10.1 Inleiding

Overdrachtsbelasting wordt geheven ter zake van de verkrijging van in Nederland gelegen onroerende zaken, of van rechten met betrekking tot die onroerende zaken. Op basis van een fictie is de verkrijging van aandelen in een zogenoemd ‘onroerendezaaklichaam’ eveneens belast.

De overdrachtsbelasting is een objectieve, kostprijsverhogende belasting. Zij behoort in juridische zin tot de categorie directe belastingen. Anders dan bij de inkomstenbelasting, kan ten aanzien van de overdrachtsbelasting geen nevendoel worden onderkend. De belasting is onderdeel van de WBR.

Ook in de overdrachtsbelasting bestaan verschillende regelingen waarin uiteenlopende verbondenheidsbegrippen worden gehanteerd. Veel van deze begrippen hangen samen met de hiervoor genoemde belastingheffing van aandelen in onroerendezaaklichamen, die als antiontgaansbepaling moet worden beschouwd. Voorts zijn er faciliteiten waarin verbondenheid een rol speelt. In dit hoofdstuk worden deze wettelijk omschreven begrippen geanalyseerd. Voorafgaand aan deze analyse ga ik in op de manier waarop samenwerkingsverbanden voor de overdrachtsbelasting worden behandeld.