Rb. Zeeland-West-Brabant, 07-03-2024, nr. 10857568 VV EXPL 23-113

Bevoegdheid

Het standpunt van eiseres

De vordering vloeit, ook voor wat betreft de eerste grond, voort uit een huurovereenkomst. Gedaagde zegt zelfs dat er nu nog sprake is van een huurovereenkomst. De kantonrechter is hier dan ook bevoegd.

Het standpunt van gedaagde

De kantonrechter is niet bevoegd omdat de eerste (primaire) grond van eiseres is, dat gedaagde in de woning verblijft zonder recht of titel. De vordering tot ontruiming is dan ook op de eerste grond niet gebaseerd op een aardvordering, zoals deze wordt genoemd in de wet5.. Nu de vordering ook niet gaat om een waarde tot ten hoogste € 25.000,-, is de kantonrechter hier niet bevoegd, maar de handelsrechter.

Het oordeel van de kantonrechter

In dit geval vloeit de vordering ook voor wat betreft de eerste grond voldoende voort uit een huurovereenkomst en de rechtstreekse gevolgen daarvan. De kantonrechter is hier dan ook bevoegd om de zaak verder te behandelen.

Spoedeisend belang

De kantonrechter moet vervolgens toetsen of eiseres voldoende spoedeisend belang heeft bij deze vordering. De kantonrechter stelt voorop dat een bij voorlopige voorziening bevolen ontruiming een maatregel is, die diep ingrijpt in het gebruiksrecht en de daarmee verbonden (huur)bescherming van degene die er woont. Volgens vaste jurisprudentie moet de rechter zich bij de beoordeling van zo’n vordering terughoudend opstellen. Dit, gelet op de omstandigheid dat in een kort gedingprocedure geen plaats is voor een diepgaand onderzoek naar bestreden feiten en ten tweede de vergaande, veelal onomkeerbare gevolgen van een ontruiming in kort geding, zoals in deze zaak aan de orde is.

Het standpunt van eiseres

Het klopt dat er veel overlastmeldingen zijn, ook al vanaf het begin van de huurovereenkomst. Maar gelet op de ernstige voorvallen, heeft eiseres gekozen om de huurovereenkomst niet om te klappen en de huurovereenkomst te laten eindigen. Deze voorvallen bestaan uit de brand in juli 2022, het op 2 september 2023 op straat roepen dat hij zijn woning (weer) in de brand ging steken, waarna hij door politie en ambulance is meegenomen en er grote messen in zijn woonkamer te zien waren. Op 10 oktober 2023 is verteld aan [rechthebbende] dat de huurovereenkomst zou eindigen. [rechthebbende] heeft uiteindelijk tot 30 november 2023 de tijd gekregen om de woning te verlaten. Toen bleek dat [rechthebbende] de woning niet wilde verlaten is eiseres deze procedure gestart. [rechthebbende] is onaanspreekbaar op zijn gedrag, verward, onvoorspelbaar en omwonenden hebben aangegeven niet meer veilig te kunnen wonen. Daarom is er spoed bij de vorderingen.

Het standpunt van gedaagde

Er is geen spoedeisend belang bij de vordering omdat [rechthebbende] (samengevat) niet zonder recht of titel verblijft in de woning. Voor wat betreft de ten tweede aangevoerde overlast geldt dat hier volgens de dagvaarding al sprake van is vanaf het begin van de huurovereenkomst. Aangezien dit nooit een reden heeft gegeven om tot ontbinding van de huurovereenkomst te komen, zal de overlast niet zo ernstig zijn dat nu in deze procedure een ontruiming kan worden toegewezen.

Het oordeel van de kantonrechter

Afgezien van de inhoudelijke discussie of de huurovereenkomst is geëindigd of niet, geldt het volgende. Eiseres stelt dat er ernstige overlast is en heeft op de zitting aangegeven dat [rechthebbende] feitelijk niet meewerkt aan de begeleiding. Weliswaar is het feitelijk niet meewerken aan de begeleiding niet ten grondslag gelegd aan de vordering, maar het zegt wel iets over wangedrag dat niet wordt weggenomen door bereidheid tot begeleiding. Gelet op de eerder genoemde gebeurtenissen, en dan met name die op 2 september 2023, staat voldoende vast dat er nu iets moet gebeuren, omdat er spoed is en [rechthebbende] zich niet echt laat begeleiden. [rechthebbende] heeft tot 30 november 2023 de tijd gehad om zelf zijn woning te verlaten. Vervolgens is deze procedure gestart in januari 2024. Daar zitten niet vele maanden tussen. Er is daarom voldoende spoedeisend belang bij de vordering.

