Forumkeuze in het Nederlandse IPR (R&P nr. 159) 2008/5.3:5.3 Tijdstip van het internationaliteitsvereiste

Forumkeuze in het Nederlandse IPR (R&P nr. 159) 2008/5.3

5.3 Tijdstip van het internationaliteitsvereiste

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Resteert de vraag wanneer de forumkeuze aan het internationaliteitsvereiste moet voldoen als het internationaliteitsvereiste voor een uitdrukkelijke forumkeuze geldt. Op het moment van totstandkoming van de forumkeuze (het sluiten van de overeenkomst)1 of het begin van de procedure waarin de forumkeuze een rol speelt? Het antwoord hangt voor art. 23 EEX-V°/17 Verdrag nauw samen met het formele toepassingsbereik en het woonplaatsvereiste. Wanneer moet één der partijen woonplaats hebben in een EG-lidstaat c.q. verdragsluitende staat; ten tijde van totstandkoming van de forumkeuze of het inleiden van de procedure? Het antwoord in par. 7.3 luidt dat één van beide momenten voldoende is. Het internationaliteitsvereiste is mijns inziens eveneens vervuld, indien op één van deze momenten sprake is van internationaliteit. Ik verwijs kortheidshalve naar de argumentatie in par. 7.3.

Dat geldt ook voor het Haags Forumkeuzeverdrag. In het ontwerp van april 2004 was nog opgenomen als optie voor de tekst van art. 1 lid 2 Haags Forumkeuzeverdrag dat de vaste verblijfplaats van partijen ten tijde van het sluiten van de overeenkomst en het begin van de procedure zich in dezelfde staat moest bevinden. Deze concept tekst is echter niet in het uiteindelijke art. 1 lid 2 Haags Forumkeuzeverdrag terecht gekomen. Daaruit leidt af dat deze cumulatieve voorwaarde niet is aanvaard.2 Ook voor art. 1 lid 2 Haags Forumkeuzeverdrag is één van beide momenten dus voldoende.

Met betrekking tot het internationaliteitsvereiste wijs ik in het bijzonder nog op het volgende:

a.

Bij de redactie van statuten moet voldoende zijn dat de forumkeuze in ieder geval bij het begin van de procedure geldig is, ook indien bij oprichting (nog) geen buitenlandse aandeelhouders aanwezig waren.

b.

Bij het overeenkomen van de forumkeuze moeten partijen uit het oogpunt van rechtszekerheid kunnen uitgaan van de geldigheid ongeacht latere wijzigingen, bijv. door verhuizing van de wederpartij waardoor de zaak intern wordt.

c.

Bij het gebruik van algemene voorwaarden (bijv. bij autoverhuur door een Nederlandse verhuurder) moeten partijen kunnen uitgaan van de geldigheid ongeacht of de Nederlandse huurder een ongeluk in Baarle-Nassau of Baarle-Hertog krijgt. Aan het internationaliteitsvereiste behoeft derhalve op het moment van het overeenkomen van de forumkeuze nog niet te zijn voldaan.3

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.