Hof Amsterdam, 11-07-2019, nr. 19/00200, nr. 19/00201

In hoger beroep hebben belanghebbenden primair het standpunt ingenomen dat het Hof onbevoegd is over het geschil te oordelen; de zaken dienen volgens belanghebbenden te worden doorgezonden naar de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (hierna- ABRvS). De weigering van de heffingsambtenaar om de gevraagde waardebeschikking te nemen is volgens belanghebbenden namelijk een ingevolge artikel 8:1 Awb genomen besluit waardoor de algemene bestuursrechter bevoegd is. Het belang dat is gemoeid met de ingediende verzoeken is niet een fiscaal belang; belanghebbenden wensen de vastgestelde WOZ-waarde (alsnog) aan te vechten omdat deze WOZ-waarde van belang is voor de berekening van de eeuwigdurende canon in de erfpachtoverstapregeling. Belanghebbenden stellen daardoor een financieel (maar niet fiscaal) belang te hebben bij een juiste vaststelling van de WOZ-waarde, waardoor volgens hen de artikelen 26 en 26a AWR — en daardoor het gesloten stelsel van rechtsmiddelen — niet van toepassing zijn. Subsidiair hebben belanghebbenden gesteld dat, indien de weigering van de heffingsambtenaar moet worden aangemerkt als een ingevolge de belastingwet genomen besluit, daarvoor niet het gesloten stelsel van rechtsmiddelen geldt.

De heffingsambtenaar heeft deze standpunten van belanghebbenden betwist. Volgens hem is zijn weigering om de gevraagde waardebeschikking te nemen een ingevolge de belastingwet genomen besluit waarvoor op grond van artikel 26, eerste lid, AWR het gesloten stelsel van rechtsmiddelen geldt, zodat het niet voor bezwaar vatbaar is.

Het Hof verwerpt het standpunt van belanghebbenden dat niet het Hof, maar de ABRvS bevoegd is het hoger beroep tegen de bestreden uitspraak van de rechtbank te behandelen. In artikel 30, eerste lid, Wet WOZ is onder meer artikel 26 AWR van overeenkomstige toepassing verklaard met betrekking tot de waardebepaling en de waardevaststelling ingevolge de hoofdstukken III en IV van.de Wet WOZ. Dit betekent dat door de heffingsambtenaar genomen besluiten inzake de waardebepaling en waardevaststelling ‘ingevolge de belastingwet genomen besluiten’ zijn als bedoeld in artikel 26, eerste lid, AWR (zie ook de onder 4.5 geciteerde wetsgeschiedenis). Ingevolge artikel 12 van Bijlage 2 bij de Awb is uitsluitend het (relatief competente) gerechtshof (belastingkamer) bevoegd het hoger beroep tegen een uitspraak van de rechtbank omtrent op grond van artikel 26 AWR genomen bèsluiten te behandelen. Het is derhalve niet vereist dat de Wet WOZ zelf een belastingwet is als bedoeld in de AWR; het van overeenkomstige toepassing verklaren van (onder andere) artikel 26 AWR leidt reeds tot het hiervoor vermelde oordeel.

Het van overeenkomstige toepassing verklaren in artikel 30, eerste lid, Wet WOZ van artikel 26, eerste lid, AWR heeft bovendien tot gevolg dat het zogenoemde gesloten stelsel van rechtsmiddelen van toepassing is. Dit betekent dat het besluit van de heffingsambtenaar om het verzoek van belanghebbenden tot afgifte van een waardebeschikking af te wijzen alleen dan voor bezwaar vatbaar is, indien een wettelijke bepaling in de Wet WOZ voorziet in de mogelijkheid om bezwaar te maken als dit verzoek wordt afgewezen. Dit komt hierna aan de orde in de onderdelen 5.3.1 e.v.

