8.1 Informatievoorziening

Het empirisch onderzoek laat zien dat partijen en advocaten van de drie typen rechtvaardigheid het minst te spreken zijn over de informatieve rechtvaardigheid. Daarbij gaat het om de informatie en uitleg over de zitting die de rechter voorafgaand of aan het begin van de zitting geeft (paragraaf 6.1.1). Rechters schatten de door partijen ervaren informatieve rechtvaardigheid ook het laagst in van de drie typen (paragraaf 6.1.4). In dat verband is opvallend dat er in de huidige zittingspraktijk voorafgaand aan de zitting relatief weinig instructie plaatsvindt. Als er wel instructie plaatsvindt, heeft dat meestal betrekking op de stukken die de rechter nog van partijen wil ontvangen (paragraaf 3.1). Ook is de uitleg die de rechter aan het begin van de zitting aan de aanwezigen geeft beperkt en maakt een klein aantal partijen na afloop opmerkingen waaruit blijkt dat zij niet alles goed begrepen heeft (paragraaf 3.4). Verder is de mate waarin partijen hun persoonlijke doelen tijdens de zitting weten te realiseren niet erg hoog. Mogelijk komt dit doordat partijen, in tegenstelling tot advocaten en (vooral) rechters, niet goed weten wat er gaat gebeuren op de zitting (hoofdstuk 5).

Er lijkt een behoorlijke verbeterslag mogelijk in de informatievoorziening rondom de zitting. Paragraaf 6.2.2.4 van dit boek geeft een overzicht van de uitleg en informatie die partijen en/of advocaten graag van de rechter zouden willen krijgen. Het gaat daarbij om (globale dan wel specifieke) informatie over de doelen van de zitting, over wie wanneer het woord kan voeren, over de stellingen en verdere aspecten die de rechter nog toegelicht wil zien en over de gebruiken tijdens de zitting. Dit zijn aspecten waarover de procesdeelnemers van de rechter informatie willen krijgen. Advocaten kunnen hun cliënt weliswaar uitleggen hoe de comparitie na antwoord er in algemene lijnen uitziet (en het lijkt niet onredelijk om van hen te verwachten dat ze dat ook doen), maar de uitleg over wat er op de zitting daadwerkelijk gaat gebeuren ligt op de weg van de rechter, omdat advocaten dat niet weten en dus niet kunnen vertellen aan hun cliënt.