De kantonrechter zal de zaak hieronder verder inhoudelijk bespreken.

Eerste grond: Is de tijdelijk huurovereenkomst van rechtswege geëindigd?

Het standpunt van eiseres

Eiseres voert aan dat zij het einde van de huur overeenkomst tijdig heeft aangezegd. Zij heeft de brief persoonlijk gegeven aan [rechthebbende] in het gesprek van 10 oktober 2023. Aangezien de huurovereenkomst zou eindigen op 11 november 2023 is dit tijdig. [rechthebbende] had rond die tijd aangegeven dat de bewindvoering zou stoppen. Voor de zekerheid is de brief de dag er na, op 11 oktober 2023, ook nog gemaild aan de bewindvoerder.

Het standpunt van gedaagde

Gedaagde is het met eiseres eens dat de huurovereenkomst zou eindigen op 11 november 2023. Eiseres kon echter niet bij [rechthebbende] het einde van de huurovereenkomst aanzeggen, omdat dit bij de bewindvoerder moest gebeuren. De brief met de aanzegging is op 11 oktober 2023 hoe dan ook één dag te laat gestuurd naar de bewindvoerder. De huurovereenkomst is dan ook niet van rechtswege geëindigd.

Het oordeel van de kantonrechter

De huurovereenkomst is gesloten met ingang van 11 november 2021 voor de duur van twee jaar. Volgens artikel 6.1 van de voorwaarden in de huurovereenkomst moet gedaagde uiterlijk één maand voor het verstrijken van de bepaalde tijd worden geïnformeerd over de dag waarop de huurovereenkomst zal eindigen. Deze aanzegging had, zoals gedaagde aanvoert, niet naar [rechthebbende] , maar naar de bewindvoerder moeten worden gestuurd. Deze is gelet op het bewind van [rechthebbende] namelijk de formele vertegenwoordiger van [rechthebbende] . Eiseres mocht daarbij niet zo gemakkelijk afgaan op de mededeling van [rechthebbende] dat hij (mogelijk) niet meer onder bewind stond, maar had dit moeten controleren. De brief is op 11 oktober 2023 dan ook één dag te laat gestuurd naar de bewindvoerder. Dit betekent dat niet kan worden vastgesteld dat de huurovereenkomst op 11 november 2023 is geëindigd door rechtsgeldige aanzegging van het einde hiervan. Daarbij wordt overwogen dat de wet bepaalt dat als de aanzegverplichting in dit geval niet wordt nagekomen, de huurovereenkomst na het verstrijken van de bepaalde tijd, voor onbepaalde tijd wordt verlengd6..

Nu de vordering niet toewijsbaar is op de eerste grond, zal hieronder de tweede grond besproken worden.

Tweede grond: Is er sprake van overlast die een ontbinding in een bodemprocedure zal rechtvaardigen?

Het standpunt van eiseres

Eiseres voert als tweede grond voor de gevorderde ontruiming aan [rechthebbende] (kort gezegd) zulke (ernstige) overlast veroorzaakt, dat dit een ontbinding van de huurovereenkomst in een bodemprocedure zou rechtvaardigen.

Het standpunt van gedaagde

Gedaagde betwist dat dit het geval is. De overlast is niet aangetoond, niet ernstig en niet structureel. Daarbij doet gedaagde een beroep op artikel 8 EVRM. Dit artikel beschermt het recht op privéleven en een zeer ernstige aantasting van het huisrecht, dat wordt aangetast door het verlies van een woning.

Het oordeel van de kantonrechter

Er kan in deze procedure met voldoende zekerheid worden gezegd dat een rechter in een bodemprocedure de huurovereenkomst zal ontbinden en de ontruiming zal uitspreken. Uit het door eiseres overgelegde logboek blijkt namelijk voldoende duidelijk dat omwonenden al geruime tijd (ernstige) overlast ervaren van [rechthebbende] . Volgens het logboek is er namelijk veelvuldig sprake van hard praten, schreeuwen, slaan met deuren, bonken, harde muziek, maar ook veelvuldig bellen schelden, steentjes gooien, het misbruik maken van een van de omwonenden, verward gedrag en het inslaan van ruiten. Mede gelet op de meldingen over (het voornemen tot) brandstichting, komt de kantonrechter dan ook tot deze conclusie. Daarbij telt ook mee dat de politie heeft moeten optreden.