In hun nader stuk van 24 mei 2019 hebben belanghebbenden gesteld dat een aantal door hen gespecificeerde documenten aan de gedingstukken moet worden toegevoegd, als op de zaak betrekking hebbende stukken in de zin van artikel 8:42 Awb; zij hebben de geheimhoudingskamer van het Hof verzocht hierover een oordeel te geven.

Belanghebbenden hebben de door hen bedoelde stukken als volgt in hun nader stuk omschreven:

Bij brief van 27 mei 2019 heeft het hof de gemachtigde bericht dat deze tijdens de zitting van 4 juni 2019 m de gelegenheid zal worden gesteld het standpunt dat de door belanghebbenden genoemde stukken op de zaak betrekking hebbende stukken zijn als bedoeld in artikel 8:42 Awb, nader toe te lichten, dat het Hof hierover vervolgens een beslissing zal nemen en dat deze beslissing zal worden genomen door de kamer die de hoofdzaak behandelt. Tijdens de zitting van 4 juni 2019 hebben belanghebbenden hun standpunt nader toegelicht. Volgens hen behoren de onder 5.2.1 vermelde stukken tot de op de zaak betrekking hebbende stukken, omdat het voor een adequate beoordeling van de vraag of aan belanghebbenden alsnog de door hen gevraagde waardebeschikking moet worden afgegeven, eventueel met doorbreking van het gesloten stelsel van rechtsmiddelen, noodzakelijk is dat het Hof het volledige dossier kan bestuderen. Volgens belanghebbenden wordt met de door de gemeente Amsterdam vastgestelde erfpachtoverstapregeling een inbreuk gemaakt op hun eigendomsgrondrecht als bedoeld in artikel 1 Eerste Protocol EVRM (hierna: EP) en is het voor de beoordeling van onder andere deze stelling noodzakelijk over alle relevante stukken te beschikken. Een juiste vaststelling van de WOZ- waarde van eerdere jaren is van belang, omdat de canon voor een (tussentijdse) overstap wordt bepaald conform het beleid Grondwaardebepaling 2017, waarbij als vertrekpunt de laagste WOZ-waarde van ofwel peildatum 1 januari 2014 ofwel 1 januari 2015 geldt. Belanghebbenden hebben door middel van een Wob-verzoek aan de gemeente Amsterdam gevraagd de onder 5.2.1 vermelde stukken vrij te geven; zij verwachten dat daarop binnen enkele weken na afloop van de zitting zal worden beslist.

Tijdens de zitting van 4 juni 2019 hebben belanghebbenden het Hof bovendien verzocht om de heffingsambtenaar te gelasten de stukken over te leggen (spreadsheets) die betrekking hebben op de door de heffingsambtenaar ter zitting vermelde ambtshalve toetsing of de oorspronkelijk vastgestelde WOZ-waarden niet te hoog zijn; de heffingsambtenaar heeft ter zitting namelijk medegedeeld dat recentelijk nogmaals ambtshalve is getoetst of deze waarden niet te hoog zijn vastgesteld en dat daarbij is geconstateerd dat in een aantal gevallen de WOZ-waarde hooguit enkele procenten te hoog is vastgesteld, hetgeen — vanwege het geldende beleid van de gemeente Amsterdam inzake ambtshalve vermindering -niet noodzaakt tot het alsnog (ambtshalve) verlagen van de oorspronkelijke beschikkingen Volgens belanghebbenden heeft ook een verlaging van de WOZ-waarde met enkele procenten potentieel aanzienlijke financiële consequenties voor de berekening van onder meer de afkoopwaarde in de erfpachtoverstapregeling. Daarom dienen ook de stukken die op deze ambtshalve toetsing betrekking hebben in de onderhavige zaken te worden overgelegd, aangezien zij op de zaak betrekking hebbende stukken zijn, zo stellen belanghebbenden.

