CBb, 17-12-2008, nr. AWB 07/731

Appellant heeft bij brief van 2 oktober 2007, bij het College op dezelfde dag per fax binnengekomen, beroep ingesteld tegen een besluit van verweerder van 22 augustus 2007.

Bij dit besluit heeft verweerder beslist op het bezwaar van appellant tegen een besluit van 27 april 2007, waarbij verweerder op grond van de Regeling GLB-inkomenssteun 2006 (hierna: de Regeling) appellants verzamelaanvraag heeft afgewezen.

Bij brief van 31 oktober 2007 heeft verweerder een verweerschrift ingediend. Daarbij heeft hij tevens de op de zaak betrekking hebbende stukken overgelegd.

Op 24 juni 2008 heeft het onderzoek ter zitting plaatsgehad, waarbij partijen hun standpunt bij monde van hun gemachtigden hebben toegelicht. Voorts waren appellant en C aanwezig.

Verordening (EG) nr. 1782/2003 van de Raad van 29 september 2003 tot vaststelling van gemeenschappelijke voorschriften voor regelingen inzake rechtstreekse steunverlening in het kader van het gemeenschappelijk landbouwbeleid en tot vaststelling van bepaalde steunregelingen voor landbouwers luidt voorzover en ten tijde hier van belang:

“Artikel 22

Steunaanvragen

De verzamelaanvraag wordt in de periode van 1 april tot en met 15 mei ingediend bij DR.

(…)”

Bij het bestreden besluit heeft verweerder het bezwaar van appellant ongegrond verklaard. Daartoe heeft hij, samengevat, het volgende overwogen.

Appellant heeft in zijn Gecombineerde opgave op pagina 1 bij de rubriek toeslagrechten geen kruisje geplaatst ten teken dat hij zijn toeslagrechten wenste te gebruiken. Op het overzicht gewaspercelen, dat onderdeel is van de Gecombineerde opgave, heeft hij niet aangegeven welke percelen hij voor verzilvering van zijn toeslagrechten wenste te gebruiken. Het op 20 april 2006 door appellant ingediende formulier wordt dan ook niet beschouwd als een aanvraag om rechtstreekse betalingen op grond van de bedrijfstoeslagregeling. Pas bij brief van 5 april 2007 heeft appellant te kennen gegeven dat hij zijn toeslagrechten wenste te gebruiken.

Ingevolge artikel 55 van de Regeling, gelezen in samenhang met artikel 21, eerste lid, van Verordening (EG) nr. 796/2004 en artikel 1 sub a onder iii) van Verordening (EG) nr. 1187/2006, kon appellant zijn aanvraag voor verzilvering van de toeslagrechten uiterlijk tot 31 mei 2006 indienen. Het pas op 11 april 2007 ontvangen verzoek om uitbetaling van de toeslagrechten is na deze datum ontvangen. Het is ook niet ontvangen binnen de kortingstermijn van drie weken genoemd in het hiervoor vermelde artikel 21.

Gelet hierop moest ingevolge artikel 21, eerste lid, laatste volzin, van Verordening (EG) nr. 796/2004 de aanvraag worden afgewezen.

Bij brief van 3 mei 2006 is aan appellant melding gemaakt van een controle van de Gecombineerde opgave, waarbij een aantal onduidelijkheden of onvolkomenheden zijn geconstateerd. Het betrof onduidelijkheden die werden geconstateerd bij vergelijking van de bedrijfskaarten en het overzicht gewaspercelen. Het niet aanvragen van uitbetaling voor de bedrijfstoeslagregeling is niet aan te merken als een onduidelijkheid of onvolkomenheid. Er is geen sprake van een onlogische of tegenstrijdige invulling van het formulier. Daarom is hier in de brief niet op gewezen.

Het staat de landbouwer vrij van zijn toeslagrechten al dan niet gebruik te maken. Het is niet aan verweerder om in de motieven te treden die een aanvrager kan hebben om geen uitbetaling te vragen. Het is dus geen taak van verweerder erop te wijzen dat door een andere invulling van de verzamelaanvraag wel uitbetaling van toeslagrechten kan worden verkregen.

Met de stelling van appellant dat hij door de brief van 3 mei 2006 erop heeft vertrouwd dat hij ook de uitbetaling van de toeslagrechten had gevraagd, heeft hij kennelijk een beroep op het vertrouwensbeginsel willen doen. Dat kan gelet op de vaste jurisprudentie van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen en het College niet slagen.

