Subvraag D. Duidelijkheid over de omstandigheden van het geval

De redelijkheid en billijkheid kan de rechtszekerheid aantasten. Eén van de oorzaken hiervoor is de vaak gebrekkige motivering van een oordeel over de werking van de redelijkheid en billijkheid.1 De motivering is vaak beperkt tot een ‘factorencatalogus’: een niet-limitatieve opsomming van verschillende omstandigheden die tot een bepaalde werking van de redelijkheid en billijkheid kunnen leiden.2 De precieze invloed van de omstandigheden in het concrete geval is vaak niet duidelijk. Onduidelijkheid over de invloed van de verschillende omstandigheden van het geval leidt tot onduidelijkheid over de werking van de redelijkheid en billijkheid.

De invloed van een relevante omstandigheid is bovendien op verschillende manieren te benaderen. Niet iedere benaderingswijze is echter even duidelijk. Een professionele partij kan bijvoorbeeld een overeenkomst sluiten met een particulier. De relevantie van deze omstandigheid is zowel te verklaren met een beroep op het rechtsbeginsel van maatschappelijke rechtvaardigheid als met een beroep op het verschil in de professionaliteit. Uit § 2.5.1 blijkt echter dat een beroep op het rechtsbeginsel niet de voorkeur verdient.3

Ik onderzoek of de omstandigheden die de werking van de redelijkheid en billijkheid beïnvloeden op een duidelijkere manier gehanteerd kunnen worden. Ik beantwoord de volgende subvraag: kan een scherper onderscheid tussen de omstandigheden van het geval onduidelijkheid wegnemen? Hierbij ga ik uit van de volgende hypothese: de relevantie van iedere omstandigheid kan door verschillende factoren worden verklaard, een scherp onderscheid tussen deze factoren verduidelijkt de rol van de omstandigheden van het geval.