De heffingsambtenaar heeft betwist dat de door belanghebbenden genoemde stukken op de zaak betrekking hebben als bedoeld in artikel 8:42 Awb. Deze onder 5.2.1 vermelde stukken zijn wellicht relevant voor een eventueel te voeren procedure voor de civiele rechter over de inhoud van de erfpachtoverstapregeling, maar zij hebben geen relevantie voor de onderhavige zaken, waarin tussen partijen louter in geschil is of de heffingsambtenaar terecht heeft geweigerd de door belanghebbenden gevraagde waardebeschikking af te geven. Ook de onder 5.2.3 vermelde stukken zijn hiervoor niet relevant; die stukken worden pas van belang indien het Hof zou beslissen dat de heffingsambtenaar aan belanghebbenden alsnog een voor bezwaar vatbare waardebeschikking dient te verstrekken. Belanghebbenden zouden daar dan bezwaar tegen kunnen maken en in de dan te voeren procedure over de vast te stellen waarde zouden de genoemde stukken een rol kunnen spelen. In de onderhavige procedures zijn de door belanghebbenden vermelde stukken evenwel niet van belang voor enige te nemen beslissing; bij zijn besluitvorming in de onderhavige zaken hebben de genoemde stukken dan ook geen enkele rol gespeeld, aldus de heffingsambtenaar.

Uit de wetsgeschiedenis van artikel 8:42 Awb en de over deze bepaling gewezen jurisprudentie volgt dat — behoudens gevallen van gerechtvaardigde weigering op grond van artikel 8:29 Awb en uitzonderingsgevallen als misbruik van procesrecht — dient te worden tegemoetgekomen aan een verzoek van de belanghebbende tot overlegging van een bepaald stuk indien deze voldoende gemotiveerd heeft gesteld dat het stuk van enig belang kan zijn (geweest) voor de besluitvorming in zijn zaak (zie onder meer HR 10 april 2015 ECLI:NL:HR:2015:874, BNB 2015/129). De in artikel 8:42 Awb opgenomen verplichting tot overlegging van stukken strekt zich ook uit tot stukken die pas in de loop van het beroep o hoger beroep ter beschikking van de inspecteur zijn gekomen (zie HR 4 mei 2018 ECLI:NL:HR:2018:672, BNB 2018/164). De beoordeling of de inhoud van het betreffende stuk voor de besluitvorming m de zaak van belang is (geweest), kan niet geschieden zonder kennisneming van die inhoud. Dit neemt niet weg dat de rechter onder omstandigheden ook zonder kennisneming van het desbetreffende stuk kan beslissen dat dit stuk niet van enig belang voor de besluitvorming kan zijn (geweest) (zie HR 15 november 2013 ECLI NL- HR:2013:1129, BNB 2014/28). ’

Met inachtneming van het onder 5.2.5 vermelde toetsingskader is het Hof van oordeel dat de door belanghebbenden genoemde stukken, zoals vermeld onder 5.2.1 en 5.2.3 geen op de zaak betrekking hebbende stukken zijn als bedoeld in artikel 8:42 Awb, aangezien zij niet van enig belang voor de besluitvorming kunnen zijn. Deze beslissing is wat betreft de onder 5.2.1 vermelde stukken reeds ter zitting aan partijen medegedeeld. In de onderhavige procedures is immers in geschil of aan belanghebbenden een rechtsingang dient te worden geboden om de eerder bij beschikking vastgestelde WOZ-waarden alsnog inhoudelijk aan te vechten. Voor de beoordeling van dit geschilpunt zijn de onder 5.2.1 vermelde stukken niet relevant; belanghebbenden hebben dit in elk geval onvoldoende gemotiveerd gesteld. Deze stukken hebben immers blijkens hun omschrijving betrekking op de inhoud van de door de gemeente Amsterdam vastgestelde erfpachtoverstapregeling en de adviezen en afwegingen daarbij. Voor de beantwoording van de vraag of alsnog een rechtsingang moet worden geboden vanwege een door belanghebbenden gestelde schending van artikel 1 EP kunnen de genoemde stukken met van belang zijn (geweest). Bij de beoordeling van dit geschilpunt gaat het om de vraag — zoals hieronder (in 5.4.1 tot en met 5.4.8) nader wordt gemotiveerd — of artikel 1 EP noopt tot het bieden van aanvullende procedurele waarborgen en staan de inhoudelijke merites van de erfpachtoverstapregeling niet ter beoordeling van de belastingrechter; uitsluitend de civiele rechter is ter zake bevoegd. Ook de onder 5.2.3 vermelde stukken kunnen niet van belang zijn voor de besluitvorming in de voorliggendé zaken; de heffingsambtenaar heeft terecht gesteld dat deze stukken enkel een rol zouden kunnen spelen in een andere (toekomstige) zaak, namelijk in de eventueel te voeren bezwaarprocedure indien het Hof zou beslissen dat de heffingsambtenaar aan belanghebbenden alsnog een voor bezwaar vatbare waardebeschikking dient te verstrekken.

