1 Inleiding

Bij wederkerige overeenkomsten willen beide partijen slechts presteren, indien en voor zover de wederpartij dit ook doet. Betreft deze overeenkomst onroerende zaken of aandelen, dan moet de notaris ervoor zorgen dat beide partijen daadwerkelijk presteren. Een ‘gelijke oversteek’, in die zin dat beide partijen simultaan presteren, lijkt hiervoor de meest aangewezen oplossing. In deze bijdrage bespreek ik een alternatieve oplossing, namelijk de ‘conservatietechniek’. Deze techniek kent reeds verschijningsvormen in het Nederlandse privaatrecht (bijvoorbeeld de Vormerkung), maar kan veelvuldiger en op rechtseconomisch wenselijker wijze worden toegepast teneinde in meer situaties een daadwerkelijke oversteek te ­faciliteren. Paragraaf 2 werkt het probleem verder uit en illustreert hoe de conservatietechniek de wederzijdse uitvoering van wederkerige overeenkomsten ­vergemakkelijkt. Paragraaf 3 gaat dieper in op de conservatietechniek en bespreekt in hoeverre deze techniek reeds toepassing vindt in het huidige Nederlandse privaatrecht en in de notariële (transactie)praktijk. Paragraaf 4 betoogt dat in de praktijk behoefte bestaat aan een uitgebreider toepassingsbereik van de conservatietechniek. Paragraaf 5 illustreert aan de hand van een rechtsvergelijkende analyse dat aan deze behoefte tegemoet kan worden gekomen zonder dat dit op onevenredig grote bezwaren stuit. Paragraaf 6 bevat de conclusie.