2.4.11 Het karakter van het recht van de beneficiary

Zodra de ‘private express’ trust rechtsgeldig is ingesteld en de trustrechtelijke rechtsbetrekking tussen de trustee en de beneficiary tot stand is gebracht, verwerft de beneficiary (lees ook: potentiële beneficiary) rechten, bevoegdheden en daarmee corresponderende remedies die betrekking hebben op het beheer van de trustgoederen en de uitvoering van de trust. In het Anglo-Amerikaanse trustrecht worden deze rechten overkoepelend aangeduid als de ‘equitable interest’, ofwel ‘het recht van de beneficiary’. Indien de beneficiary zijn recht niet kan uitoefenen en in rechte kan afdwingen, dan is er geen sprake van een rechtsgeldige trust. Het recht van de beneficiary en de uitoefening ervan is in beginsel fundamenteel voor het bestaan van de ‘private express’ trust.2^/3

Het recht van de beneficiary heeft in het Anglo-Amerikaanse trustrecht door de eeuwen heen een bijzondere ontwikkeling doorgemaakt en is nog altijd omstreden. Aanvankelijk had het recht van de beneficiary een zuiver persoonlijk karakter en omvatte enkel het recht op nakoming van de trustrechtelijke verplichtingen jegens de trustee.4 Later vertoonde het recht van de beneficiary steeds meer goederenrechtelijke trekken en verkreeg de beneficiary – naast de persoonlijke rechten jegens de trustee – tevens goederenrechtelijke rechten en remedies die hij onder (bijzondere) omstandigheden ook jegens derden kon doen gelden.5

Het feit dat het Anglo-Amerikaanse recht op de precedentwerking van rechterlijke uitspraken is gestoeld, de codificatie van het trustrecht en derhalve de systematiek van de wet ontbreekt en het Anglo-Amerikaanse jargon wordt gebezigd, kan in het continentale recht tot verwarring leiden bij de bestudering van het recht van de beneficiary.6 Het is derhalve van essentieel belang om in dit kader de terminologie in het Anglo-Amerikaanse recht in de juiste context te plaatsen.

Thans heeft het recht van de beneficiary in het Anglo-Amerikaanse trustrecht een hybride karakter en behelst het een bundel van rechten, bestaande uit zowel verbintenisrechtelijke als goederenrechtelijke rechten, bevoegdheden en remedies.7 De precieze aard van dit recht is echter naargelang de strekking van het trustverband. Dit impliceert dat het recht van de beneficiary afhankelijk is van het soort trust dat in het leven is geroepen en de specifieke voorwaarden die zijn opgenomen in de trustakte, hoewel iedere beneficiary – ongeacht de strekking van het trustverband – een aantal basisrechten, bevoegdheden en remedies heeft.8