De fiscale eenheid in de Vpb bij grensoverschrijdende situaties

Een grensoverschrijdende fiscale eenheid met buitenlandse lichamen die geen vaste inrichting in Nederland hebben, is niet mogelijk. Het Europese Hof van Justitie heeft beslist dat dit niet in strijd is met EU-recht.

Naar aanleiding van Europeesrechtelijke jurisprudentie is het wel mogelijk een fiscale eenheid tussen Nederlandse zustermaatschappijen met een in de EU/EER gevestigde topmaatschappij te vormen, alsook een fiscale eenheid tussen een Nederlandse moeder- en kleindochtermaatschappij met een in de EU/EER gevestigde tussenmaatschappij. Daarnaast zijn er ook andere varianten denkbaar met zustermaatschappijen, tussenmaatschappijen en vaste inrichtingen. Bij een fiscale eenheid tussen Nederlandse zustermaatschappijen moet één van deze maatschappijen als moedermaatschappij worden aangemerkt. Daarbij rijst de vraag welke zustermaatschappij fiscaal gezien het beste als moeder kan worden aangewezen.

Op basis van het oordeel van het Europese Hof van Justitie moeten Nederlandse vennootschappen met een buitenlandse dochter in sommige gevallen toegang krijgen tot bepaalde voordelige elementen van het fiscale eenheidsregime. Ter voorkoming van grondslaguitholling en budgettaire derving zijn daarom spoedreparatiemaatregelen getroffen. In deze spoedreparatiewetgeving is bepaald dat voor de toepassing van specifieke regelingen gehandeld moet worden alsof er geen fiscale eenheid bestaat.

Er is eerder een voorstel gedaan voor een nieuwe groepsregeling in de vennootschapsbelasting. Dit voorstel is echter niet verder uitgewerkt en niet doorgezet. Het ligt dan ook niet in de lijn der verwachting dat het huidige fiscale eenheidsregime op korte termijn wordt vervangen door een alternatieve groepsregeling.