Hof Amsterdam, 16-03-2005, nr. 21-006733-04

Uit het opsporingsonderzoek van de politie Regio Utrecht naar diverse gewapende overvallen op supermarkten en banken kwam naar voren dat de overvallers gebruik maakten van weliswaar een wisselende samenstelling maar steeds dezelfde modus operandus: de overvallers reden met een gestolen auto of een auto met gestolen kentekenplaten naar de plaats van de overval, alwaar ze met bivakmutsen op, gewapend met op vuurwapens gelijkende voorwerpen, met gebruikmaking van portofoons en tie-rips de overval pleegden.

Op 8 oktober 2003 is door een getuige gezien dat vlak na de overval op de supermarkt Edah te Utrecht een personenauto, Renault Laguna, kleur zilver of grijs, vanaf de achterzijde van de EDAH met hoge snelheid wegreed. Dit betreft een zelfde type auto als de auto die een broer van verdachte, zijnde [....], in eigendom heeft en waarin zijn andere broer [.....] meerdere malen heeft gereden.

De overval is gepleegd door drie of vier gemaskerde en gewapende mannen. Onder

bedreiging van de vuurwapens zijn de aanwezige personeelsleden met de polsen op de

rug vastgebonden met behulp van tie-rips. Ook hebben de overvallers met elkaar contact

gehouden via portofoons.

Na de overval is gebleken uit de inventarisatie bij de supermarkt dat er – onder meer – een tweetal mapjes, in de kleuren bordeaux rood en/of donker paars, zijn ontvreemd met daarin de omzet van de dag ervoor.

Uit een opgenomen telefoongesprek tussen [een medeverdachte] en verdachte is gesproken over “bruine mapjes”. De inhoud van dit afgetapte telefoongesprek duidt naar het oordeel van het hof, ondanks het beperkte verschil in kleuraanduiding, op kennelijke daderwetenschap bij verdachte over de buit van de onderhavige overval op de EDAH.

Bij een geuridentificatieproef op 11 maart 2004 is door de hond tot twee maal toe de geurdrager van verdachte gekozen. Bij deze geurproef is gebruik gemaakt van sleutels en een telefoon die door de overvallers in het kantoor van de supermarkt EDAH waren meegenomen en na het afsluiten van het kantoor in de supermarkt waren achtergelaten en aldaar na de overval zijn aangetroffen.

Uit de opgevraagde historische printlijstgegevens van de verdachte [.....] blijkt dat deze op 8 oktober 2003 vanaf 05.38 uur tot 06.13 uur veelvuldig telefonisch contact heeft gezocht en/of heeft gehad met zijn medeverdachten [.....] en [.....]. Tevens blijkt uit deze printlijst dat verdachte en zijn twee medeverdachten hun mobiele telefoon niet gebruikten op 8 oktober 2003 tussen 06.13 uur en 08.16 uur, de periode waar binnen de overval plaatsvond.

Het hof acht niet bewezen hetgeen verdachte onder 1, 4 en 6 primair meer of anders is tenlastegelegd dan hierboven is bewezenverklaard, zodat deze daarvan behoort te worden vrijgesproken.

Strafbaarheid van het bewezenverklaarde

Het bewezene levert op de misdrijven

ten aanzien van het onder 1 bewezenverklaarde:

Afpersing, gepleegd door twee of meer verenigde personen.

ten aanzien van het onder 4 bewezenverklaarde:

Afpersing, gepleegd door twee of meer verenigde personen.

en

Diefstal, vergezeld van geweld en bedreiging met geweld tegen personen, gepleegd met het oogmerk om die diefstal gemakkelijk te maken, gepleegd door twee of meer verenigde personen.

ten aanzien van het onder 6 primair bewezenverklaarde:

Valsheid in geschrift.

Strafbaarheid van de verdachte

Verdachte is strafbaar, nu geen omstandigheid is gebleken of aannemelijk geworden die verdachte niet strafbaar zou doen zijn.

Oplegging van straf en/of maatregel

De rechtbank heeft verdachte ter zake van een gewapende overval op een videotheek, een gewapende overval op een supermarkt en valsheid in geschrifte veroordeeld tot een gevangenisstraf voor de duur van vijf jaar. De advocaat-generaal heeft gevorderd dat verdachte wordt veroordeeld tot een zelfde gevangenisstraf als in eerste aanleg opgelegd.

Het hof heeft in hoger beroep de op te leggen hoofdstraf bepaald op grond van de ernst van de feiten, twee gewapende overvallen alsmede het gebruik maken van een valse naam bij de aanvraag van een reisdocument, en de omstandigheden waaronder deze zijn begaan en op grond van de persoon van verdachte. Het hof heeft daarbij het volgende in ogenschouw genomen.