Aan een beoordeling van de door belanghebbenden opgeworpen vraag of met betrekking tot de onder 5.2.1 vermelde stukken eventueel een beroep op artikel 8:29 Awb kan worden gedaan, komt het Hof niet toe.

Voor zover belanghebbenden met hun toelichting ter zitting inzake de onder 5.2.1 vermelde stukken het Hof hebben willen verzoeken om aanhouding van het onderzoek ter zitting, teneinde deze stukken alsnog te kunnen overleggen zodra deze aan belanghebbenden ter beschikking zijn gekomen, passeert het Hof dit bewijsaanbod. Zoals hiervoor is overwogen, zijn de bedoelde stukken niet relevant voor enige te nemen beslissing in de onderhavige procedure. Het Hof heeft het onderzoek dan ook aan het slot van de zitting gesloten en heeft in het verzoek van belanghebbenden geen aanleiding gezien tot heropening van net onderzoek.

Voor zover het verzoek om afgifte van een waardebeschikking voor het jaar 2015 is gebaseerd op artikel 26 van de Wet WOZ, heeft het volgende te gelden. Indien in de loop van het kalenderjaar waarvoor de waarde van een onroerende zaak is vastgesteld een wijziging van de gerechtigde tot de onroerende zaak plaatsvindt, bijvoorbeeld door verkoop heeft de nieuwe gerechtigde op grond van artikel 26 van de Wet WOZ de mogelijkheid om voor dat kalenderjaar een voor bezwaar vatbare waardebeschikking als bedoeld in artikel 22 Wet aan te vragen. Vast staat dat belanghebbenden hun woning niet hebben verworven in 2015, maar pas in 2016 of 2017. Afgifte van een voor bezwaar vatbare waardebeschikking voor het kalenderjaar 2015 op de voet van artikel 26 Wet WOZ is reeds daarom uitgesloten Noch in artikel 26 Wet WOZ, noch in artikel 22 Wet WOZ, is bepaald dat afwijzing van het verzoek geschiedt bij voor bezwaar vatbare beschikking. Het is daarom niet mogelijk om bezwaar te maken tegen de afwijzing.

Belanghebbenden hebben hun verzoek (tevens) gegrond op artikel 28 Wet WOZ. Zij stellen zich op het standpunt dat zij op grond van artikel 28 Wet WOZ recht hebben op een waardebeschikking nu zij daartoe een verzoek hebben gedaan. Aan het recht op een nieuwe waardebeschikking staat met in de weg het tweede lid van artikel 28 Wet WOZ, maar zo dat we et geval is bestaat toch recht op een nieuwe waardebeschikking omdat sprake is van een nieuw rechtsfeit, te weten de keuze die aan belanghebbenden is gegeven om over te kunnen voortdurende naar eeuwigdurende erfpacht omdat aan beide erfpachtregelingen de WOZ-waarde ten grondslag ligt.

