6.7.1 Algemeen

Uit de Europese subsidieregelgeving vloeien allerlei subsidieverplichtingen voort waaraan de eindontvanger van een Europese subsidie moet voldoen.1 Indien deze subsidieverplichtingen niet worden nageleefd, bestaat het risico dat de Europese Commissie besluit de door haar verstrekte Europese gelden van de lidstaat Nederland terug te vorderen. Het is daarom van groot belang dat subsidieverstrekkende bestuursorganen ervoor zorgen dat de eindontvanger van de Europese subsidie de uit de Europese subsidieregelgeving voortvloeiende subsidieverplichtingen naleeft. In deze paragraaf wordt besproken in hoeverre de Europese subsidieverplichtingen implementatie behoeven in de Nederlandse subsidieregelgeving en zo ja welke problemen zich daarbij voordoen.

In paragraaf 6.7.2 wordt besproken in hoeverre Nederlandse bestuursorganen erin slagen om de subsidieverplichtingen die op grond van de Europese subsidieregelgeving door eindontvangers moeten worden nageleefd, te laten doorwerken in de nationale subsidieverhouding. Het gaat daarbij onder meer om de vraag in hoeverre verplichtingen uit de Europese subsidieregelgeving volgens Nederlandse bestuursorganen, maar ook de Nederlandse bestuursrechters, rechtstreeks doorwerken in de nationale subsidieverhouding. Voor zover dat niet het geval is, rijst de vraag op welke wijze deze verplichtingen naar Nederlands subsidierecht moeten worden vormgegeven om toch aan de eindontvanger van de Europese subsidie te kunnen worden tegengeworpen (paragraaf 6.7.3). In paragraaf 6.7.4 wordt besproken hoe de Nederlandse bestuursrechters moeten omgaan met situaties waarin wordt geconstateerd dat de vermeende subsidieverplichting op grond van het Europese noch nationale recht aan de eindontvanger van de Europese subsidie kan worden tegengeworpen.

Paragraaf 6.7.5 is gewijd aan de Nederlandse uitvoeringspraktijk dat strengere subsidieverplichtingen worden opgelegd dan op grond van de Europese subsidieregelgeving is vereist. Paragraaf 6.7.6 ziet op de vraag in hoeverre wijzigingen en/of aanvullingen van de subsidieverplichtingen invloed hebben op bestaande subsidieverhoudingen. Vervolgens wordt ingegaan op de jurisprudentie van Nederlandse bestuursrechters dat onrechtmatige subsidieverplichtingen die worden opgelegd in subsidieverleningsbesluiten in rechte onaantastbaar worden, indien tegen deze besluiten geen rechtsmiddelen worden aangewend (paragraaf 6.7.7). In paragraaf 6.7.8 wordt besproken wat naar Nederlands recht de gevolgen zijn van het niet-naleven van de subsidieverplichtingen door eindontvangers van Europese subsidies.