5.3.5.1 Algemeen

219. De aanvullende verpandingen die op basis van een volmacht namens verscheidene pandgevers worden verricht, kunnen in een gezamenlijke akte worden gecombineerd. In dit verband rijst de vraag of de vertegenwoordigde pandgevers met naam genoemd dienen te worden in de verzamelakte. De specifieke vermelding van alle volmachtgevers zal bij een periodieke verpanding aan de bank een ondoenlijke, althans een onpraktische opgave zijn. In de meest bondige vorm omvat de akte slechts een generieke omschrijving van de pandgevers. De pandhouder kan in dat geval alle aanvullende stille verpandingen, zonder inhoudelijke aanpassing van de pandakte, namens alle pandgevers die hem daartoe volmacht hebben verstrekt met één gestandaardiseerde pandakte bewerkstelligen. De geldigheid van deze variant, een verzamelpandakte met generieke omschrijving van de pandgevers, is door de Hoge Raad bevestigd in de arresten HR 3 februari 2012, JOR 2012/200, NJ 2012/261 (Dix q.q./ING) en HR 1 februari 2013, JOR 2013/155, NJ 2013/156 (Van Leuveren q.q./ ING). De constructie wordt gehanteerd door banken, maar zij leent zich evenzeer voor toepassing door andere partijen.1

De geldigheid van de verzamelakte-constructie houdt verband met aspecten van vertegenwoordiging, het risico op antedatering van de verzamelakte en, tot slot, de potentiële ondermijning van het grondslagvereiste van art. 3:239 lid 1 BW. Deze aspecten komen hierna achtereenvolgens aan de orde.