Belanghebbenden wijzen in dat verband op de conclusie van de A-G bij de Hoge Raad in zaak 18/00459, ECLI:NL:PHR:2018:931, punt 10. Er is sprake van een nieuw rechtsfeit, omdat de overstapregeling pas in 2017 bekend is gemaakt en met al in het jaar 2015. Dit nieuwe rechtsfeit maakt dat belanghebbenden belang hebben bij een lagere WOZ-waarde. Omdat de heffingsambtenaar hieraan voorbij is gegaan en geen nieuwe beschikkingen heeft gegeven, is sprake van strijd met artikel 1 EP.

De heffingsambtenaar heeft de standpunten van belanghebbenden gemotiveerd betwist.

Ten aanzien van het beroep van belanghebbenden op artikel 28 Wet WOZ om afgifte van een waardebeschikking overweegt het Hof als volgt. Vast staat dat aan belanghebbenden voor de onroerende zaken nog geen waardebeschikking voor het jaar 2015 op grond van artikel 22 of artikel 28 Wet WOZ is gegeven. Tevens staat vast dat belanghebbenden in het begin van 2015 met krachtens eigendom, bezit of beperkt recht het genot hadden van de onroerende zaak noch die onroerende zaak op grond van die rechten gebruikten als bedoeld in artikel 22 derde lid, Wet WOZ. Daarvan uitgaande kan de heffingsambtenaar op grond van artikel 22, Wet WOZ geen waardebeschikking aan belanghebbenden geven. Een dergelijke waardebeschikking kan in beginsel en onder daartoe gestelde voorwaarden wel worden gegeven op grond van artikel 28, eerste lid, Wet WOZ, waar belanghebbenden een beroep op doen. In dat verband stelt het Hof voorop dat artikel 28, tweede lid, Wet WOZ behelst dat de op grond van deze bepaling gegeven waardebeschikking in de plaats treedt van de op grond van — onder meer — artikel 22, eerste lid, Wet WOZ gegeven beschikking met ingang van het in het verzoek aan te geven tijdstip. Daarbij is evenwel bepaald dat het hier bedoelde tijdstip niet eerder kan zijn gelegen dan bij het begin van het kalenderjaar voorafgaande aan het jaar waarin dat verzoek is gedaan. Aangezien de verzoeken van belanghebbenden om een beschikking zijn gedaan na 2016, zou een op hun verzoek gegeven waardebeschikking met in de plaats kunnen komen van de in artikel 22, eerste lid Wet WOZ voor het jaar 2015 gegeven waardebeschikking. Reeds op die grond heeft de heffingsambtenaar terecht kunnen concluderen dat hij niet op grond van artikel 28 Wet WOZ aan het verzoek van belanghebbenden tegemoet kon komen.

Artikel 28 voorziet er niet in dat tegen de niet-afgifte van de gevraagde medebelanghebbendebeschikking bezwaar (en beroep) kan worden ingesteld, immers de niet aangewezen als voor bezwaar vatbaar. Weliswaar is in artikel 28, eerste lid, Wet WOZ erin voorzien dat ‘de in artikel 1, tweede lid, bedoelde gemeenteambtenaar binnen acht weken na een daartoe gedaan verzoek een voor bezwaar vatbare beschikking neemt] ah bedoeld in artikel 22, eerste lid, artikel 26, eerste lid, dan wel artikel 27, eerste lid , echter de hier bedoelde voor bezwaar vatbare waardebeschikking behoeft pas te worden genomen door de heffingsambtenaar nadat is voldaan aan de daartoe gestelde voorwaarden- zoals hiervoor is overwogen wordt reeds aan één van die voorwaarden door belanghebbenden niet voldaan, te weten, het tijdig aanvragen van de beschikking voor het jaar 2015. De heffingsambtenaar heeft dan ook terecht geconcludeerd dat tegen het niet- afgeven van een medebelanghebbendebeschikking op grond van artikel 28 Wet WOZ geen bezwaar kan worden ingesteld.

