op grond van de gebruikte bewijsmiddelen naar het oordeel van de rechtbank als vaststaand worden aangemerkt. Deze feiten hebben ter terechtzitting niet ter discussie gestaan en kunnen zonder nadere motivering als vertrekpunt voor de beoordeling van de bewijsvraag dienen.

Op 21 oktober 2010 vond te Nieuwegein een verkeersongeval plaats op het kruispunt van de Wijkerslootweg en de Weg naar de Poort met de Batauweg en de Buizerdlaan. Bij dit ongeval zijn een personenauto en een fietser betrokken; de bestuurder van een zwarte Volkswagen Golf is op het kruisingsvlak tegen de linker zijkant van de fietser gebotst. De Volkwagen Golf werd bestuurd door verdachte. De heer [slachtoffer], de fietser, is tengevolge van dit ongeval op 5 november 2010 overleden.

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie acht wettig en overtuigend bewezen dat verdachte zich schuldig heeft gemaakt aan het subsidiair tenlastegelegde, met dien verstande dat er sprake was van schuld in de zin van roekeloos rijden. Volgens de officier van justitie zijn ook strafverzwarende omstandigheden, te weten een ernstige snelheidsovertreding en geen voorrang verlenen, bewezen. Naar het oordeel van de officier van justitie dient verdachte vrijgesproken te worden van het primair tenlastegelegde.

Het standpunt van de verdediging

De verdediging is van mening dat de rechtbank niet tot een bewezenverklaring kan komen van het primair tenlastegelegde en de raadsman heeft vrijspraak bepleit.

Ten aanzien van de – met gedachtestreepjes aangegeven – verwijten in het subsidiair tenlastegelegde refereert de raadsman zich aan het oordeel van de rechtbank. De raadsman heeft vrijspraak bepleit van de strafverzwarende omstandigheden, zoals opgenomen in het subsidiair tenlastegelegde, nu deze naar zijn oordeel niet bewezen kunnen worden verklaard.

Het oordeel van de rechtbank

In de tenlastelegging zijn aan verdachte verschillende verwijten gemaakt, te weten:

De bewezenverklaring

De rechtbank acht op grond van hetgeen hiervoor is vastgesteld en overwogen wettig en overtuigend bewezen dat verdachte

op 21 oktober 2010 te Nieuwegein, als verkeersdeelnemer, namelijk als bestuurder van een motorrijtuig (personenauto), daarmee komende vanaf de Wijkerslootweg, ter hoogte van de kruising met de Batauweg, de Buizerdlaan en de Weg naar de Poort, zich zodanig heeft gedragen dat een aan zijn schuld te wijten verkeersongeval heeft plaatsgevonden door roekeloos,

De strafbaarheid van het feit

Er zijn geen feiten of omstandigheden aannemelijk geworden die de strafbaarheid van het feit uitsluiten.

Het bewezenverklaarde levert het navolgende strafbare feit op:

overtreding van artikel 6 van de Wegenverkeerswet 1994, terwijl het een ongeval betreft waardoor een ander wordt gedood en terwijl het feit mede is veroorzaakt doordat de schuldige geen voorrang heeft verleend.

De strafbaarheid van verdachte

Verdachte is strafbaar, omdat niet is gebleken van een omstandigheid die zijn strafbaarheid uitsluit.

De vordering van de officier van justitie

De officier van justitie heeft op grond van hetgeen hij bewezen heeft geacht gevorderd aan verdachte op te leggen een gevangenisstraf voor de duur van 3 jaren en zes maanden, alsmede een ontzegging van de rijbevoegdheid om motorrijtuigen te besturen voor de duur van 5 jaren.

Het standpunt van de verdediging

De raadsman heeft zich ten aanzien van de strafoplegging gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank.

Het oordeel van de rechtbank

Bij de bepaling van de straf heeft de rechtbank rekening gehouden met de aard en de ernst van het bewezen en strafbaar verklaarde feit, de omstandigheden waaronder dit is begaan, de persoon van verdachte zoals deze naar voren is gekomen uit het onderzoek ter terechtzitting, het de verdachte betreffende uittreksel justitiële documentatie van 7 januari 2011, de inhoud van het door de verdediging ingebrachte rapport van Robur Advies d.d. 30 maart 2011 evenals met de vordering van de officier van justitie.

Op 21 oktober 2010 verliet de heer [slachtoffer] zijn woning in Nieuwegein. Hij is niet meer teruggekeerd, omdat hij als gevolg van een ongeval is overleden. Zijn vrouw en zoon hebben ter terechtzitting op aangrijpende en krachtige wijze verklaard hoe zwaar dit verlies weegt voor hen, maar ook voor andere nabestaanden, vrienden en buurtgenoten.

Dit ongeval is aan verdachte te verwijten en hij moet voor het veroorzaken daarvan bestraft worden.

De rechtbank realiseert zich dat geen straf recht kan doen aan het geleden verlies.

