6.2.2 De aandeelhouder

In beginsel kunnen alleen aandeelhouders een vordering tot uitkoop instellen. Voor de bijzondere uitkoopregeling van art. 2:359c BW stelt het tweede lid van art. 2:359a BW houders van met medewerking van de vennootschap uitgegeven certificaten echter gelijk met aandeelhouders. Dat betekent dat ook een certificaathouder een uitkoopprocedure op grond van de bijzondere uitkoopregeling ex art. 2:359c BW kan starten (§ 6.2.3).1

Het is niet altijd duidelijk wie als aandeelhouder kwalificeert. Dit speelt met name indien de vordering ziet op aandelen die zijn opgenomen in een (buitenlands) giraal effectensysteem of op aandelen waarvoor buitenlandse instrumenten zoals depositary receipts zijn uitgegeven.

Een voorbeeld is de uitkoopprocedure inzake Cascal.2 In de Verenigde Staten genoteerde aandelen staan vaak op naam van de Amerikaanse effectenbewaarinstelling Cede & Co. Zij houdt de aandelen voor haar participants.3 Zo ook de aandelen in Cascal. Op enig moment brengt Sembcorp een openbaar bod uit op alle aandelen in Cascal. Zij verkrijgt door het bod voldoende aandelen en stelt daarop als beneficially owner een vordering tot uitkoop in. Na het tijdstip van de dagvaarding krijgt Sembcorp de aandelen ‘nogmaals’ geleverd, maar nu ten titel van ‘withdrawal of shares from a book-entry system’. De vraag rijst vervolgens of Sembcorp vanaf het moment van de dagvaarding als aandeelhouder kapitaal verschafte of dit pas deed na de (tweede) levering van de aandelen uit het girale systeem. De OK geeft Sembcorp hiertoe een bewijsopdracht en wijst tussenarrest.4

De problematiek over wie als aandeelhouder heeft te gelden in de uitkoopprocedure speelt eveneens bij de vraag wie de uitkoper moet dagvaarden. Het is namelijk niet altijd duidelijk of dit de (buitenlandse) centrale bewaarinstelling, het buitenlandse bewaarbedrijf of de achterliggende beleggers zijn. Dit onderwerp komt uitgebreid in § 7.3.1 sub b en 7.3.2. sub d aan de orde.