Belanghebbenden hebben het standpunt ingenomen dat, indien de Wet WOZ aan hen geen recht geeft op een nieuwe waardebeschikking, die waardebeschikking desondanks moet worden gegeven op grond van het bepaalde in artikel 1 EP. Belanghebbenden wijzen daartoe op een noot van P.G.M. Jansen onder het arrest HR 11 april 2014, 13/04507 ECLI:NL:HR:2014:835, BNB 2014/195. Daarbij wijzen zij tevens op de conclusie van A-G IJzerman (ECLI:NL:PHR:2015:361) bij het arrest HR 19 juni 2015 14/02230 ECLI:HR:2015:1668, BNB 2015/220. Daarnaast stellen belanghebbenden zich op het standpunt dat sprake is van de aantasting van het recht op het ongestoord genot van hun eigendom welke aantasting vergezeld moet gaan van een procedurele garantie tot de effectieve betwisting van de rechtmatigheid van die maatregel.

Dit brengt met zich, aldus nog steeds belanghebbenden, dat artikelen in de Wet WOZ, zoals artikel 26 en 28 Wet WOZ die verhinderen dat m de onderhavige gevallen een beschikking kan worden verstrekt buiten toepassing moeten worden gelaten. Voorts wijzen belanghebbenden in verband met het eigendomsgrondrecht van artikel 1 EP in verhouding tot de WOZ-waarde op EHRM 24 juni 003, nr. 44 277/98, r.o. 35, Stretch/Verenigd Koninkrijk. Bij de vraag of sprake is van een schending van artikel 1 EP dient volgens belanghebbenden te worden meegewogen:

Nu daar geen rekening mee is gehouden, is volgens belanghebbenden geen sprake van een fair balance tussen de belangen van de bloot eigenaar en de erfpachter. Belanghebbenden hebben voorts nog gewezen op de wetsgeschiedenis, meer in het bijzonder op Kamerstukken II 1992/93, 22 885, nr. 3, pag. 19:

De inspecteur heeft de standpunten van belanghebbenden gemotiveerd betwist.

Artikel 1 EP luidt als volgt:

De rechtbank heeft ten aanzien van de beroepsgrond van belanghebbenden dat artikel 1 EP is geschonden verwezen naar een uitspraak in soortgelijke zaken van de rechtbank Amsterdam van 6 november 2018 in de zaken 18/649 en 18/679 (ECLI:NL:RBAMS:2018:8264), welke uitspraak — voor zover hier van belang — als volgt luidt:

Het Hof acht het door de rechtbank in 4.2 en 4.3 van haar uitspraak gehanteerde toetsingskader juist. Ook het met inachtneming van dat toetsingskader gegeven oordeel van de rechtbank dat met de waardevaststelling als zodanig geen inbreuk wordt gemaakt op het eigendomsgrondrecht van belanghebbenden, acht het Hof juist; het maakt ook dit oordeel van de rechtbank tot het zijne. Evenals de rechtbank stelt het Hof vast dat belanghebbenden de door hen gestelde inbreuk op het eigendomsgrondrecht op geen enkele wijze hebben onderbouwd. Terecht heeft de rechtbank dan ook geoordeeld dat de waardevaststelling als zodanig geen inbreuk op het eigendomsgrondrecht vormt.

Voor zover belanghebbenden met hun standpunt over artikel 1 EP tevens beoogd hebben te stellen dat niet is voorzien in een rechtsingang tegen de oorspronkelijk gegeven waardebeschikking — zij lijken immers in dat verband te wijzen op de door hen aangehaalde wetsgeschiedenis — mist het feitelijke grondslag. Immers artikel 22, eerste lid, artikel 26 eerste lid, onderdeel a, en artikel 28 eerste lid, Wet WOZ voorzien er expliciet in dat de heffingsambtenaar een voor bezwaar vatbare waardebeschikking geeft indien aan de voorwaarden voor afgifte van die beschikking is voldaan.

