Einde inhoudsopgave
Verhandelbare emissierechten in broeikasgassen (SteR nr. 34) 2017/5.2.10
5.2.10 Overige taken van de nationale administrateur
mr. T.J. Thurlings, datum 01-08-2017
- Datum
01-08-2017
- Auteur
mr. T.J. Thurlings
- JCDI
JCDI:ADS611848:1
- Vakgebied(en)
Energierecht / Algemeen
Voetnoten
Voetnoten
Artikel 8 lid 1 Verordening (EU) 389/2013. Verder is relevant dat dit artikel bepaalt: ‘Onverminderd artikel 13, lid 2, hebben de lidstaten toegang tot hun eigen rekeningen en de rekeningen in het EU-register die tot hun respectieve rechtsgebieden behoren’. In het register resulteert dit in ‘lidstaat’ - delen wanneer wordt ingelogd op het EU-register: http://ec.europa.eu/clima/policies/ets/registry/links_en.htm (geraadpleegd op 14 februari 2017).
Artikel 27 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 28 lid 1 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 28 lid 2 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 29 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 30 lid 1 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 30 lid 2 Verordening (EU) 389/2013. De verificateursrekening heeft een bescheiden rol. Het realiseert de toegang van de verificateur tot het ETS register, voor het geval de bevoegde autoriteit heeft besloten niet de nationale administrateur, maar de verificateur tot taak te geven geverifieerde emissies als zodanig in het ETS te registreren (artikel 35 lid 5 Verordening (EU) 389/2013). Zie voor een verdere behandeling van verificatie en naleving: hoofdstuk 7. Zie voor de opening van een verificateursrekening artikel 21 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 10 lid 3 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 32 lid 1 Verordening (EU) 389/2013. Voor iedere lidstaat wordt in opdracht van de bevoegde autoriteit, door de nationale administrateur, een nationale tegoedrekening geopend na ontvangst van de gegevens vermeld op bijlage III Verordening (EU) 389/2013 (artikel 19 Verordening (EU) 389/2013).
Artikel 33 lid 1 Verordening (EU) 389/2013.
De nationale administrateur kan ook door de bevoegde autoriteit of de Commissie worden opgedragen tot schorsing over te gaan (artikel 34 lid 7 Verordening (EU) 389/2013). Ook kan hiertoe een verzoek worden gedaan door een nationale rechtshandhavingsautoriteit (artikel 34 lid 8 Verordening (EU) 389/2013). Voor zover door de schorsing een (vliegtuig)exploitant niet in staat is ten minste 10 werkdagen voor de uiterste inleverdatum voldoende emissierechten in te leveren, wordt de inlevering op verzoek van de rekeninghouder door de nationale administrateur uitgevoerd (artikel 34 lid 10 Verordening (EU) 389/2013).
Artikel 34 lid 1 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 33 lid 5 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 34 lid 6 Verordening (EU) 389/2013. Volgens dit lid kan het bezwaar inzake de schorsing worden gemaakt bij de bevoegde autoriteit of desbetreffende autoriteit naar nationaal recht. Of en in hoeverre dit verschillende autoriteiten zijn, komt in hoofdstuk 6 aan de orde.
Artikel 34 lid 5 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 33 lid 1 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 10 lid 3 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 33 lid 2 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 33 lid 3 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 33 lid 4 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 33 lid 5 Verordening (EU) 389/2013.
Artikel 96 lid 3 jo lid 4 Verordening (EU) 389/2013.
De Verordening geeft naast de reeds genoemde taken ook een aantal bevoegdheden aan de nationale administrateur inzake de afsluiting en schorsing van de toegang tot rekeningen en verwijdering van (toegevoegde) gemachtigde vertegenwoordigers, en kadert deze in. Ook worden er regels gesteld inzake het beheer van rekeningen. Nationale administrateurs dienen rekeningen te beheren overeenkomstig artikel 11 en Bijlage I Verordening (EU) 389/2013, die tot het grondgebied van de lidstaat behoren.1 Ter illustratie worden hier enkele (handhavings)bevoegdheden van de nationale administrateur besproken, in het kader van het beheer van rekeningen. Titel I, hoofdstuk 3, deel 3 en deel 4 van de Verordening regelen respectievelijk de afsluiting en schorsing van de toegang tot rekeningen en de daarmee samenhangende bevoegdheden van de nationale administrateur.
