6.1 Inleiding

Het aanstellen van een onafhankelijke, externe toezichthouder voor het toezicht op de accountantsorganisaties en de bij haar werkzame of aan haar verbonden externe accountants duidde ik in hoofdstuk 4 als kantelpunt in de ontwikkeling van, en meest fundamentele wijziging voor, het accountantsberoep.1 De doelstelling van het introduceren van extern onafhankelijk toezicht op accountantsorganisaties is het herstel van gerechtvaardigd vertrouwen in de accountant en de door hem ten behoeve van het publiek gegeven verklaringen.2 In dit hoofdstuk staat het onafhankelijk extern toezicht op accountantsorganisaties dat van overheidswege is ingevoerd centraal en beoordeel ik de doeltreffendheid en doelmatigheid ervan.3 Het toezicht is doeltreffend als het bijdraagt aan het herstel van het gerechtvaardigd vertrouwen zoals voortvloeit uit de doelstelling die in de MvT bij de Wta is geformuleerd. Het toezicht is doelmatig als de uitvoering van het toezicht (kosten)efficiënt is. De inzet van de toezichts- en handhavingsbevoegdheden dienen daartoe in een redelijke verhouding te staan tot de publieke waarde die door middel van het toezicht wordt beschermd. De effectiviteit en efficiëntie van het toezicht op accountantsorganisaties was in 2014 onderdeel van de evaluatie van de Wta. In dit hoofdstuk maak ik gebruik van, en bouw ik voort, op de inzichten uit die wetsevaluatie.4