Einde inhoudsopgave
25 jaar Awb in eenheid en verscheidenheid 2019/73.4.1
73.4.1 Toepasselijkheid awb en overig geschreven en ongeschreven bestuursrecht
prof. dr. A.R. Neerhof, datum 01-12-2018
- Datum
01-12-2018
- Auteur
prof. dr. A.R. Neerhof
- Vakgebied(en)
Bestuursrecht algemeen / Algemeen
Voetnoten
Voetnoten
HR 22 juni 2012, ECLI:NL:HR:2012:BW0393, AB 2012, 228, m.nt. F.J. van Ommeren (Knooble), r.o. 3.8-3.10. Vgl. S.E. Zijlstra, ‘Algemene vormgevingsaspecten’, in: S.E. Zijlstra (red.), Wetgeven. Handboek voor de centrale en decentrale overheid, Deventer: Kluwer 2012, p. 531.
Algemene beginselen van behoorlijk bestuur zijn volgens de jurisprudentie niet van toepassing op private instellingen die geen bestuursorgaan zijn, ook als zij maatschappelijke of publieke belangen behartigen. Vgl.: HR 3 mei 2013, ECLI:NL:HR:2013: BZ2900, NJ 2013, 572, m.nt. C.E.C. Jansen (KLM/CCC); HR 4 april 2003, ECLI:NL: HR:2003:AF2830, NJ 2004, 35, m.nt. M.A.M.C. van den Berg, AB 2003, 365, m.nt. F.J. van Ommeren, JB 2003/121, m.nt. H. Peters (RZG Conformed).
Stuurman 1995, p. 223-224. Op verwijzingen in lagere regelgeving (algemeen verbindende voorschriften niet afkomstig van de formele wetgever) zijn hoofdstuk 2, afdeling 3.2 voor zover de aard van het besluiten zich daartegen niet verzet en afdeling 3.3 tot en met 3.5 Awb van toepassing (art. 3:1, eerste lid, Awb).
Zie onder meer: CRvB 14 februari 2018, ECLI:NL:CRVB:2018:455; ABRvS 4 maart 2015, ECLI:NL:RVS:2015:622, JB 2015/57, m.nt. A.M.M.M. Bots; CBb september 2016, ECLI:NL:CBB:2016:292; CBb 18 september 2008, ECLI:NL:CBB:2008:BF3258, JB 2008, 246 (Besluit bijzondere tegemoetkoming varkenshouders in verband met klassieke varkenspest 1987); CBb 3 juni 2009, ECLI:NL:CBB:2009:BI6466, JB 2009, 188 (Swiss Leisure Group Holland); CRvB 19 mei 2008, ECLI:NL:CRVB:2008: BD2441; ABRvS 22 juni 2005, ECLI:NL:RVS:2005:AT8010, AB 2005, 441, m.nt. W. den Ouden, M.G.K. Tjepkema; ARRvS 4 december 1990, ECLI:NL:RVS:1990:AN2115, AB 1991, 597, m.nt. H.J. Simon; HR 25 september 1986, ECLI:NL:HR:1985:AM8627, AB 1986, 64 (onroerend-goedbelasting Naaldwijk); HR 16 mei 1986, ECLI:NL:HR:1986: AC9354, AB 1986, 574, m.nt. PvB, NJ 1987, 251, m.nt. MS, Gst. 6823.3, m.nt. R.M. van Male (Landbouwvliegers); HR 9 mei 1986, ECLI:NL:HR:1986:AC0867, NJ 1987, 252, m.nt. MS (Van Gelder Papier); HR 3 oktober 1986, ECLI:NL:HR:1986:AD3295, AB 1987, 90, m.nt. FHvdB; HR 1 juli 1983, ECLI:NL:HR:1983:AD5666, AB 1984, 103, m.nt. FHvdB, NJ 1984, 360, m.nt. MS (LSV). Deze benadering lijkt echter wel steeds meer ter discussie te staan. Zie conclusie staatsraad advocaat-generaal Widdershoven 22 december 2017, ECLI:NL:RVS:2017:3557, in het bijzonder punt 7.12, 7.13 en 8.
Zie: ABRvS 28 april 2010, ECLI:NL:RVS:2010:BM2613, JB 2010/155, JOM 2010/547, r.o. 2.8 en 2.8.1. Vgl. ABRvS 8 september 2004, ECLI:NL:RVS:2004:AQ9916, AB 2004, 392, m.nt. A. van Hall, JB 2004/365, JOM 2006/1156.
Normalisatie-instellingen behoren niet tot de overheid en oefenen geen regelgevende bevoegdheid uit.1 De Awb, noch overig geschreven en ongeschreven bestuursrecht zijn daarop van toepassing.2 Als in regelgeving of andere besluiten van bestuursorganen naar private normen wordt verwezen, is bestuursrecht echter van toepassing op de verwijzing en op de norm waarnaar wordt verwezen. De normen zijn dan onderdeel geworden van de overheidsregelgeving of het besluit.3 De rechterlijke toetsing zal bij verwijzing naar normen in regelgeving, gelet op jurisprudentie waarin regelgeving wordt getoetst aan hoger recht, terughoudend zijn.4
Er zijn tot nu toe, voor zover mij bekend, weinig geschillen aan de bestuursrechter voorgelegd die deze rechter de kans hebben gegeven om zich over toepasselijkheid van beginselen van bestuur op normen waarnaar in lagere regelgeving of een besluit van een bestuursorgaan wordt verwezen, uit te spreken. In een enkel geval heeft de bestuursrechter een vergunningvoorschrift waarin naar een NEN-norm werd verwezen getoetst aan het evenredigheidsbeginsel, omdat het beroepschrift daartoe aanleiding gaf.5