5.1 Inleiding

In het migratierecht kan het begrip godsdienst op verschillende manieren naar voren treden. Vragen hieromtrent doen zich met name voor ten aanzien van de aanvraag van een verblijfsvergunning asiel.1 In dit onderzoek beperk ik mij daarom tot dit onderwerp. De verblijfsvergunning asiel kan worden verleend aan een vreemdeling die in Nederland bescherming zoekt in verband met gebeurtenissen of omstandigheden in het land van herkomst.2 Indien een asielzoeker bij de aanvraag voor een verblijfsvergunning claimt dat hij wordt vervolgd vanwege zijn godsdienst, dan betekent dit dat het bestuursorgaan aan wie de aanvraag is gericht dient te onderzoeken of de overtuiging en praxis van de asielzoeker kan worden gekwalificeerd als godsdienst. Indien het bestuursorgaan de aanvraag afwijst omdat het de overtuiging van de vreemdeling niet kwalificeert als godsdienst, kan de rechter toetsen of de kwalificatie van het bestuursorgaan juist is geweest.3

Het navolgende is een uitgebreide bespreking van de kwalificatie van overtuigingen en praxis als godsdienst bij asielaanvragen. Teneinde een goed begrip van de asielprocedure te verkrijgen begin ik de bespreking in paragraaf 5.2 met een analyse van het juridische kader. In de wet- en regelgeving omtrent de asielprocedure zijn religieuze termen opgenomen. Relevant is hoe de wet- en regelgever deze termen heeft gedefinieerd. Met andere woorden, wat de reikwijdte van deze termen is. Welke uitingen en gedragingen dienen volgens de wet- en regelgever als godsdienst te worden gekwalificeerd? Vervolgens komt in paragraaf 5.3 de kwalificatie van de bestuursorganen en de rechter naar aanleiding van deze religieuze wettelijke religieuze termen aan de orde. Ten slotte analyseer ik in paragraaf 5.4 aan de hand van de jurisprudentie de vraag in welke mate een vreemdeling vanwege zijn godsdienst moet zijn vervolgd wil hij in aanmerking komen voor een verblijfsvergunning. De reden dat ik deze vraag, die op het eerste gezicht wellicht weinig van doen heeft met het begrip godsdienst, analyseer, is omdat uit de jurisprudentie blijkt dat het antwoord op deze vraag een bepaalde vooronderstelling bevat over de betekenis van godsdienst. Het hoofdstuk sluit ik in paragraaf 5.5 af met een conclusie.