4.4.2 De makelaar

Om een risico via de assurantiebeurs te kunnen verzekeren, zal een onderneming altijd een makelaar moeten inschakelen.1 Alleen door tussenkomst van een makelaar kunnen risico’s in Nederland op de assurantiebeurs worden ondergebracht.2 De makelaar heeft daarmee in de Nederlandse markt een centrale rol omdat hij degene is die de verzekeraars selecteert en als gezegd met hen onderhandelt over de voorwaarden waaronder zij de verzekering willen sluiten.3

Illustratief voor de rol van de makelaar is onderstaand citaat van Van Wulfften Palthe, oud-makelaar te Rotterdam.

Het vat de rol van de makelaar samen: de makelaar is degene die een risico onderbrengt bij verzekeraars en namens de klant met de verzekeraar onderhandelt over de premie en de voorwaarden.5 Ondanks dat dit werd opgetekend in 1949 is in wezen de taak van een makelaar dezelfde gebleven. Hij bemiddelt in opdracht van zijn klant bij de totstandkoming van een verzekering en voert in dat kader de onderhandelingen met verzekeraars. De aard van de te verzekeren risico’s zijn uiteraard veranderd en dat brengt met zich dat de taak van een makelaar veelomvattender geworden in die zin dat zij meer zijn gericht op risicobeheersing en/of consultancy. Naast het onderbrengen van een risico is de continuering van de verzekeringsovereenkomst evenzeer van belang. Van een makelaar wordt (tegenwoordig) dus meer verwacht: hij dient onder meer aan de verzekeraar de relevante informatie te verstrekken die van belang is voor de totstandkoming van de verzekering.6 Daarnaast ligt het op de weg van de makelaar om de verzekeringnemer op risico’s te wijzen en aanbevelingen te doen zodat die risico’s kunnen worden verkleind. Daar speelt ook een rol bij dat een makelaar als professionele partij de verantwoordelijkheid heeft om naar de voor de verzekeraar voor het sluiten van de verzekering relevante feiten te vragen en deze bij de verzekeraar te melden.7 Ook dient de makelaar zorgvuldig de resultaten van de bemiddeling die hij in opdracht van de verzekeringnemer heeft verricht vast te leggen, onder meer van de voorwaarden waaronder de makelaar de verzekering bij verzekeraars probeert onder te brengen.

De onderliggende verhouding tussen de klant en de makelaar is doorgaans neergelegd in een overeenkomst van opdracht (Service Level Agreement). Daarop zijn de wettelijke bepalingen van artikel 7:400 e.v. BW van toepassing. Uit artikel 7:401 BW vloeit voort dat de opdrachtnemer bij zijn werkzaamheden de zorg van een goed opdrachtnemer in acht moet nemen. Dat betekent dat de makelaar dient te handelen conform de norm van een redelijk handelend assurantietussenpersoon, en de artikelen 7:400 e.v. BW van toepassing zullen zijn.8 Er kan ook sprake zijn van lastgeving, als de makelaar de opdracht krijgt om voor rekening van de verzekeringnemer een verzekeringsovereenkomst af te sluiten, wat in de praktijk doorgaans het geval zal zijn. De makelaar met zetel in Nederland die financiële diensten verleent met betrekking tot de verzekering van grote risico’s valt in beginsel ook onder het publiekrechtelijke gedragstoezicht, dat is neergelegd in de hoofdstukken 4.2. en 4.3. van de Wft en aanverwante regelgeving.9

De makelaar vervult dus een belangrijke spilfunctie bij coasurantie omdat hij degene is die vraag- en aanbod samenbrengt. Nu ik de positie van verzekeraars, hun gevolmachtigden en makelaars heb besproken, sta ik hieronder stil bij de vraagzijde van de markt.