Forumkeuze in het Nederlandse internationaal privaatrecht
Einde inhoudsopgave
Forumkeuze in het Nederlandse IPR (R&P nr. 159) 2008/10.7.2:10.7.2 Forum prorogatum in een EG-lidstaat c.q. verdragsluitende staat is als eerste geadieerd en EEX-r/Verdrag is van toepassing
Forumkeuze in het Nederlandse IPR (R&P nr. 159) 2008/10.7.2
10.7.2 Forum prorogatum in een EG-lidstaat c.q. verdragsluitende staat is als eerste geadieerd en EEX-r/Verdrag is van toepassing
Documentgegevens:
mr. P.H.L.M. Kuypers, datum 29-02-2008
- Datum
29-02-2008
- Auteur
mr. P.H.L.M. Kuypers
- JCDI
JCDI:ADS419277:1
- Vakgebied(en)
Internationaal privaatrecht (V)
Toon alle voetnoten
Voetnoten
Voetnoten
Geimer, Civil Jurisdiction, p. 41.
Kropholler, EZPR, 5' druk, p. 222, 7 druk, p. 379.
Rapport Jenard, PbEG p. C 59/43, Vlas, Rechtsvordering, Verdragen & Verordeningen, suppl. 304 (juli 2006), p. A—a-617.
HvJ EG 4 februari 1988, zaak 145/86, Hoffmann/Krieg, Jur. 1988, p. 645, NJ 1990, 209 en Rb. Arnhem 9 juli 1992, NIPR 1993, p. 125.
Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.
In deze eerste situatie maakt de eiser de vordering aanhangig bij de aangewezen rechter in een EG-lidstaat c.q. verdragsluitende staat. Eén van de partijen bij de forumkeuze heeft woonplaats in een EG-lidstaat c.q. verdragsluitende staat, zodat EEX-V°Nerdrag van toepassing is. Geen van de partijen heeft het forum derogatum geadieerd. In deze casus bestaan twee mogelijkheden:
Het gerecht verklaart zich bevoegd of bevoegdheid wordt krachtens stilzwijgende forumkeuze aanvaard (art. 24 EEX-V°/18 Verdrag). Het forum derogatum zal zich onbevoegd moeten verklaren. Deze onbevoegdheid vloeit voort uit de derogatie krachtens art. 23 EEX-V°/17 Verdrag. Indien het gerecht zijn bevoegdheid aanneemt krachtens art. 24 EEX-V°/18 Verdrag, zal het niet geadieerde gerecht zich onbevoegd verklaren krachtens de art. 27 EEX-V°/21 Verdrag. Het forum prorogatum behoeft de uitkomst van de procedure bij het forum derogatum niet af te wachten.
Het gerecht verklaart zich onbevoegd en partijen aanvaarden de bevoegdheid van het gerecht niet door een stilzwijgende forumkeuze. Het forum derogatum is aan deze beslissing gebonden.1 indien de onbevoegdheid het gevolg is van de ongeldigheid van de forumkeuze. Hiervoor zijn twee redenen. Ten eerste is de beslissing houdende onbevoegdheid een beslissing in de zin van art. 32 EEX-V°/25 Verdrag. Dat betekent dat deze beslissing op grond van art. 33 EEX-V°/26 Verdrag in andere EG-lidstaten resp. verdragsluitende staten moet worden erkend.2 Erkenning in de zin van art. 33 EEX-V°/26 Verdrag heeft tot gevolg dat de beslissingen het gezag en effect worden verleend die zij genieten in de staat waar zij zijn gewezen (de staat van herkomst).3 De rechtspraak is hiermee in overeenstemming.4Zulks geldt niet voor gerechten in andere staten dan de EG-lidstaten c.q. verdragsluitende staten, zodat een negatief jurisdictieconflict mogelijk blijft.
De gebondenheid van de gederogeerde rechter aan het oordeel van de aangewezen rechter wordt ten tweede verklaard door het gevaar van een negatief jurisdictieconflict. Indien de geprorogeerde en gederogeerde rechter zich beide onbevoegd achten, ontstaan tegenstrijdige beslissingen. Het geprorogeerde gerecht — de als eerst geadieerde rechter — heeft in deze situatie derhalve het primaat. Zonodig zal de belanghebbende de beslissing van het (schijnbaar) geprorogeerde forum — dat door de beslissing niet is geprorogeerd — krachtens art. 33 lid 2 EEX-V°/26 lid 2 Verdrag kunnen laten erkennen.
De schijnbaar gederogeerde rechter zal overigens wel steeds moeten onderzoeken of hij op grond van de algemene regels bevoegd is, indien de aangewezen rechter de forumkeuze niet geldig achtte.