Afsluitingen vinden plaats op verzoek van de rekeninghouder, behalve indien het de rekeningen genoemd in de artikelen 28-31 Verordening (EU) 389/2013 betreft.2 Daarvoor gelden bijzondere regels. Met betrekking tot het ETS zijn in dat kader met name de artikelen 28, 29 en 30 (betreffende de afsluiting van een (vliegtuig)exploitanttegoedrekening of verificateursrekening) van belang:
Artikel 28 regelt dat de bevoegde autoriteit de nationale administrateur binnen tien werkdagen in kennis stelt van een herroeping of schorsing van een broeikasgasemissievergunning of wanneer zij vernomen heeft dat een installatie gesloten is. Dit dient vervolgens binnen tien werkdagen na ontvangst van de kennisgeving door de nationale administrateur in het register te worden geregistreerd.3 De exploitanttegoedrekening kan vervolgens door de nationale administrateur uiterlijk op 30 juni van het jaar volgend op de sluiting van de installatie of de herroeping of schorsing van de broeikasgasemissievergunning worden afgesloten. Deze bevoegdheid bestaat slechts als de betrokken installatie een aantal emissierechten heeft ingeleverd dat gelijk aan of groter is dan de geverifieerde emissies van de installatie. Een en ander voor zover het geen uitgesloten installatie in de zin van artikel 27 Richtlijn ETS betreft.4
Vliegtuigexploitanttegoedrekeningen kunnen uitsluitend afgesloten worden in geval van fusie, of staking van alle activiteiten die zijn genoemd op bijlage I Richtlijn ETS. Bovendien kan de nationale administrateur deze rekening slechts afsluiten in opdracht van de bevoegde autoriteit, indien laatstgenoemde heeft ontdekt dat de vliegtuigexploitant is gefuseerd of bovengenoemde activiteiten heeft gestaakt.5
Verificateursrekeningen kunnen, ten slotte, worden afgesloten op verzoek van de verificateur. De nationale administrateur dient binnen tien werkdagen gehoor te geven aan een dergelijk verzoek.6 Ook dient de verificateursrekening door de nationale administrateur, in opdracht van de bevoegde autoriteit, te worden afgesloten. Deze opdracht kan door de bevoegde autoriteit worden gegeven indien de accreditatie van de verificateur is verstreken of ingetrokken, of indien de verificateur zijn werkzaamheden heeft stopgezet.7
De drie hierboven genoemde afsluitingen betreffen besluiten in de zin van artikel 1: 3 Awb. Immers, het maakt het de (vliegtuig)exploitant onmogelijk te handelen in emissierechten vanaf de rekening. Ook het afsluiten van de verificateursrekening is een besluit, nu die afsluiting het de verificateur onmogelijk maakt verificatiehandelingen in het register te verrichten. Interessant is hier wel dat de Verordening geen grondslag biedt om bij een geslaagd bezwaar de rekening te heropenen. Heropening van een afgesloten rekening is zonder een uitdrukkelijke grondslag in de Verordening niet mogelijk.8 In een voorkomend geslaagd bezwaar of beroep, zal de heropening van de rekening dan ook niet mogelijk zijn. Eventueel kan dan wel een nieuwe rekening worden geopend, of kan er schadevergoeding worden gevorderd.
