7.1 Inleiding

Uit de analyse van de praktijkproblemen die zich voordoen bij de toepassing van het van het 403-regime in het voorgaande hoofdstuk is gebleken dat een groot deel van de 403-problemen wordt veroorzaakt door het bestaan van meerdere zelfstandige vorderingsrechten. Het bestaan van een uit een 403-verklaring voortvloeiend zelfstandig vorderingsrecht wordt bij cessie,1 het treffen van een schikking,2 het overeenkomen van een achterstelling3 en het toekennen van preferentie4 over het hoofd gezien. Het vraagstuk van verjaring van de 403-vordering is vanwege de zelfstandigheid complex5 en de zelfstandigheid van de 403-vordering brengt met zich dat de positie van een pandhouder met een pandrecht op de hoofdvordering onduidelijk is.6 Tot slot maakt het bestaan van zelfstandige vorderingsrechten het leggen van een effectief beslag minder eenvoudig.7

Het bestaan van meerdere zelfstandige vorderingsrechten is een uitvloeisel van de rechtsfiguur hoofdelijke aansprakelijkheid. De hoofdelijke aansprakelijkheid van de consoliderende rechtspersoon is een vereiste dat door artikel 2:403 BW wordt gesteld voor het mogen toepassen van de groepsvrijstelling.

Aangezien de keuze voor hoofdelijke aansprakelijkheid een hoop consequenties voor de toepassing van de groepsvrijstellingsregeling heeft, moet voor de keuze voor hoofdelijkheid welhaast een zeer bewuste keuze zijn gemaakt.

In dit hoofdstuk zal de rechtsfiguur hoofdelijkheid in een breder perspectief aan de orde komen. Ook zal de ontwikkeling van deze rechtsfiguur nader worden bestudeerd. Tevens zal worden bekeken hoe hoofdelijkheid in de groepsvrijstellingsregeling terecht is gekomen en waarom hoofdelijkheid in de groepsvrijstellingsregeling is opgenomen.