Belanghebbenden ontlenen aan de erfpachtoverstapregeling een of meer nieuwe rechtsfeiten die zij ten grondslag leggen aan de door hen gestelde aantasting van het eigendomsgrondrecht. Nog daargelaten de vraag op welke wijze deze gestelde rechtsfeiten een inbreuk vormen op het ongestoorde genot van eigendom — belanghebbenden hebben hun standpunt ook op dit punt onvoldoende geconcretiseerd —, is het Hof van oordeel dat het .aanbod van de overstapregeling zich bevindt in de privaatrechtelijke verhouding tussen belanghebbenden en de gemeente; de gemeente (het college van B&W) heeft daarbij uitsluitend gebruik gemaakt van haar in artikel 160, eerste lid, onder e, Gemeentewet gegeven bevoegdheid. Anders dan belanghebbenden menen, is ook in het kader van een geschil over de schending van artikel 1 EP dan niet de bestuursrechter bevoegd om daarover een oordeel te vellen, maar uitsluitend de civiele rechter.

Dat het niet afgeven van de door belanghebbenden op grond van de artikelen 22, 26 dan wel 28 Wet WOZ verzochte waardebeschikking, geschiedt bij een niet voor bezwaar vatbare beschikking, betekent niet dat de beslissing van de heffingsambtenaar om het bezwaar tegen de afwijzing van het verzoek niet-ontvankelijk te verklaren niet onderworpen zou zijn aan een rechterlijke toetsting (vgl. HR 21 april 2006, 41033, ECLI:NL:HR:2006:AT3051BNB 2006/302 r.o. 3.2.

De (belasting)rechter dient namelijk — zoals in de onderhavige zaken te toetsen of de heffingsambtenaar het bezwaar van belanghebbenden terecht niet- ontvankelijk heeft verklaard. Ten einde die toets te kunnen aanleggen zal de rechter de grondslag van het besluit van de heffingsambtenaar in zijn oordeel moeten betrekken en moeten vaststellen of inderdaad sprake is van een ingevolge de belastingwet genomen besluit waartegen geen bezwaar openstaat (vgl. — HR 20 december 2013, nr. 12/02872 ECLI:NL:HR:2013:1797, BNB 2014/42 r.o. 4.2.5 en HR 25 november 2016, nr. 16/01414, ECLI:NL:HR:2016:2667, BNB 2017/61 r.o. 2.5.4). Ook in zoverre verwerpt het Hof het standpunt van belanghebbenden dat artikel 1 EP zou zijn geschonden omdat dat niet voorzien zou zijn in een adequate rechtsgang. Voor zover belanghebbenden, gegeven het gesloten stelsel van rechtsmiddelen, nog hebben bedoeld te stellen dat een doeltreffende voorziening in rechte bij een onpartijdig gerecht ontbreekt, berust het op een onjuiste rechtsopvatting, aangezien voor hen de weg naar de civiele rechter openstaat (vgl HR 13 april 2018, nr. 16/02939 ECLI:NL:HR:2018:505, r.o. 2.4).

De rechtbank heeft geoordeeld dat de heffingsambtenaar (ook) niet op grond van het gelijkheidsbeginsel dan wel het vertrouwensbeginsel was gehouden om (opnieuw) een WOZ-beschikking te nemen. Voor de motivering van dit oordeel heeft de rechtbank in de eerste plaats verwezen naar haar uitspraak van 6 november 2018 (ECLI:NL:RBAMS:2018- 8264). De relevante overwegingen uit die uitspraak luiden als volgt:

Daaraan heeft de rechtbank in de uitspraak waarvan hoger beroep nog het volgende toegevoegd:

Naar het oordeel van het Hof heeft de rechtbank op dit punt een juiste beslissing genomen Het Hof neemt deze beslissing over een maakt de gronden waarop het berust tot de zijne. Hetgeen belanghebbenden dienaangaande in hoger beroep hebben aangevoerd werpt geen nieuw of ander licht op de zaak.

