Van fondsenwerving tot schuldhulpverlening. Al deze en nog meer diensten kunnen vallen onder de diverse btw-vrijstellingen voor de non-profit sector.
Niet iedere activiteit waar geen winststreven voor bestaat valt onder de reikwijdte van een btw-vrijstelling. Van belang is welke activiteit er wordt verricht en door wie.
Vrijstellingen
De volgende btw-vrijstellingen zijn aan de orde:
•
Jeugdzorg:Erkende organisaties door de overheid die werkzaamheden verrichten op het gebied van jeugd- en jongerenwerk kunnen de vrijstelling voor jeugdzorg toepassen.
•
Sportvrijstelling:De primaire activiteiten van sportorganisaties en sportclubs zijn vaak vrijgesteld van btw indien wordt voldaan aan de gestelde voorwaarden, waaronder een niet-commerciële exploitatie.
•
Sociaal culturele vrijstelling:Organisaties en instellingen zonder winstoogmerk die activiteiten ontplooien op het gebied van sociaal en culturele aard mogen deze vrijstelling toepassen, mits deze instellingen niet in concurrentie treden met commerciële instellingen.
•
Belangenbehartiging:Diensten en daarmee nauw samenhangende leveringen door werkgevers- en werknemersorganisaties, organisaties van politieke, godsdienstige, vaderlandslievende, levensbeschouwelijke of liefdadige aard aan hun leden tegen een statutair vastgestelde contributie, zijn vrijgesteld.
•
Ledenbladen: Voor ledenbladen van werknemersorganisaties geldt een specifieke regeling.
•
Fondsenwervende activiteiten:Wanneer de hoofdactiviteit van een organisatie is vrijgesteld van btw, terwijl daarnaast extra inkomsten worden gegenereerd met nevenactiviteiten, kan de fondsenwervende vrijstelling van toepassing zijn.
•
Kantine-activiteiten:Organisaties in de sociaal culturele sector exploiteren vaak een kantine. Hiervoor geldt een bijzondere regeling welke onder voorwaarden losstaat van de fondsenwervende vrijstelling.
Kosten voor gemene rekening:Onder bepaalde voorwaarden is het, op basis van jurisprudentie, mogelijk dat kostendoorbelasting zonder heffing van btw plaatsvindt
•
Koepelvrijstelling: Door de koepelvrijstelling is een aantal aangewezen diensten van samenwerkingsverbanden vrijgesteld van btw-heffing.
•
Commissarissen en raad van toezicht, bestuurders en vacatiegelden: Commissarissen en toezichthouders kwalificeren als ondernemer voor de btw, ongeacht de hoeveelheid commissariaten
•
Uitlenen personeel: Uitlenen van personeel is in beginsel een belaste prestatie waarvoor btw in rekening moet worden gebracht. Er zijn uitzonderingen mogelijk.
Besluit uitlenen van personeel door sportservicebureau's, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 10 maart 2000, nr. VB99/2640M, V-N 2000/15.26
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Bindend advies Kennisgroep OVI, 6 mei 2020, ZZP'er in de kinderopvang
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Bindend adviesKennisgroep OVI, 15 juni 2021, 20-210-0017 Slibverwerking en koepelvrijstelling II
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Kennisgroep OVI Helpdeskantwoord 84, 25 november 2021, 21-210-0001, Tijdelijke schaatsbaan; sport
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Kennisgroep OVI Helpdeskantwoord 83, 25 november 2021, 20-210-0008, Hengelsport
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Kennisgroep OVI Helpdeskantwoord 81, 21-210-0006, Dorpshuis en sociaal-culturele vrijstelling
Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 31 maart 2022, nr. 2022-6334, Stcrt. 2022, 9114, V-N 2022/26.11, Besluit toelichting Tabel I Wet op de omzetbelasting 1968 geactualiseerd (2022)
J. Gruson & M.R.E. Moens, 'Voorstel invoering elektronisch certificaat btw-vrijstelling: weer een stap vooruit in de digitale btw-toekomst', Btw-brief 2024/71
Vakstudie Omzetbelasting, art. 11 Wet op de omzetbelasting 1968, aant. 1 e.v.
