Einde inhoudsopgave
Ontwikkelingen in het civielrechtelijk conservatoir beslag in Nederland (BPP nr. XV) 2013/10.5.4
10.5.4 Rechtsmiddelen tegen weigering uitvaardigen eapo en tegen uitspraak in heroverweging
mr. M. Meijsen, datum 27-05-2013
- Datum
27-05-2013
- Auteur
mr. M. Meijsen
- JCDI
JCDI:ADS495779:1
- Vakgebied(en)
Burgerlijk procesrecht (V)
Voetnoten
Voetnoten
Het meest logisch lijkt dat dit het recht van de lidstaat waar een EAPO is afgegeven is zal zijn. Maar wellicht dat ook het recht van de lidstaat waar de hoofdzaak dient in aanmerking komt.
HR 23 december 1977, LJN AC6153, NJ 1978, 296 (Koraal c.s./Smit & Bolnes), impliciet).
Het meest voor de hand liggend lijkt toepasselijkheid van het recht van de lidstaat waar de uitspraak in heroverweging plaatsvond, maar de regeling is hierover niet expliciet.
Het Commission Staf Working paper bij het voorstel Europees bankbeslag vermeldt dat de rechten van de debiteur worden beschermd doordat snel en adequaat verweer tegen een EAPO kan worden gevoerd (p. 55). Het Commission Staff Working Document bij het Groenboek bankbeslag verwijst bij ‘protection of the debtor’ naar artikel 6 ECHR en artikel 47 EU Charter inzake fair trial (p. 9). In de FAQ bij de bekendmaking van het voorstel Europees bankbeslag wordt bij de bescherming van de beslagene vermeld dat deze direct na het beslag hierover wordt geïnformeerd zodat deze zijn verweer met een verzoek tot herziening door het invullen van een formulier in alle EU talen kan voorbereiden.
Het Nederlandse opheffingskortgeding werd als de waarborg gezien in situaties van onrechtmatig beslag. Uit het Nederlandse onderzoek is gebleken dat dit minder het geval was dan algemeen werd aangenomen. Meijsen & Jongbloed 2010a (Research Memorandum).
De beslaglegger kan op grond van artikel 22 jo. 48.1 (c) voorstel Europees bankbeslag binnen 30 dagen beroep aantekenen tegen een besluit om uitvaardiging van een EAPO te weigeren. De lidstaten dienen nog informatie te verschaffen over het gerecht waar beroep moet worden ingesteld. Op grond van artikel 45 voorstel Europees bankbeslag (restbepaling) zou deze kwestie beheerst worden door het nationale recht. Niet uitdrukkelijk geregeld is welk nationaal recht hier van toepassing is.1
In vergelijkbare omstandigheden in Nederland kan de beslaglegger hoger beroep en cassatie instellen.2
Artikel 37 voorstel Europees bankbeslag opent de mogelijkheid tot het instellen van beroep tegen een heroverweging. Hierop is nationaal recht van toepassing.3 Het meest logisch lijkt dat dit recht van beroep voor zowel beslaglegger als beslagene geldt, maar de regeling zegt hier verder niets over. Vreemd is dat dit artikel slechts verwijst naar beslissingen die zijn genomen op grond van de artikelen 34, 35 en 36 voorstel Europees bankbeslag. Ik meen dat het logisch zou zijn als ook tegen besluiten op grond van artikel 39 (rechten van derden) en artikel 40 (wijziging of herroeping van het EAPO) beroep kan worden ingesteld.
Het feit dat het voorstel Europees bankbeslag voorziet in een mogelijkheid van verweer tegen een uitgevaardigd (en daarmee door de bank uitgevoerd) EAPO wordt door de (beleids)makers van het voorstel beschouwd als een belangrijke waarborg voor de beslagene.4 Ik zou menen dat de mogelijkheid van verweer in geval van ex-parte verlofverlening veeleer als een fundamenteel grondrecht moet worden beschouwd: er wordt immers op basis van niet meer dan een vermeende vordering van een burger of bedrijf een inbreuk gemaakt op het eigendomsrecht van een ander(e) burger of bedrijf. Bovendien vormt een procedure pas een werkelijke waarborg indien op een eenvoudige wijze, en met een reële kans op succes in geval van een terecht verweer, een beroep op die waarborg kan worden gedaan.5 Uit het voorstel Europees bankbeslag is af te leiden dat in diverse mogelijkheden van verweer door bij een EAPO betrokken partijen is voorzien. De regeling zou transparanter en voor de verweerder aanzienlijk toegankelijker worden indien steeds in de eigen (woon)lidstaat verweer gevoerd kan worden. Door de afwezigheid van bepalingen die zien op de wijze van beoordeling van een heroverweging is het moeilijk om zich een goed beeld te vormen van het gewicht dat aan de procedurele waarborg van heroverweging kan worden toegekend.