1.3 Probleemstelling

In algemene zin zijn de btw-gevolgen van fusies en overnames niet uitgekristalliseerd.1 Dit geldt mede voor de reikwijdte van de regeling voor de geruisloze overgang, ondanks dat deze regeling reeds ruim 40 jaar zijn plek heeft in de Unierechtelijke btw en in Nederland al daarvoor een nationaalrechtelijke evenknie had.2 Het sleutelarrest van het Hof van Justitie in Zita Modes3 geeft op zichzelf een hanteerbare Unierechtelijke uitleg van de regeling, maar arresten als Christel Schriever,4 AB SKF5 en X bv6 leggen bloot dat het toepassingsbereik van de regeling niet vastomlijnd is. Ook op nationaal niveau bestaan verschillen in opvatting over de reikwijdte van de regeling.7

Dit roept de vraag op wat de btw-gevolgen zijn, en zouden behoren te zijn, van de overgang van de onderneming en wat in dit verband de reikwijdte van de regeling voor de geruisloze overgang is. Daarbij is de vraag op welke wijze deze btw-gevolgen zich verhouden tot de doelstellingen van de regeling voor de geruisloze overgang, en het btw-systeem als geheel. Ik onderzoek in dit licht de btw-gevolgen van de overgang van de onderneming door activa-passivatransacties, aandelentransacties en de juridische fusie en splitsing.

De centrale vraag van mijn onderzoek is: Wat zijn naar positief en wenselijk recht de Unierechtelijke btw-gevolgen van fusies en overnames door activapassiva- transacties, aandelentransacties en de juridische fusie en splitsing, in het licht van de geruisloze overgang van artikel 19 Btw-richtlijn?

Dit onderzoek brengt mij langs een palet aan aanpalende onderwerpen, zoals de grenzen van belastingplicht in de btw, de relatie tussen aandelen en btw en (het bepalen van) het recht op aftrek van voorbelasting. Wat deze onderwerpen bindt, is dat zij antwoorden geven op vragen met betrekking tot de btw-aspecten van fusies en overnames en in meer algemene zin een beeld geven van het bereik van de btw.