Gedaagde heeft daarbij het verweer onvoldoende onderbouwd dat niet duidelijk is dat de klachten over [rechthebbende] gaan. Dit blijkt echter voldoende duidelijk uit het logboek en uit wat de woonconsulenten op de zitting uit eigen ervaring hebben verteld. Daarbij is op de zitting voldoende onderbouwd aangevoerd door eiseres dat [rechthebbende] zich moeilijk laat begeleiden en dat de directe achterburen van [rechthebbende] een hogere schutting hebben laten zetten om de ervaren overlast voor hen te beperken. Ook heeft eiseres op de zitting aangevoerd dat de overlast door [rechthebbende] ook niet verdwijnt. Volgens eiseres was het zelfs vorige week nog aan de orde en dit is niet weersproken.

Het beroep dat gedaagde daarbij doet op artikel 8 EVRM, maakt het oordeel niet anders. Dit artikel geeft geen absoluut recht. Eiseres heeft daarbij toegelicht dat er sprake is van een kwetsbaar netwerk, waarbij [rechthebbende] niet wil meewerken. Zo heeft [rechthebbende] in het verleden ook bij een daklozenopvang verbleven en zijn er nog andere opvangalternatieven aangeboden, die (ook nu nog) mogelijk zijn.

Dit betekent dat de gevorderde ontruiming in deze procedure zal worden toegewezen en dat [rechthebbende] de woning moet verlaten. De kantonrechter zal hierbij de termijn om dit te doen, bepalen op veertien dagen na betekening van dit vonnis. De discussie tussen partijen over de sleutels laat de kantonrechter in het midden. Gedaagde wordt veroordeeld om alle sleutels die [rechthebbende] van de woning (en hierbij horende ruimtes) heeft in te leveren bij eiseres.

Productie 6

De kantonrechter overweegt tot slot dat productie 6 van eiseres wordt toegelaten tot het procesdossier. Het is weliswaar niet tijdig ingediend, maar aangezien het enkel gaat om de inhoud van één brief, die is gestuurd naar [rechthebbende] , ziet de kantonrechter aanleiding tot deze beslissing. Daarbij heeft de inhoud van deze productie geen (doorslaggevende) rol gespeeld bij de beslissingen die in deze zaak moesten worden genomen.

Proceskosten

Het standpunt van eiseres

Gedaagde moet omdat zij ongelijk krijgt ook de proceskosten betalen. Er wordt geen beroep gedaan op een proceskosten beding uit de algemene voorwaarden, alleen een beroep op de wettelijke bepalingen van de proceskosten.

Het standpunt van gedaagde

De gevorderde proceskostenveroordeling moet worden afgewezen, omdat in de Algemene Huurvoorwaarden Woonruimte een beding staat dat in strijd is met Richtlijn 93/113 EG. Er kan niet op de wettelijke bepalingen worden teruggevallen als in een beding is gehandeld in strijd met deze richtlijn.

Het oordeel van de kantonrechter

In de Algemene Huurvoorwaarden Woonruimte d.d. 1 februari 2015 is een bepaling opgenomen over (onder andere) de proceskosten7.. Het gaat hier om een beding dat door een professionele partij is gebruikt in een huurovereenkomst met een consument, terwijl het geen kernbeding is. Er is niet gesteld of gebleken dat over de inhoud ervan tussen partijen is onderhandeld. Het beding verstoort het evenwicht tussen partijen aanzienlijk, nu volgens vaste jurisprudentie alleen in buitengewone omstandigheden een volledige proceskostenveroordeling wordt uitgesproken. Het beding is dan ook onredelijk bezwarend en oneerlijk in de zin van de Richtlijn 93/13 en moet dus buiten toepassing worden gelaten.

Dit betekent echter niet dat er geen proceskostenveroordeling kan worden uitgesproken8.. De consequentie van dit oordeel is namelijk dat een rechter het contract tussen partijen niet op grond van wettelijke bepalingen kan aanvullen. De proceskostenveroordeling die de kantonrechter heeft uitgesproken, staat evenwel geheel los van de contractuele rechten en plichten van partijen jegens elkaar. De veroordeling is gebaseerd op artikel 237 Rv. De rechter heeft namelijk ambtshalve de taak om over de toewijsbaarheid van de proceskosten te beslissen. Een partij hoeft zo’n veroordeling niet te vorderen.

Dit betekent dat gedaagde als de in het ongelijk gestelde partij wordt veroordeeld in de proceskosten. Er is daarbij in dit geval geen sprake van een hoofdelijke veroordeling, aangezien alleen gedaagde is gedagvaard. Tot aan dit vonnis worden de proceskosten (inclusief nakosten) aan de zijde van eiseres als volgt begroot:

De gevorderde wettelijke rente over de proceskosten wordt toegewezen zoals vermeld in de beslissing.