Financiële controle in het gemeenterecht (Dissertatieserie Vakgroep Staatsrecht Groningen) 2011/4.3.0:4.3.0 Introductie

Financiële controle in het gemeenterecht (Dissertatieserie Vakgroep Staatsrecht Groningen) 2011/4.3.0

4.3.0 Introductie

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Aan het begin van het nieuwe millennium werd de accountantswereld opgeschrikt door diverse (internationale) boekhoudschandalen. Deze incidenten hebben gezorgd voor een sterk toegenomen aandacht voor de reikwijdte en de diepgang van het accountantsonderzoek en de onafhankelijkheid van accountants. Waarschijnlijk het meest geruchtmakend zijn de gebeurtenissen rondom het Amerikaanse bedrijf ENRON. Hoewel de jaarrekeningen van dit bedrijf waren goedgekeurd door accountants van de firma Arthur Andersen, bleek later dat deze behoorlijk waren gemanipuleerd. Kort hierop kwamen door accountants onopgemerkte malversaties bij bedrijven als Worldcom, Xerox, maar ook Ahold en KPNQwest aan het licht.1 Rond dezelfde tijd kwam de parlementaire enquêtecommissie Bouwnijverheid2 met een hard oordeel over de accountancy in de Bouwnijverheidsector. De commissie concludeert:

"Bij aanvang van de parlementaire enquête inzake de bouwnijverheid heeft de commissie niet kunnen bevroeden dat de accountancy, in eerste instantie een zijlijn van het onderzoek, zo nadrukkelijk de aandacht van haar zou vergen. De laatste tijd is een negatief beeld ontstaan van het accountantsberoep waarin «vertrouwen» een kernwoord is. Helaas is het vertrouwen in het accountantsberoep ook door deze parlementaire enquête geschaad. Naar de mening van de enquêtecommissie hebben leden van de beroepsgroep daar zelf aanleiding toe gegeven. Tijdens de openbare verhoren heeft een aantal van hun cliënten aangegeven dat de accountants wisten van verboden gedragingen. Ook dossieraantekeningen van accountants wijzen daarop. Handelend, laat staan corrigerend, optreden was eerder uitzondering dan regel. Ook indien dat ingevolge de regelgeving was vereist. De deskundigheid en alertheid van accountants inzake fraude en onregelmatigheden die leek nogal eens zoek bij de controle op de jaarrekening."3

Naar aanleiding van deze en andere incidenten groeide de kritiek op en daalde het vertrouwen in de accountancy.

Deze kritiek is de aanleiding geweest tot enkele grootscheepse wijzigingen van nationale en internationale regelgeving. Deze wijzigingen zijn evenmin voorbijgegaan aan de accountants die belast zijn met de controle van de gemeentelijke jaarrekeningen. Alvorens in de volgende paragrafen bij deze veranderingen stil te staan, worden de twee belangrijkste punten van kritiek in deze paragraaf besproken en vertaald naar de gemeentelijke situatie. Het betreft de onafhankelijkheid van de accountant, alsmede de reikwijdte en de diepgang van de accountantscontrole.

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.