Verdachte heeft zich met zijn mededader schuldig gemaakt aan een gewapende overval op een videotheek te Utrecht, waarbij de mededader de videotheek is binnen gegaan en een vuurwapen heeft getoond aan de slachtoffers die op dat moment in de videotheek aanwezig waren. De mededader heeft daarbij dreigende taal geuit, met als doel om van de medewerker van de videotheek een groot geldbedrag te krijgen. De mededader heeft zich voor de overval onherkenbaar gemaakt door het gebruik van een bivakmuts. Nadat door één van de slachtoffers onder dwang het geld in de tas van de mededader is gedaan, is de mededader gevlucht door buiten op de gereedstaande scooter te springen, die door verdachte werd bestuurd. De buit hebben zij vervolgens verdeeld. Het hof is van oordeel dat er zowel in voorbereiding als in uitvoering sprake is geweest van een nauwe en bewuste samenwerking tussen verdachte en zijn mededader, waarbij de uiteindelijke rolverdeling bij deze overval min of meer toevallig is.

Voorts heeft verdachte met zijn mededaders een overval gepleegd op een supermarkt van de EDAH, gelegen aan de [.....] te Utrecht. De overvallers hebben zich voor de overval onherkenbaar gemaakt door het gebruik van bivakmutsen. Voorts is aan de slachtoffers van de overval een vuurwapen getoond, waarbij door de overvallers dreigende taal is geuit. Bovendien zijn de polsen van de slachtoffers met tie-rips aan elkaar vastgebonden. Bij deze overval heeft een medewerker van de supermarkt een vuurwapen tegen zijn hoofd gedrukt gekregen. Dit alles met als doel een groot geldbedrag weg te nemen. Het hof rekent verdachte het toegepaste geweld zwaar aan.

Dergelijke feiten zijn zeer ernstig van aard en veroorzaken gevoelens van angst en onveiligheid in de maatschappij in het algemeen en bij de slachtoffers in het bijzonder. Het is een feit van algemene bekendheid dat slachtoffers van dergelijke gebeurtenissen dit als zeer traumatisch ervaren en nog geruime tijd zowel lichamelijk als psychisch nadelige gevolgen hiervan kunnen ondervinden. Verdachte heeft zich in het geheel geen rekenschap gegeven van het leed dat door dergelijk handelen aan de slachtoffers wordt toegebracht. Daarnaast lijdt de getroffen ondernemer door een dergelijk feit aanzienlijke financiële schade.

Daarnaast heeft verdachte zich bij het aanvragen van een reisdocument bediend van de personalia van zijn broer.

Bij het bepalen van de strafmaat houdt het hof rekening met het feit dat er sprake is van een grote mate van professionaliteit bij het voorbereiden en uitvoeren van de overvallen. Het hof overweegt hiertoe dat de overvallers de overval op de supermarkt zorgvuldig hebben voorbereid door van tevoren de plaats delict te verkennen en te observeren, door zich te voorzien van bivakmutsen en wapens, door kort voor het plegen van de overval veelvuldig met elkaar te bellen en zich vervolgens te verzamelen op de plaats van het delict, door hun mobiele telefoons op het moment van de overval uit te zetten dan wel thuis te laten en door gebruik te maken van een reeds klaar staande vluchtauto. Voorts heeft het hof bij het bepalen van de straftoemeting in aanmerking genomen dat verdachte blijkens het hem betreffend uittreksel uit het algemeen documentatieregister van de justitiële documentatiedienst van 15 februari 2005 vanaf 1999 in aanraking is gekomen met politie en justitie en reeds vele malen eerder voor vermogensdelicten is veroordeeld tot – onder meer – onvoorwaardelijke gevangenisstraf.

Dit alles brengt het hof ondanks de jeugdigde leeftijd van verdachte tot het opleggen van een gevangenisstraf voor de duur van vijf jaren.

De vordering van de benadeelde partij Videotheek [.....]

De benadeelde partij heeft in eerste aanleg een vordering tot schadevergoeding ten bedrage van EUR 735,96 ingesteld. Deze vordering is bij vonnis waarvan beroep toegewezen.

Uit het onderzoek ter terechtzitting is het hof voldoende gebleken dat de benadeelde partij als gevolg van verdachtes onder 1 bewezen verklaarde handelen rechtstreeks schade heeft geleden tot na te melden bedrag. Verdachte is tot vergoeding van die schade gehouden zodat de vordering tot dat bedrag toewijsbaar is.

Het hof ziet aanleiding terzake de maatregel van artikel 36f van het Wetboek van Strafrecht op te leggen als na te melden.

Toepasselijke wettelijke voorschriften

Het hof heeft gelet op de artikelen 24c, 36f, 57, 63, 225, 310, 312 (oud) en 317 van het Wetboek van Strafrecht.