De officier van justitie gaat er van uit dat verdachte ook voorafgaand aan het tenlastegelegde verkeersgedrag gevaarlijk gereden heeft, door met een andere auto te racen. Hoewel er getuigen zijn die verklaren dat zij racende auto’s gezien hebben, staat naar het oordeel van de rechtbank in onvoldoende mate vast dat het verdachte is geweest die ‘geraced’ heeft. Verdachte ontkent dit rijgedrag en de politie heeft, ook na nader onderzoek, niet de identiteit van de bestuurder van de andere racende auto kunnen achterhalen.

De verdachte heeft roekeloos gereden: op een drukke kruising heeft hij het rode licht genegeerd en is hij met een te hoge snelheid een oversteekplaats voor fietsers opgereden, waarbij hij het slachtoffer heeft geschept. Hij heeft zich tevoren niet bekommerd om de grote gevaren voor andere verkeersdeelnemers.

De ernst van het feit leidt ertoe dat slechts een onvoorwaardelijke gevangenisstraf passend is.

Strafrechters kiezen als uitgangspunt voor de straftoemeting bij een veroordeling voor roekeloos rijden waardoor een verkeersongeval wordt veroorzaakt met een dodelijk slachtoffer een gevangenisstraf voor de duur van 8 maanden en een ontzegging van de rijbevoegdheid voor de duur van 3 jaar. Voor een dergelijk feit is de maximumstraf 6 jaar.

Wanneer sprake is van strafverzwarende omstandigheden van het derde lid van artikel 175 is de maximumstraf 9 jaar.

De rechtbank acht een strafverzwarende omstandigheid van toepassing, te weten het niet verlenen van voorrang.

De mate van roekeloosheid van verdachte is voorts zo groot, dat een afwijking naar boven ten opzichte van het uitgangspunt naar het oordeel van de rechtbank gerechtvaardigd is.

Hoewel de officier van justitie terecht stelt dat de houding van verdachte na het ongeval de zaak voor de nabestaanden nog moeilijker maakte, komt de rechtbank tot een wat andere beoordeling van de persoon van verdachte dan de officier van justitie. De rechtbank neemt deze houding niet als strafverhogende factor in aanmerking.

Daarbij overweegt de rechtbank dat de houding van verdachte zich gaande de procedure enigszins heeft verbeterd van een – tegen beter weten in – ontkennen en zwemen naar zelfmedelijden, naar iets meer besef van en berouw over het leed dat de nabestaanden is aangedaan. Dat blijkt niet alleen uit het rapport van Robur Advies, maar ook uit zijn houding op de laatste terechtzitting. De rechtbank overweegt dat verdachtes aanvankelijke opstelling in dit proces waarschijnlijk mede te wijten is aan zijn jeugdige leeftijd.

De rechtbank heeft er overigens alle begrip voor dat de nabestaanden deze verandering van houding niet (meer) accepteren omdat deze nu op hen onwaarachtig overkomt.

De rechtbank neemt in aanmerking dat verdachte pas 19 jaar is, voor het eerst gedetineerd is, en dat de op te leggen gevangenisstraf voor hem een forse breuk in zijn opleiding en ontwikkeling betekent.

Vooral hierin vindt de rechtbank aanleiding een deel van de straf voorwaardelijk op te leggen.

De officier van justitie heeft voor hetgeen hij bewezen heeft geacht 3 jaar en 6 maanden gevangenisstraf gevorderd met ontzegging van de rijbevoegdheid voor de duur van 5 jaren.

Daarmee heeft hij kennelijk aangesloten bij de Richtlijn strafvordering verkeersongevallen. Deze gaat uit van een eis van 1 jaar gevangenisstraf en 3 jaar ontzegging van de rijbevoegdheid wanneer een verkeersongeval een dodelijke afloop heeft terwijl sprake is van roekeloos rijden en van 4 jaar gevangenisstraf wanneer sprake is van fors alcoholgebruik van de bestuurder en/of de strafverzwarende omstandigheden van art. 175 lid 3 van de Wegenverkeerswet.

De rechtbank is van oordeel dat op grond van hetgeen zij bewezen heeft verklaard aan verdachte een gedeeltelijke onvoorwaardelijke gevangenisstraf van te melden duur en een een ontzegging van de bevoegdheid motorrijtuigen te besturen, passend en geboden is.

Dit is een lagere straf dan gevorderd. De rechtbank wijst er – in dit verband – op dat de officier van justitie tot een bewezenverklaring van meer strafverzwarende omstandigheden komt dan de rechtbank, dat de rechtbank niet bewezen acht dat verdachte voorafgaand aan het tenlastegelegde feit ‘geraced’ heeft en dat de door de rechtbank bewezenverklaarde strafverzwarende omstandigheid niet zonder meer het maximum van de strafverhoging meebrengt, zoals de Richtlijn van het Openbaar Ministerie kennelijk suggereert.

De beslissing berust op de artikelen 14a, 14b, 14c van het Wetboek van Strafrecht en de artikelen 176 en 179 van de Wegenverkeerswet 1994.

De rechtbank:

Vrijspraak