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.D Diensten aan de jeugd en jeugdleiders (art. 11, lid 1, onderdeel d)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.E Sport en recreatie (art. 11, lid 1, onderdeel e)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.F Sociale en culturele instellingen (art. 11 lid 1 onderdeel f)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.R Organisaties van werkgevers en werknemers, politieke, godsdienstige, vaderlandslievende, levensbeschouwelijke en liefdadige organisaties (art. 11, lid 1, onderdeel t)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.S Samenwerkingsverbanden van organisaties die geen recht op aftrek van btw hebben (art. 11, lid 1, onderdeel u)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.T Fondswervende activiteiten (art. 11, lid 1, onderdeel v)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.U Kinderopvang (art. 11, lid 1, onderdeel w)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.V Winst beogen of maken en nauw samenhangende handelingen (art. 11, lid 2)
Mr. Anne Marieke Smits
Btw-specialist werkzaam bij Royal Swinkels, en werkt sinds 2015 op regelmatige basis mee aan uitgaven van Wolters Kluwer
Meer over Anne Marieke Smits
Van fondsenwerving tot schuldhulpverlening. Al deze en nog meer diensten kunnen vallen onder de diverse btw-vrijstellingen voor de non-profit sector.
Niet iedere activiteit waar geen winststreven voor bestaat valt onder de reikwijdte van een btw-vrijstelling. Van belang is welke activiteit er wordt verricht en door wie.
Vrijstellingen
De volgende btw-vrijstellingen zijn aan de orde:
Jeugdzorg:Erkende organisaties door de overheid die werkzaamheden verrichten op het gebied van jeugd- en jongerenwerk kunnen de vrijstelling voor jeugdzorg toepassen.
Sportvrijstelling:De primaire activiteiten van sportorganisaties en sportclubs zijn vaak vrijgesteld van btw indien wordt voldaan aan de gestelde voorwaarden, waaronder een niet-commerciële exploitatie.
Sociaal culturele vrijstelling:Organisaties en instellingen zonder winstoogmerk die activiteiten ontplooien op het gebied van sociaal en culturele aard mogen deze vrijstelling toepassen, mits deze instellingen niet in concurrentie treden met commerciële instellingen.
Belangenbehartiging:Diensten en daarmee nauw samenhangende leveringen door werkgevers- en werknemersorganisaties, organisaties van politieke, godsdienstige, vaderlandslievende, levensbeschouwelijke of liefdadige aard aan hun leden tegen een statutair vastgestelde contributie, zijn vrijgesteld.
Ledenbladen: Voor ledenbladen van werknemersorganisaties geldt een specifieke regeling.
Fondsenwervende activiteiten:Wanneer de hoofdactiviteit van een organisatie is vrijgesteld van btw, terwijl daarnaast extra inkomsten worden gegenereerd met nevenactiviteiten, kan de fondsenwervende vrijstelling van toepassing zijn.
Kantine-activiteiten:Organisaties in de sociaal culturele sector exploiteren vaak een kantine. Hiervoor geldt een bijzondere regeling welke onder voorwaarden losstaat van de fondsenwervende vrijstelling.
Kinderopvang: Wanneer kinderopvangorganisaties voldoen aan de eisen die de Wet kinderopvang en kwaliteitseisen peuterspeelzalen stelt, is de vrijstelling van toepassing.
Kosten voor gemene rekening:Onder bepaalde voorwaarden is het, op basis van jurisprudentie, mogelijk dat kostendoorbelasting zonder heffing van btw plaatsvindt
Koepelvrijstelling: Door de koepelvrijstelling is een aantal aangewezen diensten van samenwerkingsverbanden vrijgesteld van btw-heffing.
Commissarissen en raad van toezicht, bestuurders en vacatiegelden: Commissarissen en toezichthouders kwalificeren als ondernemer voor de btw, ongeacht de hoeveelheid commissariaten
Uitlenen personeel: Uitlenen van personeel is in beginsel een belaste prestatie waarvoor btw in rekening moet worden gebracht. Er zijn uitzonderingen mogelijk.
