Wilsdelegatie in het erfrecht (Publicaties vanwege het Centrum voor Notarieel Recht) 2014/II.4.3.2.1:II.4.3.2.1 Onderwerp

Wilsdelegatie in het erfrecht (Publicaties vanwege het Centrum voor Notarieel Recht) 2014/II.4.3.2.1

II.4.3.2.1 Onderwerp

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Zoals ook hierboven reeds door mij is opgmerkt, verlangde art. 1356 oud BW dat voor de bestaanbaarheid van overeenkomsten aan de volgende vier voorwaarden werd voldaan:

1.

de toestemming van degenen die zich verbinden;

2.

de bekwaamheid om een verbintenis aan te gaan;

3.

een bepaald onderwerp;

4.

een geoorloofde oorzaak.1

In deze subparagraaf stip ik kort aan wat het vereiste van een bepaald onderwerp met betrekking tot de overeenkomst inhield.

Teneinde het beoogde rechtsgevolg in het leven te roepen, moest iedere overeenkomst een bepaald onderwerp hebben. Onder onderwerp in art. 1356 oud BW werd verstaan ‘het geheel van rechten en verplichtingen welke de overeenkomst doet ontstaan’.2 Als vrijwel algemeen aanvaarde opvatting heeft de wetgever met het onderwerp van de overeenkomst bedoeld:

‘Het voorwerp der verbintenis, de prestatie dus, id quod debetur, datgene waartoe de schuldenaar verplicht en de schuldeiser gerechtigd is.’3

Onder het onderwerp van de overeenkomst dient dus niet te worden verstaan het voorwerp van de prestatie ofwel ‘de zaak’.4 Het gaat om de prestatie (het voorwerp van de verbintenis) zelf:5

‘Indien een huis wordt verkocht is het onderwerp der overeenkomst niet het huis, maar het in eigendom leveren van het huis en het betalen van de koopsom. Bij de arbeidsovereenkomst is het onderwerp der overeenkomst: het verrichten van arbeid enerzijds, anderzijds het betalen van loon.’6

Het onderwerp van de overeenkomst is met andere woorden synoniem aan het voorwerp van de verbintenis ofwel de prestatie. Hiertoe behoren overigens niet de subjecten van de verbintenis, dat wil zeggen de schuldeiser en de schuldenaar.7 Op de vraag óf en in hoeverre deze subjecten van de verbintenis (in het licht van de verbintenisscheppende overeenkomst) voor haar rechtsgeldigheid bepaald dienen te zijn, ga ik nader in, in paragraaf 4.3.8. Bij het voorwerp van de verbintenis (het onderwerp) gaat het enkel om het object. Zoals gezegd dient dit object/ voorwerp van de verbintenis niet te worden vereenzelvigd met ‘de zaak’.8

Als onderwerp van de verbintenis kan kortom worden aangemerkt: het voorwerp van de verbintenis ofwel de prestatie ofwel het object.

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.