402 Art. 54 Fw en verhaal op zekerheden.

Nog verder gaat de overeenkomstige toepassing van art. 54 Fw op het verhaal van overgenomen vorderingen op door de schuldenaar gestelde zekerheden. Wordt in het zicht van faillissement of na de faillietverklaring een vordering overgenomen, dan kan deze niet worden verhaald op bestaande zekerheden.

Deze overeenkomstige toepassing is geïntroduceerd in 1953, in het arrest Doyer en Kalff.1 De Bank van Doyer en Kalff (“Doyer en Kalff”) had circa een maand voor de faillietverklaring van haar cliënt Vos via het intermediair van de bank aan derden uitgegeven obligaties teruggenomen. Zij wilde de desbetreffende vorderingen verhalen op de zekerheden die Vos had gesteld voor al hetgeen Doyer en Kalff uit welken hoofde ook te vorderen mocht hebben en beriep zich subsidiair op verrekening. Het hof had de overeenkomst die strekte tot zo’n ruime zekerheidsstelling nietig geacht en achtte art. 54 Fw in het geding wat betreft het beroep op verrekening. De Hoge Raad achtte het tegen de eerste beslissing gerichte middel gegrond, maar dat kon toch niet tot cassatie leiden omdat hij – verrassenderwijs – art. 54 Fw (en art. 55 Fw) van toepassing achtte op het verhaal van de overgenomen vorderingen op de zekerheden.2

In de in het vorige nummer behandelde arresten wordt art. 54 Fw toegepast hoewel er niet “echt” een schuld wordt overgenomen, hier wordt het overeenkomstig toegepast terwijl er überhaupt niets wordt verrekend.