Documenten bij dit thema
Wetgeving
Artikel 11 eerste lid, onderdeel d Wet OB 1968
Artikel 11 eerste lid, onderdeel e Wet OB 1968
Artikel 11 eerste lid, onderdeel f Wet OB 1968
Artikel 11 eerste lid, onderdeel t Wet OB 1968
Artikel 11 eerste lid, onderdeel v Wet OB 1968
Artikel 11 eerste lid, onderdeel w Wet OB 1968
Arikel 11, tweede lid Wet OB 1968
Besluit uitlenen van personeel door sportservicebureau's, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 10 maart 2000, nr. VB99/2640M, V-N 2000/15.26
Besluit informatie over btw-heffing bij sportaccommodaties, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 5 oktober 2000, nr. WV2000/00657M
Informatie over btw-heffing bij sportaccommodaties.
Brief van de Staatssecretaris van Financiën aan de Tweede Kamer van 25 september 2003, nr. AFP2003/398, V-N 2003/50.17
Besluit vrijstelling omzetbelasting voor diensten en nauw daarmee samenhangende leveringen door werkgevers- en werknemersorganisaties, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 24 juni 2016, nr. BLKB2015/1360M, Stcrt. 2016, 38337
Wijzigingsbesluit van de Staatssecretaris van Financiën van 14 december 2018, nr. 2018-25921, Stcrt. 2018, 68658, V-N 2019/5.7.1
Besluit reikwijdte VAVO-arrest bij samenwerkingen, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 9 augustus 2019, nr. 2019-6635, Stcrt. 2019, 49313 en nr. 2019-6225, Stcrt. 2019, 49314
Besluit aftrek van omzetbelasting 2020, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 24 november 2020, nr. 2020-167584, Stcrt. 2020, nr. 63000
Beleidsbesluit belastingplicht en fiscale eenheid omzetbelasting, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 4 december 2024, nr. 2024-13987, Stcrt. 2024, 38545
Besluit omzetbelasting toelichting tabel I, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 23 december 2024, nr. 2024-35653, Stcrt. 2024, 41782, V-N 2025/7.12
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Bindend advies Kennisgroep OVI, 6 mei 2020, ZZP'er in de kinderopvang
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Bindend adviesKennisgroep OVI, 15 juni 2021, 20-210-0017 Slibverwerking en koepelvrijstelling II
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Kennisgroep OVI Helpdeskantwoord 84, 25 november 2021, 21-210-0001, Tijdelijke schaatsbaan; sport
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Kennisgroep OVI Helpdeskantwoord 83, 25 november 2021, 20-210-0008, Hengelsport
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Kennisgroep OVI Helpdeskantwoord 81, 21-210-0006, Dorpshuis en sociaal-culturele vrijstelling
Kennisgroepstandpunt van 16 maart 2023, KG:210:2023:1 Koepelvrijstelling; cost plus
Overzicht vervallen regelgeving
Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 24 november 2011, nr. 2020-167584, Stcrt. 2020, nr. 63000, Besluit aftrek van omzetbelasting,
Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 25 november 2011, nr. BLKB2011/641M, Stcrt. 2011, 21834, Besluit aftrek van omzetbelasting,
Besluit vragen en antwoorden fondswerving en kantines, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 14 februari 2013, nr. BLKB 2013/279M, Stcrt. 2013, 4558
Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 28 april 2021, nr. 2021-9403, gewijzigd bij Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 28 juli 2021, nr. 2021-17080, Stcrt. 2021, 37408, Besluit btw-heffing bij werkzaamheden van toezichthouders en van leden van diverse commissies
Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 31 maart 2022, nr. 2022-6334, Stcrt. 2022, 9114, V-N 2022/26.11, Besluit toelichting Tabel I Wet op de omzetbelasting 1968 geactualiseerd (2022)
Standaardarrest
HvJ EU 21 maart 2002, zaak C-174/00, ECLI:EU:C:2002:200, BNB 2003/30, V-N 2002/9.28, FED 2002/479
Belangrijkste uitspraken