Appellants grief dat hij onevenredig zwaar wordt getroffen door dit besluit is opgevat als een beroep op het evenredigheidsbeginsel. De daarmee gemoeide belangenafweging is ingevolge artikel 3:4 Awb beperkt indien dit uit een wettelijk voorschrift voortvloeit. De toepasselijke Europese regels regelen uitputtend wanneer sprake is van een te laat ingediende aanvraag en wat daarvan de gevolgen zijn. Slechts in een situatie van overmacht kan een te late indiening van een aanvraag verschoonbaar zijn. Niet gebleken is dat de te late aanvraag het gevolg is geweest van een situatie van overmacht. Van strijd met het evenredigheidsbeginsel is derhalve geen sprake.

In beroep is onder meer het volgende aangevoerd.

“ (…) Dat cliënt zijn aanvraag niet volledig heeft ingevuld is juist, echter vast staat wel dat hij altijd steun heeft aangevraagd en ontvangen. Op basis van dit verleden heeft hij ook de beschikking gekregen over toeslagrechten. Cliënt dacht door het invullen van het overzicht gewaspercelen voldoende aangegeven te hebben om de uitbetaling te verzoeken. Hij is al ouder en kan niet alles meer in zich opnemen. Bovendien is zijn broer D, met wie hij samen doet wegens geestelijke problemen opgenomen in een instelling.

Daardoor heeft hij het formulier niet volledig ingevuld. En hij meent dat de Dienst Regelingen met hem contact op had moeten nemen over het feit dat hij over toeslagrechten beschikt, zijn formulier gewaspercelen invult, maar geen betaling wil. Dat is op zich al heel onlogisch. Wel is er met hem contact opgenomen vanwege een verkeerde streep op een kaart. Waarom is er dan niet gevraagd naar de uitbetaling? Te meer daar er niets veranderd is op zijn bedrijf.

Cliënt heeft het gevoel dat hij in een val is getrapt en de Minister nu niets hoeft uit te betalen. En heeft geen kans gekregen om dit te herstellen. (…)”

Het College stelt vast dat uit de Gecombineerde opgave op geen enkele wijze blijkt dat appellant gebruik wil maken van zijn toeslagrechten. Appellant heeft derhalve met het indienen van de gecombineerde opgave geen verzamelaanvraag gedaan. Eerst met het verzoek tot uitbetaling van de toeslagrechten, zoals ontvangen door verweerder op 11 april 2007, heeft appellant de verzamelaanvraag gedaan.

Voorzover appellant zich beroept op het bestaan van een kennelijke fout in de Gecombineerde opgave van 20 april 2006 – in die zin dat duidelijk moet zijn geweest dat wel beoogd is het gebruik van de toeslagrechten te vragen – ziet hij er aan voorbij dat de vraag of sprake is van een kennelijke fout als bedoeld in artikel 19 van Verordening (EG) nr. 796/2004, gelet op de bewoordingen van dat artikel, eerst aan de orde is als een steunaanvraag is ingediend.

Nu met de op 20 april 2006 ontvangen Gecombineerde opgave 2006 geen verzamelaanvraag en dus geen steunaanvraag is gedaan, is voor de beoordeling of sprake is van een kennelijke fout als bedoeld in artikel 19 van Verordening (EG) nr. 796/2004 in die gecombineerde opgave geen plaats.

Nu ten tijde van het indienen van de verzamelaanvraag op 11 april 2007 sprake was van een termijnoverschrijding van meer dan 25 kalenderdagen, dient op grond van artikel 21, eerste lid, laatste volzin, van Verordening (EG) nr. 796/2004 de aanvraag te worden afgewezen.

Voorzover appellant heeft willen betogen dat het niet tijdig aanvragen van uitbetaling van de toeslagrechten het gevolg is van een situatie van overmacht volgt het College hem hierin niet.

Volgens vaste rechtspraak van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen (zie onder meer het arrest van 11 juli 2002, Käserei Champignon Hofmeister GmbH & Co. KG, C-210/00, Jur. I-6453, punt 79) moet het begrip overmacht inzake landbouwverordeningen aldus worden uitgelegd, dat zich abnormale en onvoorzienbare omstandigheden hebben voorgedaan, die vreemd zijn aan degene die zich erop beroept, en waarvan de gevolgen in weerwil van alle mogelijke voorzorgen niet hadden kunnen worden vermeden.

De gevorderde leeftijd van appellant en de geestelijke toestand van zijn broer leveren geen abnormale en onvoorziene omstandigheid, als hiervoor bedoeld, op.

Het College komt tot de slotsom dat het beroep ongegrond dient te worden verklaard.

Voor het toekennen van een proceskostenveroordeling ziet het College geen aanleiding.

Het College verklaart het beroep ongegrond.

Aldus gewezen door mr. W.E. Doolaard, mr. E.J.M. Heijs en mr. M. Munsterman, in tegenwoordigheid van mr. F.W. du Marchie Sarvaas als griffier, en uitgesproken in het openbaar op 17 december 2008.

w.g. W.E. Doolaard w.g. F.W. du Marchie Sarvaas