Rb. Den Haag, 10-04-2025, nr. C/09/25/32

Mevrouw [verzoekster] heeft een verzoek ingediend om te worden toegelaten tot de WSNP, waarbij mevrouw [verzoekster] ook een verzoek heeft ingediend om de ingangsdatum van de termijn van de schuldsaneringsregeling op een eerdere datum te bepalen.

Het verzoek is behandeld op de zitting van 27 maart 2025. Met de uitnodiging voor deze zitting is aan mevrouw [verzoekster] een WSNP-informatieboekje meegezonden. Op de zitting verschenen:

- mevrouw [verzoekster] , verzoekster,

- mevrouw P. Stok-van Zijst, beschermingsbewindvoerder,

- de heer W. Schoonen, schuldhulpverlener van de gemeente Alphen aan den Rijn,

- de heer B.A. Veenendaal, schuldhulpverlener van de gemeente Alphen aan den Rijn.

Mevrouw [verzoekster] kan alleen worden toegelaten tot de WSNP als zij zich in een problematische schuldensituatie bevindt en zij te goeder trouw was bij het ontstaan en onbetaald laten van haar schulden. De rechtbank kijkt daarbij vooral naar de afgelopen drie jaar. Ook moet de verwachting bestaan dat mevrouw [verzoekster] aan de verplichtingen van de WSNP zal voldoen. Daarnaast beoordeelt de rechtbank of er aanleiding is een eerdere ingangsdatum van de WSNP te bepalen.

De rechtbank onderkent dat bij een aantal schulden vraagtekens kunnen worden geplaatst bij de goede trouw van mevrouw [verzoekster] ten aanzien van het ontstaan van die schulden. Die schulden zijn deels buiten de driejaarstermijn als bedoeld in artikel 288 lid 1, onder b van de Faillissementswet ontstaan en nadien zijn er niet of nauwelijks nieuwe schulden gemaakt. Gelet op de stukken en hetgeen ter terechtzitting is besproken, acht de rechtbank voldoende aannemelijk dat mevrouw [verzoekster] de omstandigheden die (mede) bepalend zijn geweest voor het ontstaan van zijn schulden in voldoende mate onder controle heeft gekregen. De rechtbank zal het verzoek toewijzen.

De verplichtingen waaraan mevrouw [verzoekster] tijdens de WSNP moet voldoen, staan in het WSNP-informatieboekje beschreven. Samengevat komt dit neer op: een informatieverplichting, een inspanningsverplichting, een verplichting geen nieuwe schulden te laten ontstaan en een afdrachtverplichting.

De termijn van een wettelijke schuldsaneringsregeling kan (ook) beginnen te lopen vanaf de dag waarop de eerste aflossing is gedaan in het kader van de buitengerechtelijke schuldregeling als bedoeld in artikel 285, eerste lid, onder f Fw. Met eerste aflossing in het kader van de buitengerechtelijke schuldregeling wordt bedoeld, de eerste aflossing tijdens het minnelijke traject van schuldhulpverlening. Dit volgt uit het arrest van de Hoge Raad van 20 december 2024 (CLI:NL:HR:2024:1913). Dit roept de vraag op wanneer een minnelijk traject begint. Daarover oordeelt de rechtbank als volgt.

De schuldhulpverlening van gemeenten en andere schuldhulpverlenende instanties omvat veelal meer dan schuldregeling alleen, namelijk ook voorbereidende werkzaamheden om de kans op een geslaagde schuldbemiddeling te vergroten. Dit wordt de stabilisatiefase genoemd, waarin de financiële situatie van de schuldenaar in kaart wordt gebracht en inkomsten en uitgaven in evenwicht worden gebracht. Hiermee worden dan tevens de gegevens verzameld die nodig zijn om de afloscapaciteit van de schuldenaar te bepalen. Deze fase richt zich dus op (de financiële situatie en gedragingen van) de schuldenaar en in deze fase wordt er nog niet met schuldeisers bemiddeld of geregeld. Er is dan nog geen sprake van schuldregeling.

In de Wsnp wordt uitgegaan van schuldregeling en niet van – meeromvattende – schuldhulpverlening. Een poging tot een buitengerechtelijke schuldregeling moet worden uitgevoerd door een persoon of instelling als bedoeld in artikel 48, eerste lid, van de Wet op het consumentenkrediet (Wck). Onder schuldbemiddeling wordt in de Wck verstaan het verrichten van diensten gericht op de totstandkoming van een regeling met betrekking tot de bestaande schuldenlast van een natuurlijke persoon (artikel 47 lid 2 Wck). Schuldregeling (of schuldbemiddeling) is dan ook gericht op het tot stand brengen van overeenstemming tussen de schuldenaar en zijn of haar schuldeisers. Met schuldregeling kan worden begonnen wanneer de stabilisatiefase is voltooid en de afloscapaciteit (het Vrij te laten bedrag) kan worden vastgesteld.

De rechtbank is bekend met het arrest van 25 maart 2025 van het gerechtshof Den Haag waarin er van wordt uitgegaan dat de datum waarop de buitengerechtelijke schuldregeling is aangevangen gelijk is aan de datum waarop schuldenaar en schuldhulpverlener een schuldregelingsovereenkomst aangaan. In deze uitspraak wordt dit verder niet gemotiveerd. Wel is duidelijk dat hier geen sprake is geweest van “een gescheiden traject (eerst stabilisatie, daarna doorpakken met de schuldregeling)”.

