Einde inhoudsopgave
Ontwikkelingen in het civielrechtelijk conservatoir beslag in Nederland (BPP nr. XV) 2013/10.1
10.1 Inleiding
mr. M. Meijsen, datum 27-05-2013
- Datum
27-05-2013
- Auteur
mr. M. Meijsen
- JCDI
JCDI:ADS494629:1
- Vakgebied(en)
Burgerlijk procesrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
Een uitzondering hierop vormt het zogenoemde IE-beslag, dat door implementatie van de Richtlijn betreffende de handhaving van intellectuele eigendomsrechten (2004/48/EG) van 29 april 2004 werd omgezet in Nederlandse regelgeving.
Dit impliceert tevens dat, in het geval van derdenbeslag onder een bank, deze niet gehouden is om onderzoek te doen of sprake is van tegoeden die worden geadministreerd bij in het buitenland gevestigde kantoren. Dit kan slechts anders zijn indien bijvoorbeeld de stellingen van de beslaglegger in het rekest een voldoende concrete aanwijzing bevatten dat in een specifiek land bij een zo specifiek mogelijk aan te duiden kantoor tegoeden aanwezig zijn, op betaling waarvan door de beslagene in Nederland aanspraak kan worden gemaakt (gerechtshof Amsterdam, 10 april 2012, LJN BW3378, (Llanos Oil/The Royal bank of Scotland, Amsterdam).
Freudenthal 2009, p. 742 en Boersma & Van den Heuvel 2009.
Proposal for a regulation of the European Parliament and of the Council creating a European Account Preservation Order to facilitate cross-border debt recovery in civil matters: COM(2011)445 FINAL van 25 juli 2011. Hierna ook te noemen: voorstel Europees bankbeslag.
Proposal for a Regulation of the European Parliament and of the Council on jurisdiction and the recognition and enforcement of judgments in civil and commercial matters (Recast), 14 december 2010, COM(2010)748 FINAL. Hierna ook te noemen: Herschikking Brussel I.
Gepubliceerd onder PbEU 2012, L351/1, Vo nr. 1215/2012.
General Report Study on making more efficient the enforcement of judicial decisions with the European Union: Transparency of a Debtor's Assets, Attachment of Bank Accounts, Provisional Enforcement and Protective Measures, by prof. dr. Burkhard Hess, University of Heidelberg, 18 februari 2004, Study JAI/A3/2002/02. Hierna ook te noemen: het rechtsvergelijkende Hess-onderzoek).
General Report on the Application of Regulation Brussels I in the Member States, September 2007 (Study JLS/C4/2005/03) by Prof. Dr. Burkhard Hess, Prof. Dr. Thomas Pfeiffer, Prof. Schlosser. Hierna ook te noemen: Application of Regulation Brussels I.
Green Paper on improving the efficiency of the enforcement of judgments in the European Union: the attachment of bank accounts. COM(2006)618 DEF van 24 oktober 2006. Hierna ook te noemen: het groenboek bankbeslag.
Green Paper. Effective enforcement in the European Union: the transparency of the debtors’ assets. COM(2008)128 DEF van 6 maart 2008. Hierna ook te noemen: het groenboek transparantie.
Tot voor kort was de invloed van Europese wetgeving op het gebied van conservatoir beslag niet bijzonder groot.1 Doordat voorlopige en bewarende maatregelen (waaronder beslagverloven vallen) niet worden erkend in andere lidstaten dan het land van uitgifte, heeft een beslagverlof vooralsnog territoriale werking.2 Tot op heden lijkt (of wellicht leek?) het verlaten van het territorialiteitsbeginsel voor bewarende maatregelen en de tenuitvoerlegging hiervan te worden beschouwd als inbreuk op de soevereiniteit van de lidstaten.3 Een tweetal ontwikkelingen beogen hierin verandering te brengen: het nieuwe voorstel voor een Verordening voor een Europees beslag op bankrekeningen, de zogenaamde European Account Preservation Order (hierna: het voorstel Europees bankbeslag),4 en voorgestelde wijzigingen in Brussel I (-Vo), ook bekend als EEX-Vo. De voorgestelde wijzigingen in de EEX-Vo worden hierna besproken als de Herschikking EEX-Vo.5 Het resultaat van de Herschikking is inmiddels gepubliceerd en wordt besproken als Brussel-Ibis-Vo.6
Aan de voorstellen gingen onder meer vooraf een inventariserend rechtsvergelijkend onderzoek in de toen vijftien lidstaten van de Europese Unie (het rechtsvergelijkende Hess onderzoek),7 een studie naar de praktische toepassing van de EEX-Vo8 en de publicatie van twee Groenboeken: het Groenboek inzake beslag op bankrekeningen9 uit 2006 en het Groenboek inzake de transparantie van het vermogen van schuldenaars uit 2008.10 Het rechtsvergelijkend onderzoek leidde in 2002 tot de vaststelling dat de organisatorische en inhoudelijke verscheidenheid op het gebied van bewarende maatregelen en de tenuitvoerlegging hiervan binnen de toen vijftien lidstaten aanzienlijk was.
In dit hoofdstuk zullen vanuit een Nederlands perspectief het voorstel Europees bankbeslag, de Herschikking EEX-Vo en het resultaat van deze laatste: de EEX-Ibis-Vo worden besproken. Het voorstel Europees bankbeslag zal worden vergeleken met de huidige Nederlandse regeling en getoetst aan het voor Nederland ontwikkelde pijlermodel. Uiteraard ligt hier een beperking omdat met betrekking tot de voorgestelde regeling geen empirische gegevens voorhanden zijn. Waar mogelijk worden empirische gegevens die bekend zijn over de Nederlandse situatie gebruikt om een beeld van de effecten te schetsen. De herschikking de EEX-IbisVo worden voornamelijk besproken vanuit het gezichtspunt van effecten op de Nederlandse situatie inzake conservatoir beslag.