5.8.1 Het Handelsregister

De functie van het Handelsregister is het bevorderen van de rechtszekerheid in het maatschappelijk of economisch verkeer, het bevorderen van de economische belangen van handel, industrie, ambacht en dienstverlening en het bijdragen aan het efficiënt functioneren van en de rechtshandhaving door de overheid (ordening van haar gegevenshuishouding).1 Met de invoering van de UBO-registratieplicht is het doel van het Handelsregister uitgebreid met voorkoming van witwassen en financiering van terrorisme.2 Daartoe worden ondernemingen en rechtspersonen in het Handelsregister ingeschreven.3 Dit openbare basisregister dient het maatschappelijke verkeer in het algemeen en het civiele rechtsverkeer in het bijzonder.4 Hierin worden bepaalde authentieke gegevens ingeschreven waarmee een onderneming of rechtspersoon kan worden geïdentificeerd.5 Deze gegevens zijn in principe openbaar toegankelijk.6

De inschrijfplicht geldt voor degene aan wie de onderneming toebehoort en iedere bestuurder van de rechtspersoon.7 Alle rechtspersonen en samenwerkingsverbanden krijgen bij inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK) zowel een KvK-nummer als een Rechtspersonen en Samenwerkingsverbanden Informatienummer (RSIN). Als een onderneming aan een rechtspersoon toebehoort, geldt de inschrijving van de onderneming tevens als inschrijving van de rechtspersoon.8 Artikel 2, lid 1 Hregb 2008 definieert een onderneming als “een voldoende zelfstandig optredende organisatorische eenheid van een of meer personen, waarin door voldoende inbreng van arbeid of middelen, ten behoeve van derden diensten of goederen worden geleverd of werken tot stand worden gebracht met het oogmerk daarmee materieel voordeel te behalen”. Er is geen sprake van een onderneming als de KvK oordeelt dat er onvoldoende omvang van activiteiten of omzet is.9 Hiertoe heeft de staatssecretaris van Economische Zaken een beleidsregel vastgesteld met een toetsingskader voor de KvK.10 De criteria van de Belastingdienst voor het beoordelen of er sprake is van een btw-ondernemer zijn daarin leidend. Daarnaast bevat de beleidsregel aanvullende criteria voor het bepalen of de onderneming voldoende omvang heeft. Zolang de inschrijving van een verplicht in te schrijven feit niet heeft plaatsgevonden, kan de onderneming of een rechtspersoon geen beroep doen op dat feit tegenover derden die daarvan niet op de hoogte waren.11 Derdenbescherming geldt ook bij onjuistheid of onvolledigheid van de inschrijving waarvan derden onkundig waren.12