1.6 Methode van onderzoek

Het onderzoek is beschrijvend, analytisch en normatief. De verschillende sfeerovergangen die zich in de praktijk voordoen worden geïnventariseerd en het geldende positieve recht wordt beschreven. De beschrijving van het geldende recht is uiteraard gebaseerd op de wet, de parlementaire behandeling, de jurisprudentie en de relevante fiscale en economische literatuur. De fiscale regels voor de bepaling van de totaalwinst bij een sfeerovergang zijn hoofdzakelijk gevormd door de Hoge Raad. De nadruk zal daarom liggen op een analyse van de jurisprudentie.

In het onderzoek wordt geïllustreerd dat hierbij het begrip 'waarde in het economische verkeer' een centrale rol speelt. Dit begrip moet binnen de fiscale context worden uitgelegd, maar in de economische literatuur is ook veel aandacht besteed aan de methoden om de waarde in het economische verkeer te bepalen en aan de voor- en nadelen van deze methoden. Op deze literatuur zal worden ingegaan om vervolgens te kunnen bepalen of de inzichten in de economische literatuur (voldoende) verwerkt zijn in de fiscale regels of dat er juist redenen zijn om hierbij fiscaal niet aan te sluiten. Vervolgens wordt geanalyseerd welke consequenties deze wet- en regelgeving heeft in de praktijk voor belastingplichtigen en de Belastingdienst en of deze consequenties passen binnen het geformuleerde toetsingskader. De toetsing zal niet alleen in abstracto plaatsvinden, maar ook aan de hand van een aantal casus. Deze casus zullen ook worden gebruikt om de aanbevelingen ter verbetering van de wet te toetsen.

In hoofdstuk 5 is de rechtsvergelijking opgenomen. Ik heb de regels die gelden in Duitsland, België en het Vereniging Koninkrijk onderzocht, omdat deze landen verschillende uitgangspunten hanteren bij de bepaling van de winst wanneer sprake is van een sfeerovergang. Op basis van een analyse van de knelpunten, het normatieve toetsingskader en de rechtsvergelijking worden aanbevelingen geformuleerd om de fiscale regels voor sfeerovergangen in de winstsfeer te verbeteren en de wijze waarop deze regels kunnen worden geïmplementeerd.