4.5.4 Bestaande of fictieve aandelen

Met synthetische belangen kan een groter positief economisch belang bij aandelen worden gecreëerd dan dat er daadwerkelijk aandelen door de vennootschap zijn uitgegeven. Daardoor kan een synthetisch (economisch) belang betrekking hebben op fictieve aandelen in het kapitaal van de vennootschap (zie paragraaf 2.3.1 en 2.4.1).

Bij certificering gaat het echter steeds om bestaande aandelen. Het administratiekantoor houdt blijkens de literatuur immers steeds de onderliggende aandelen. Certificaten van fictieve aandelen bestaan niet. Uit de jurisprudentie over toekenning van enquêtebevoegdheid – die toekomt aan de verschaffer van risicodragend kapitaal – valt af te leiden dat slechts een belang bij bestaande onderliggende aandelen kan leiden tot enquêtebevoegdheid. De houder van een economisch belang dat niet op bestaande maar op fictieve aandelen is beschouwd, valt immers niet te beschouwen als verschaffer van risicodragend kapitaal; voor zijn rekening is niets aan de vennootschap verschaft. Indien belangen bij fictieve aandelen wel tot enquêtebevoegdheid zouden kunnen leiden, zou overigens een regeling gevonden moeten worden voor het uitbreiden van de noemer bij de vaststelling van de kapitaaldrempels en de mogelijke gevolgen van de daaruit voortvloeiende verwatering van aandeelhouders. Belangen in fictieve aandelen kunnen wel onder het bereik van de meldingsplicht vallen.

Dit duidt erop dat de vraag of het economisch belang bestaande of fictieve aandelen betreft een relevant kenmerk is bij het aanbrengen van structuur in de verscheidenheid van synthetische (economische) belangen.