1.5.6 Rechterlijke uitzonderingen

Dit onderzoek is hoofdzakelijk gericht op rechterlijke billijkheidsuitzonderingen. Aristoteles’ inzicht ziet op het orgaan dat wetgeving toepast, en de rechter is een belangrijke toepasser. Daarbij zijn rechterlijke beslissingen over uitzonderingen goed toegankelijk. Dat geldt minder voor beslissingen van bestuursorganen, welke organen echter ook toepassers van wetgeving zijn. Beslissingen van bestuursorganen maken daarom een beperkt deel van dit onderzoek uit: zij worden besproken voor zover zij bekend zijn, bijvoorbeeld uit rapporten van de Nationale ombudsman. De rechter en bestuursorganen worden gezamenlijk aangeduid als ‘toepassers’ van wetgeving.1

Hoewel de officier van justitie een bestuursorgaan is,2 is er niet voor gekozen strafbeschikkingen te behandelen. Hoewel een vergelijking tussen uitzonderingen in rechterlijke uitspraken en strafbeschikkingen interessant zou zijn, zijn de beschikkingen moeilijker toegankelijk dan rechterlijke uitspraken (en wordt in strafbeschikkingen mogelijk rekening gehouden met de mogelijkheid van verzet bij de rechter, waardoor zij in mindere mate vergelijkbaar zijn met rechterlijke uitspraken).