3.3.2 Partij-initiatief in Engeland

Een Engelse civiele procedure wordt aan een procedurele track toegewezen. Daar zijn er drie van: de small claims-track, de fast-track en de multi-track. Welke zaak in welke track wordt behandeld, hangt af van de waarde van het geschil. Geschillen tot £ 5,000,- worden behandeld in de small claims-track, geschillen tot £ 15,000,- in de fast-track en geschillen vanaf £ 15,000,- in de multi-track.1 Om te kunnen bepalen aan welke track een bepaald geschil moet worden toegewezen, is inzicht vereist in de specifieke geschilpunten. Het is aan partijen om die punten naar voren te brengen en de daarvoor noodzakelijke feiten aan te voeren. Daarbij is voor de rechter geen rol weggelegd. Partijen voeren de geschilpunten en de noodzakelijke gegevens aan in hun statements of case, vaker aangeduid als pleadings. Deze pleadings bevatten de standpunten van partijen met betrekking tot de vordering, het verweer en eventuele stellingen van de wederpartij en dienen – ex de artikelen 16.4 en 16.5 – gemotiveerd te zijn.2 Ze dienen er voornamelijk toe om de wederpartij te informeren over de door een partij ingenomen standpunten en hetgeen deze partij van haar verlangt.3 Als dit niet voldoende duidelijk wordt gemaakt in de pleadings, loopt de daarvoor verantwoordelijke partij het risico dat de rechter de particulars (de grondslag van de vordering of het verweer) buiten beschouwing laat en de vordering afwijst.4

Met de stellingen in de pleadings bakenen partijen de rechtsstrijd af. De rechter is aan die stellingen gebonden, want oordelen over unpleaded facts mag hij niet. Als hij dat wel zou doen, zou hij een inbreuk maken op de partijautonomie. De uitspraak zou dan ook in strijd zijn met het beginsel van hoor en wederhoor. Partijen behoeven er geen rekening mee te houden dat de rechter zal oordelen over niet door hen naar voren gebrachte aspecten. Doet de rechter dat wel, dan neemt hij een ontoelaatbare verrassingsbeslissing.5