Speaking the same language (AN nr. 181) 2023/2.4.5.2.2:2.4.5.2.2 De ‘testamentary’ trust

Speaking the same language (AN nr. 181) 2023/2.4.5.2.2

2.4.5.2.2 De ‘testamentary’ trust

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Een settlor kan ook kiezen om een ‘testamentary’ trust – ook wel aangeduid als een ‘will’ trust – in het leven te roepen. In dat geval wijst hij bij uiterste wilsbeschikking de na te laten goederen aan, die na zijn overlijden onder trustverband moeten worden geplaatst.1

Wanneer een erflater overlijdt, is naar Anglo-Amerikaans erfrecht een ‘executor’ of ‘administrator’2 – ook wel de ‘personal representative’ genoemd – als juridische opvolger van de overledene belast met de boedelafwikkeling, waaronder ook de vereffening van de nalatenschap. Teneinde als juridische opvolger op te treden, dient de ‘executor’ of de ‘administrator’ zijn functie te aanvaarden.3 Vervolgens dient hij de rechtbank te verzoeken tot afgifte van een verklaring van erfrecht & executele (een ‘grant of probate’, respectievelijk een ‘grant of letters of administration with the will annexed’), waarin is vastgelegd dat de uiterste wil rechtsgeldig is verklaard en dat hij bevoegd is de nalatenschap af te wikkelen.4 De aanvaarding van de functie van de ‘executor’ c.q. de afgifte van de ‘grant of letters of administration’ aan de ‘administrator’ heeft tot gevolg dat hij – ter afwikkeling van de nalatenschap – van rechtswege de volledige eigendom verkrijgt van alle goederen en de schulden die deel uitmaken van de nalatenschap van de erflater.5/6 De rechten van de begunstigden van de nalatenschap zijn gedurende de afwikkeling van de nalatenschap – in het bijzonder de vereffening – zelf zeer beperkt. Zij kunnen echter alleen van de ‘personal representative’ eisen dat hij de nalatenschap op een behoorlijke en juiste wijze afwikkelt en dat hij na de voltooiing van de vereffening van de nalatenschap overgaat tot verdeling, zodat de begunstigden al dan niet het overschot krachtens erfrecht verkrijgen.7 Van een uitgebreide bundel van rechten en bevoegdheden zoals in het trustrecht aan een beneficiary van een trust is toegekend, is gedurende de vereffening derhalve geenszins sprake.

Heeft de erflater (lees: settlor) geopteerd om een ‘testamentary trust’ in te stellen, dan komt deze – anders dan in het geval van de ‘inter vivos’ trust – rechtsgeldig tot stand op het tijdstip dat de ‘personal representative’ van rechtswege de goederen en schulden van de nalatenschap verkrijgt.8 Hoewel de ‘testamentary’ trust rechtsgeldig op dat moment tot stand is gebracht en daardoor de door de erflater nagelaten of vermaakte goederen onder trustverband zijn geplaatst, zijn de trustgoederen onderworpen aan de vereffening en kan de ‘personal representative’ deze te gelde maken voor zover dat noodzakelijk is voor de voldoening van de schulden van de nalatenschap.9/10 Gedurende de vereffening hebben beneficiaries van een ‘testamentary’ trust – evenals de begunstigden van de nalatenschap – geen rechten en bevoegdheden ten aanzien van nalatenschapsgoederen waarop het trustverband rust. Zij hebben enkel het recht om via de trustee van de desbetreffende trust de behoorlijke vereffening en beheer van de nalatenschap door de ‘personal representative’ af te dwingen.11

Indien de erflater (lees: settlor) in zijn uiterste wil een andere persoon dan de ‘personal representative’ als trustee heeft benoemd, moet de ‘personal representative’ na de vereffening bij de verdeling van de nalatenschap ervoor zorgen dat de volledige eigendom (de ‘legal title’) van de trustgoederen op de juiste wijze wordt toevertrouwd aan deze trustee. Dit kan geschieden door een overdracht (‘conveyance’) aan de trustee of een eigendomsovergang door middel van een ‘assent’.12 In dat laatste geval verklaart de ‘personal representative’ dat de nalatenschapsgoederen niet meer onderworpen zijn aan de vereffening, met het gevolg dat deze verklaring een overgang van goederen bewerkstelligt.13 Dit effect kan worden vergeleken met een overgang onder algemene titel in het Curaçaose en het Nederlandse recht.

In bepaalde gevallen komt het ook voor dat de erflater de ‘personal representative’ van de nalatenschap tevens als trustee heeft benoemd. Ondanks het feit dat de werkzaamheden van ‘personal representative’ en trustee verschillend zijn, vervagen de scheidingslijnen wanneer de ‘personal representative’ de functie van trustee aanvaardt.14 In dergelijke gevallen rijst de vraag op welk tijdstip de functie van ‘personal representative’ overgaat in die van trustee en of een wijziging van hoedanigheid tot een overgang van goederen leidt. Deze vraag is niet eenvoudig te beantwoorden. Volgens het thans geldende recht is het tijdstip van de wijziging van de hoedanigheid van de ‘personal representative’ in die van de trustee afhankelijk van de omstandigheden van het geval, waarbij in ieder geval wordt vermoed een wijziging te hebben plaatsgevonden ingeval de vereffening is voltooid en is vastgesteld wat het overschot is.15 Of een wijziging van hoedanigheid van de ‘personal representative’ naar de trustee gepaard gaat met een eigendomsovergang, is thans niet geheel duidelijk.16

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.