Belanghebbenden hebben in het door hen ingediende bezwaarschrift kenbaar gemaakt gehoord te willen worden. De heffingsambtenaar heeft in een deel van de zaken een (collectief) hoorgesprek gevoerd met de gemachtigde, naar het Hof uit de gedingstukken begrijpt op 7 december 2017, van 15 00 uur tot 17.30.

Tijdens de zitting in hoger beroep heeft de heffingsambtenaar toegelicht dat hij hiertoe naar zijn mening onverplicht is overgegaan, louter uit praktische overwegingen, om kennis te nemen van de standpunten van de betrokken belanghebbenden en met hen daarover in gesprek te komen. Voor het resterende deel van de zaken heeft de heffingsambtenaar afgezien van het voeren van een hoorgesprek, omdat de bezwaren kennelijk niet-ontvankelijk waren, zodat de belanghebbenden ingevolge artikel 7:3, aanhef en onder a, van de Awb niet gehoord hoefden te worden. Naar 's Hofs oordeel is deze rechtsopvatting van de heffingsambtenaar juist. Gelet op het hieroverwogene kon er redelijkerwijs geen twijfel bestaan over de niet- ontvankelijkheid van de ingediende bezwaren, omdat — vanwege het gesloten stelsel van rechtsmiddelen — van voor bezwaar vatbare beschikkingen immers geen sprake is. Mitsdien heeft de heffingsambtenaar de bezwaren terecht kennelijk niet-ontvankelijk geacht en kon hij, gelet op het bepaalde in artikel 7:3, aanhef en onder a, van de Awb, er van afzien om (de gemachtigde van) belanghebbenden in de gelegenheid te stellen te worden gehoord.

Voor zover belanghebbenden in hoger beroep hebben willen stellen dat de heffingsambtenaar in strijd met het gelijkheidsbeginsel en/of vertrouwensbeginsel heeft gehandeld door in sommige zaken wel een (collectief) hoorgesprek te houden en in andere zaken niet, verwerpt het Hof dit standpunt. De heffingsambtenaar heeft dit collectieve gesprek immers onverplicht gevoerd; de heffingsambtenaar is in dergelijke gevallen niet on grond van het gelijkheidsbeginsel gehouden een dergelijk (onverplicht) gesprek ook in andere zaken te voeren. Bovendien acht het Hof niet aannemelijk gemaakt dat belanghebbenden aan dit collectieve gesprek het vertrouwen konden ontlenen dat het hoorgesprek ook in hun zaak zou plaatsvinden.

Gelet op hetgeen hiervoor is overwogen bestond er evenmin grond om belanghebbenden inzage te geven in het dossier op de voet van artikel 7:4 Awb.

Uit het overwogene onder 5.1.1 tot en met 5.1.4 en 5.3.1 tot en met 5.3.5 volgt dat de beslissing van de heffingsambtenaar om aan belanghebbenden geen waardebeschikking te verstrekken wel een ingevolge de belastingwet genomen besluit is, maar geen voor bezwaar vatbare beschikking. De heffingsambtenaar heeft de bezwaren van belanghebbenden derhalve terecht niet-ontvankelijk verklaard. De rechtbank had de beroepen daarom ongegrond moeten verklaren. Hof ziet aanleiding het onjuiste dictum van de rechtbank te herstellen. Nu de heffingsambtenaar geen incidenteel beroep heeft ingesteld zal het Hof de beslissingen van de rechtbank inzake het griffierecht en de proceskosten in stand laten.

De hoger beroepen zijn gegrond; de bezwaren zijn terecht niet-ontvankelijk verklaard. Het Hof komt niet toe aan een beoordeling van de inhoudelijke grieven (en de in verband daarmee gedane verzoeken) van belanghebbenden tegen de eerder vastgestelde WOZ- waarden. De uitspraak van de rechtbank dient te worden vernietigd.