HvJ EU 19 december 2013, zaak C-495/12, ECLI:EU:C:2013:861 (The Bridport and West Dorset Golf Club), BNB 2014/63, V-N 2014/6.10
Hof van Justitie EU 21 januari 2016, zaak C-335/14, ECLI:EU:C:2016:36 (Les Jardins de Jouvence), V-N 2016/11.16, TaxVisions editie 19 februari 2016
HvJ EU 21 september 2017, zaak C-326/15, ECLI:EU:C:2017:719 (DNB Banka), BNB 2018/13, V-N 2017/49.15, FED 2017/152 en Brief Staatssecretaris van Financiën 15 september 2017, nr. 2017-0000174307, V-N 2017/49.14, Taxvisions editie 13 oktober 2017
HR 13 oktober 2017, nr. 15/05195, ECLI:NL:HR:2017:2598, BNB 2018/20, V-N 2017/50.13, FED 2018/7, TaxVisions editie 20 oktober 2017
HvJ EU 26 oktober 2017, zaak C-90/16, ECLI:EU:C:2017:814 (The English Bridge Union), V-N 2017/54.14
HvJ 13 juni 2019, zaak C-420/18, ECLI:EU:C:2019:490, BNB 2014/63, VN 2019/32.16, FED 2019/118, TaxVisions editie 5 juli 2019
HR 12 juli 2019, nr. 17/03824, ECLI:NL:HR:2019:1174, BNB 2019/153, V-N 2019/34.18, FED 2020/63, TaxVisions editie 19 juli 2019
Hof Amsterdam, 19 december 2023, nrs. 23/399 en 23/400, ECLI:NL:GHAMS:2023:3434, V-N 2024/13.1.3
Hof Arnhem-Leeuwarden, 10 december 2024, nr. 22/1126, ECLI:NL:GHARL:2024:7634, V-N Vandaag 2024/2649
Literatuur
Belastingdienst: Vrijstelling voor sportorganisaties en sportclubs
J. Gruson & M.R.E. Moens, 'Voorstel invoering elektronisch certificaat btw-vrijstelling: weer een stap vooruit in de digitale btw-toekomst', Btw-brief 2024/71
Jacq. Linssen, 'De sportvrijstelling nader verkend', BtwBrief 2021/27
P.Q.J. Feenstra & P.I.M. Cramer, 'De koepelvrijstelling is van de leden, niet van het samenwerkingsverband', WFR 2018/21
K. Dijkstra en I. Duinker, 'Hoge Raad toont visie bij btw-behandeling van samenwerkende vrijgestelde organisaties', BTW-bulletin 2016/19
A.M.A. Koks, 'De vaste verdeelsleutel bij het leerstuk kosten voor gemene rekening blijft onderwerp van discussie', BTW-bulletin 2016/9
J. Sanders, 'Aftrek bij gesubsidieerde prestaties “om niets”', BtwBrief 2016/1
Contractuele samenwerkingsverbanden in de BTW (FM nr. 133) 2009/1, A.J. van Doesum, (diss. Tilburg university), Fiscale monografieën, deel 133, 2009, p. 226
Naslag
Vakstudie Omzetbelasting, art. 7 Wet OB 1968, aant. 3.2.3 (lid 5)
Vakstudie Omzetbelasting, art. 11 Wet op de omzetbelasting 1968, aant. 1 e.v.
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.D Diensten aan de jeugd en jeugdleiders (art. 11, lid 1, onderdeel d)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.E Sport en recreatie (art. 11, lid 1, onderdeel e)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.F Sociale en culturele instellingen (art. 11 lid 1 onderdeel f)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.R Organisaties van werkgevers en werknemers, politieke, godsdienstige, vaderlandslievende, levensbeschouwelijke en liefdadige organisaties (art. 11, lid 1, onderdeel t)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.S Samenwerkingsverbanden van organisaties die geen recht op aftrek van btw hebben (art. 11, lid 1, onderdeel u)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.T Fondswervende activiteiten (art. 11, lid 1, onderdeel v)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.U Kinderopvang (art. 11, lid 1, onderdeel w)
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.V Winst beogen of maken en nauw samenhangende handelingen (art. 11, lid 2)
Veel gestelde vragen over Sport, Belastingdienst
Verwante onderwerpen
Thema: Onderwijsvrijstelling: vrijgesteld van btw of toch belast?
Thema: Medische vrijstelling: vrijgesteld van btw of toch belast?
Thema: Diverse btw-vrijstellingen onder de loep
Modellen
Fiscale Modellen II.F.1.3 Verzoek om als ondernemer te worden aangemerkt
Fiscale Modellen II.F.1.17 Verzoek om teruggaaf van omzetbelasting wegens uitvoer door liefdadige enz. instellingen