16.4.1 Inleiding

Voordat het EHRM in het Funke-arrest een zwijgrecht en een meeromvattend niet-meewerkrecht in art. 6 EVRM las, hebben de straf- en belastingkamer van de HR zich incidenteel uitgelaten over de samenloop van de fiscale aangifteplicht en/of bijkomende (informatie)verplichtingen met het nemo tenetur-beginsel; aanvankelijk met betrekking tot fiscale strafzaken en nadien ook met betrekking tot fiscale boetezaken. De uitspraken hebben in eerste instantie betrekking op geschillen waarin de medewerking van de verdachte werd afgedwongen voordat hij was ‘charged with a criminal offence’ in de zin van art. 6 EVRM. Op zichzelf verschaffen die uitspraken maar weinig inzicht in de fiscale samenloopproblematiek. Niettemin zijn zij richtinggevend gebleken voor de latere nemo tenetur-rechtspraak van de belastingkamer van de HR (in fiscale boetezaken). De raad legt daarin de basis voor het procedurele onderscheid tussen de heffings- en sanctiesfeer.