Tot slot merkt de rechtbank in dit verband nog op dat uit het amendement dat heeft geleid tot de wetswijzing die een eerdere ingangsdatum mogelijk maakt (Tweede Kamer, 2021-2022, 35915, nr. 29), geenszins is af te leiden dat bedoeld is de termijn van schuldsaneringsregeling te doen ingaan op het moment dat een schuldhulpverleningsovereenkomst wordt ondertekend. In de toelichting op het amendement lijkt geen onderscheid te worden gemaakt tussen schuldregeling en schuldhulpverlening. Onder verwijzing naar de toelichting op het amendement overweegt de Hoge Raad in het hiervoor vermelde arrest: “Met ‘buitengerechtelijke schuldregeling’ in art. 349a lid 1 Fw wordt daarom niet gedoeld op een schuldeisersakkoord, maar op het minnelijke traject van schuldhulpverlening.”

Echter, onvoldoende duidelijk is of daarbij in aanmerking is genomen dat schuldhulpverlening de hiervoor vermelde twee fasen omvat; een fase die is gericht op de (financiële) situatie van de schuldenaar en een fase waarin wordt geprobeerd met de schuldeisers tot een buitengerechtelijk schuldeisersakkoord te komen (schuldregeling). Door uit te gaan van het moment van ondertekening van een schuldhulpverleningsovereenkomst wordt onvoldoende onderkend dat een schuldhulpverleningstraject doorgaans uit deze fasen bestaat. Nu de Wsnp ziet op de totstandkoming van een minnelijk of gerechtelijke schuldregeling, ziet de rechtbank niet in waarom een ingangsdatum voor de toepassing van een wettelijke schuldsaneringsregeling gelegen kan zijn op een eerder moment dan het moment waarop de inventarisatiefase van de schuldhulpverleningstraject is voltooid door het vaststellen door de schuldhulpverlener van een Vtlb-berekening om de afloscapaciteit te bepalen.

Het vorenstaande maakt dat de rechtbank “de eerste aflossing in het kader van de buitengerechtelijke schuldregeling” – en dus de eerste aflossing tijdens het minnelijke traject van schuldhulpverlening – invult aan de hand van het moment waarop door de schuldhulpverlener de afloscapaciteit wordt vastgesteld aan de hand van een eerste correcte berekening van het Vrij te laten bedrag.

De berekening van het Vrij te laten bedrag is uitgevoerd op 26 juni 2024 en de eerste aflossing heeft plaatsgevonden op 8 augustus 2024, tevens de verzochte eerdere ingangsdatum. Op 30 september 2024 heeft gemeente Alphen aan den Rijn de schuldeisers een betalingsvoorstel gedaan. Daarna is evenwel gebleken dat er meer schulden zijn, zodat dit aanbod is komen te vervallen. Er is geen nieuw minnelijk aanbod gedaan nu niet bekend is wat de (exacte) omvang van de schulden is. De rechtbank zal de eerdere ingangsdatum van de schuldsaneringsregeling bepalen op 8 augustus 2024.

De wet schrijft voor dat de eerste dertien maanden van het traject een postblokkade geldt. Gedurende deze periode zal alle post naar de bewindvoerder gaan. De bewindvoerder stuurt de post na controle weer door aan mevrouw [verzoekster] .

Het WSNP-traject duurt in principe achttien maanden. Als mevrouw [verzoekster] zich gedurende die periode houdt aan alle verplichtingen die de WSNP met zich brengt, eindigt het traject na verloop van die achttien maanden met de zogenoemde “schone lei”. Dit betekent dat schuldeisers hun vorderingen ten aanzien waarvan de WSNP werkt niet meer op mevrouw [verzoekster] kunnen verhalen.

De rechtbank:

- spreekt de toepassing van de wettelijke schuldsaneringsregeling uit ten aanzien van:

[verzoekster] ,

geboren op [geboortedatum] 1992 te [geboorteplaats] ,

wonende te [adres] , [postcode] [woonplaats] ;

- wijst af het verzoek tot het bepalen van een eerdere ingangsdatum;

- stelt de termijn van deze regeling vast op achttien maanden, te rekenen vanaf

8 augustus 2024;

- stelt vast dat door deze uitspraak alle gelegde beslagen komen te vervallen;

- benoemt tot rechter-commissaris mr.drs. J.C.A.T. Frima en tot bewindvoerder: N.T. van den Deijssel (Sociaal.nl Schuldsanering BV),Postbus 845

1440 AV Purmerend;

- geeft de bewindvoerder opdracht om de komende vijf maanden de post van mevrouw [verzoekster] in te zien;

- bepaalt dat de bewindvoerder een voorschot op de vergoeding mag nemen volgens het Besluit vergoeding bewindvoerder schuldsanering. Dit kan alleen:

- zolang de schuldsaneringsregeling loopt en

- voor zover de boedel toereikend is.

Dit is de beslissing van mr. drs. J.C.A.T. Frima, rechter, in samenwerking met R.D.A. Babulall-Oemrawsingh, griffier. Deze beslissing is in het openbaar uitgesproken op 10 april 2025.