5.6 Tot slot

248. Het aanbod behoort tot de kern van het Nederlandse contractenrecht. Door zijn ‘zelfdestructieve’ karakter als rechtshandeling die tot doel heeft op te gaan in een overeenkomst1 en daarmee zijn autonomie te verliezen, neemt hij een bijzondere plaats in. Het belang van het aanbod als zelfstandige rechtsfiguur moet echter niet worden onderschat. Het aanbod heeft wel degelijk rechtsgevolgen, schept verbintenissen en heeft, mits onherroepelijk, absolute werking.

Het aanbod is een zelfstandige bron van verbintenissen. Een aanbod creëert een wilsrecht tot het doen ontstaan van een overeenkomst voor de geadresseerde. Dit wilsrecht is een vermogensrecht. Daarnaast schept het aanbod een verbintenis voor de aanbieder om zich als een goed huisvader te gedragen én een toekomstige vordering tot nakoming van de uit de tot stand te brengen overeenkomst voortvloeiende verbintenissen. Deze toekomstige vordering vloeit voort uit een reeds bestaande rechtsverhouding als bedoeld in de artikelen 3:94 BW, 3:239 BW en 475 Rv, waardoor de toekomstige vordering bij voorbaat gecedeerd, verpand of beslagen kan worden. Het wilsrecht tot aanvaarding kan niet zelfstandig worden overgedragen omdat dat niet zou stroken met de wettelijke regeling van contractsoverneming, waarvoor medewerking van de wederpartij vereist is.

Een tot het publiek gerichte wilsuiting zie ik in beginsel niet als een aanbod en dus niet als een rechtshandeling, maar slechts als een uitnodiging tot het doen van een aanbod. Dit is in overeenstemming met de oplossing die gekozen is in het Duitse en Engelse recht en het Weens Koopverdrag. Uitloving is geen (openbaar) aanbod, maar zoals in het Duitse recht wordt aangenomen, een zelfstandige verbintenisscheppende eenzijdige rechtshandeling.