10.4.1 Achtergrond

Lijstduwers zijn kandidaten die op een kandidatenlijst staan, zonder voornemens te zijn om daadwerkelijk een zetel te vullen als zij verkozen worden. Deze ‘pseudo-kandidaten’ sympathiseren met een partij en willen haar helpen stemmen te trekken, maar willen zelf geen volksvertegenwoordiger worden. Dergelijke kandidaten staan vaak in de onderste regionen van de kandidatenlijst, op een nagenoeg onverkiesbare plaats (tenzij zij alsnog verkozen worden met voldoende voorkeurstemmen). Tijdens de Tweede Kamerverkiezingen treden tal van personen als lijstduwer op. Recente voorbeelden zijn olympisch zwemkampioen Maarten van der Weijden (VVD, plek 80), voormalig fractievoorzitter van GroenLinks Bram van Ojik (GroenLinks, plek 50), radio-dj Eric Corton (eveneens GroenLinks, plek 49) en voormalig minister van BZK Kajsa Ollongren (D66, plek 80).1