Wanneer een rekening door een nationale administrateur moet worden afgesloten overeenkomstig artikel 27, 28 of 29 Verordening (EU) 389/2013, maar een positief saldo aan emissierechten of Kyoto-eenheden heeft, verzoekt de nationale administrateur aan de rekeninghouder een andere rekening op te geven waar de rechten en eenheden naar kunnen worden overgedragen. Wordt niet binnen 40 werkdagen op dit verzoek gereageerd, dan draagt de nationale administrateur de betreffende rechten en/of eenheden over naar zijn nationale tegoedrekening, waardoor deze buiten de beschikkingsmacht van de rekeninghouder komen te vallen.9
Een meer bestraffend karakter heeft de afsluiting of blokkering van een rekening, indien een situatie die tot schorsing overeenkomstig artikel 34 Verordening (EU) 389/2013 heeft geleid, niet wordt verholpen. Deze afsluiting of blokkering dient de nationale administrateur door te voeren na een opdracht daartoe van de bevoegde autoriteit.10 Artikel 34 Verordening (EU) 389/2013 ziet op de schorsing van de toegang tot rekeningen van (toegevoegde) gemachtigde vertegenwoordigers. Leden 1-4 bevatten de grondslagen voor de nationale administrateur om de toegang tot de rekening in specifieke situaties te schorsen.11 Sommige grondslagen zien op de persoon van de (toegevoegd) gemachtigd vertegenwoordiger, en betreffen dan ook slechts de toegang van deze persoon.12 Tegen de eerstgenoemde afsluiting kan door de rekeninghouder binnen 30 kalenderdagen bezwaar worden gemaakt bij de naar nationaal recht aangewezen bevoegde autoriteit,13 die vervolgens de opdracht kan geven aan de nationale administrateur de rekening te heropenen, dan wel de afsluiting of blokkering te bekrachtigen. Tegen de schorsing kan ook bezwaar worden gemaakt.14 Bovendien moet een schorsing door de nationale administrateur onmiddellijk ongedaan worden gemaakt wanneer voor de situatie die tot schorsing heeft geleid een oplossing is gevonden.15 Voor een verdere uitwerking van het systeem van rechtsbescherming zij verwezen naar hoofdstuk 6.
De schorsingen kunnen naar nationaal recht als herstelsancties worden aangemerkt.16 Ingevolge artikel 34 lid 5 Verordening (EU) 389/2013 moet de schorsing onmiddellijk ongedaan worden gemaakt, als de overtreding waarvoor deze was opgelegd is beëindigd. De blokkering van een (vliegtuig)exploitanttegoedrekening is eveneens een herstelsanctie, nu deze sanctie slechts mag worden toegepast tot het moment dat de reden voor de eerdere schorsing is komen te vervallen.17 De afsluiting van een rekening is een bestraffende sanctie.18 De afsluiting van een rekening is in beginsel onherroepelijk en daarmee leedtoevoegend.19
Afsluiting van een persoonstegoed- of handelsrekening kan ook plaatsvinden in geval van inactiviteit, voor zover het saldo van de rekening 0 bedraagt, en voor zover de rekeninghouder geen bezwaar aantekent.20 Tevens kan de bevoegde autoriteit de nationale administrateur opdracht geven een exploitanttegoedrekening af te sluiten, indien redelijkerwijs niet meer valt te verwachten dat van die rekening emissierechten zullen worden ingeleverd.21 Ook kunnen (toegevoegd) gemachtigde vertegenwoordigers door de nationale administrateur worden verwijderd, indien ‘hij van mening is dat de goedkeuring van de gemachtigde vertegenwoordiger of toegevoegde gemachtigde vertegenwoordiger overeenkomstig artikel 24, lid 3, had moeten worden geweigerd en met name als hij erachter komt dat de bij de voordracht overgelegde documenten en identificatiegegevens onvolledig, verouderd of anderszins onnauwkeurig of onjuist waren’.22 Tegen deze verwijdering kan door de rekeninghouder binnen 30 kalenderdagen bezwaar worden gemaakt bij de naar nationaal recht aangewezen bevoegde autoriteit,23 die vervolgens de opdracht kan geven aan de (toegevoegde) gemachtigde vertegenwoordiger weer aan te stellen, dan wel de verwijdering kan bekrachtigen. Voor een verdere uitwerking van het systeem van rechtsbescherming zij verwezen naar hoofdstuk 6.
Schorsing van de toegang tot rekeningen kan door de nationale administrateur ook worden opgelegd in het geval van veiligheidsinbreuken of - risico’s. Dit betreft de situatie waar hij ‘constateert dat er sprake is van een situatie waarin elke toegang tot de rekeningen die hij overeenkomstig deze verordening beheert, moet worden geschorst’. Hij stelt in dat geval de centrale administrateur en de rekeninghouders zo lang van tevoren als haalbaar is, van die schorsing in kennis. Een dergelijke schorsing heeft dus geen bestraffend karakter, maar is een voorzorgsmaatregel. De kennisgeving vermeldt de verwachte duur van de schorsing en wordt duidelijk weergegeven op het voor het publiek toegankelijke deel van het EUTL.24