1.2.3.1 Vergelijking met redelijkheid en billijkheid

In dit onderzoek staan veel vergelijkingen tussen de werking van (onmiddellijke) voorzieningen en de werking van de redelijkheid en billijkheid.1 De gelijkenissen blijken groot. Dat biedt de mogelijkheid om stelling te nemen op punten waarop het enquêterecht in rechtspraak en literatuur nog niet is uitgekristalliseerd. Hetgeen geldt met betrekking tot de redelijkheid en billijkheid wordt dan doorgetrokken naar (onmiddellijke) voorzieningen. Dat bevordert de interne consistentie van het recht en daarmee de rechtszekerheid.

In dit onderzoek had de vraag kunnen worden gesteld of (onmiddellijke) voorzieningen een verschijningsvorm zijn van de redelijkheid en billijkheid. Ik acht het echter niet nodig om die vraag te beantwoorden.2 Het volstaat om de constateren dat de rechtszekerheid er mee is gediend als de redelijkheid en billijkheid en (onmiddellijke) voorzieningen op gelijke wijze werken. Het verder gelijkschakelen daarvan is misschien vanuit een dogmatisch perspectief interessant. Dat voordeel heeft echter voor de praktijk geen voordelen, maar wel een nadeel.

Dat nadeel is dat een gelijkschakeling het recht dreigt te verstarren, omdat afwijkingen tussen de werking van de redelijkheid en billijkheid en (onmiddellijke) voorzieningen dan dogmatisch wringen. Dogmatische bezwaren vormen dan een obstakel voor het bereiken van een rechterlijke beslissing die recht doet aan het specifieke geval.