VII.G.7.3 Ook al is beschermingsbewind niet waardedrukkend, een 'onecht'afwikkelingsbewind wel

Door het arrest van de Hoge Raad van 18 oktober 1995, BNB 1996/10c over de waardering van onder bewind gesteld vermogen, zou men wellicht op het verkeerde been gezet kunnen worden. Dit arrest dient mijns inziens echter in een bepaalde context geplaatst te worden en wel in de context van beschermingsbewinden niet in de context van afwikkelingsbewind.Bewindis geen waardedrukkende factor in de visie van de Hoge Raad. Op zich is dit juist.1 Het enkele feit dat een vermogensbestanddeel onder bewind valt, maakt bijvoorbeeld niet dat de huuropbrengst lager zal zijn of dat het onderliggende vermogensbestanddeel bij verkoop minder zou opbrengen. Bij afwikkelings-bewinddaarentegen is het goeddenkbaar dat de spelregels van het bewind zodanig geformuleerd zijn dat de contante waarde van hetgeen door de bewindvoerder toebedeeld wordt wellicht minder waard is dan de waarde van het erfdeel. Denk hierbij aan het hierboven aangestipte fictief vruchtgebruik dat bij een 'quasi-wettelijke verdeling' ten behoeve van de langstlevende kan bestaan. Een beschermingsbewindvoerder heeft primair als taak het vermogen van de rechthebbende te 'beschermen', oftewel het vermogen in standte houden, terwijl een afwikkelingsbewindvoerder primair als taak heeft de nalatenschap van erflater te verdelen conform de door deze opgestelde regels en de door erflater gegeven bevoegdheden.

Ook Moltmaker merkt in zijn conclusie onder het arrest op dat aan het be-wind'in casu' geen waardedrukkende invloed kan worden toegekend. Dit zou dus ook anders kunnen zijn. Voor de onderhavige problematiek zou het overigens in navolging van de Duitse leer verhelderend kunnen werken te onderscheiden tussen een 'echt' en een 'onecht' afwikkelingsbewind, waarbij een 'quasi-wettelijke verdeling' dan in beginsel stoelt op een 'onecht' afwikkelingsbewind.

Zou men nog twijfelen over de gedachte dat bewind onder omstandigheden wel degelijk waardedrukkend zou kunnen zijn, dan raadplege men art. 4:75 BW lid5: