4.1.0 Introductie

Wanneer een jaarrekening eenmaal aan de hand van de in het vorige hoofdstuk geschetste regels is opgesteld, wordt deze onderworpen aan controle door een accountant, voordat zij aan de gemeenteraad wordt gezonden. In dit hoofdstuk staan deze controle en de bijbehorende controleur centraal. De belangrijkste vragen daarbij zijn wat de positie is van de accountant; welke taken hij heeft; wat zijn verhouding is ten opzichte van de gemeentelijke bestuursorganen en in hoeverre de dualisering daarin verandering heeft gebracht. Daartoe zal in eerste instantie een schets worden gegeven van de historische ontwikkeling van de accountantscontrole bij decentrale overheden (paragraaf 2). Vervolgens wordt aangegeven wat de knelpunten waren die de dualiserings- en overige wetgeving hebben willen oplossen (paragraaf 3) en op welke wijze de dualisering op dit vlak — globaal — is vormgegeven (paragraaf 4). In paragraaf 5 zal uitgebreid worden stilgestaan bij een aantal rechtspositionele aspecten met betrekking tot de accountant en bij zijn onafhankelijkheid, waarna in paragraaf 6 de nodige aandacht zal worden besteed aan de controlewerkzaamheden van de accountant. In paragraaf 7 zal aan de hand van de eerdere paragrafen nader worden ingegaan op de relatie tussen de accountant en de gemeenteraad.

Op accountantscontrole is een veelvoud aan juridische regels van toepassing. Daarbij moet niet alleen worden gedacht aan gemeenterechtelijke regels, maar ook aan nogal wat specifiek op de beroepsgroep gerichte (soms Europese) regelgeving. In het algemene privaatrecht — en dan vooral het rechtspersonenrecht — kunnen eveneens voorschriften ten aanzien van accountants worden gevonden. De hierboven gestelde vragen zullen aan de hand van al deze verschillende soorten regelgeving worden behandeld. Het zwaartepunt zal daarbij liggen bij de gemeenterechtelijke regels.