8.2.3 Op welke wijze heeft de onroerende status van netten de procedure met betrekking tot inschrijving in de openbare registers gewijzigd?

Voor registratie van netten is een nieuwe procedure ontwikkeld. Met behulp van een nettekening kan de eigendom van een net op relatief eenvoudige wijze worden geregistreerd. Door middel van een digitale nettekening en de mogelijkheid om tot op perceelsniveau in te zoomen, wordt op een praktische en doelmatige wijze voldaan aan het bepaaldheidvereiste van artikel 3:84, tweede lid BW.

Daarnaast heeft de eigendomsregeling ertoe geleid dat netten een aparte kadastrale aanduiding krijgen waardoor netten ook administratief gezien losgekoppeld zijn van de grond (of: de eenheid perceel). Dit sluit aan bij het uitgangspunt van de wetgever dat netten een nieuw type zelfstandige onroerende zaak zijn. Wat de wetgever vervolgens achterwege heeft gelaten — op basis van 'praktische' overwegingen — is de eerste `kadastrering' van dit nieuwe type zelfstandige onroerende zaken. Weliswaar zullen de derdenbeschermingsbepalingen — wanneer deze van toepassing zijn — én de nieuwe overgangsrechtelijke bepaling (artikel 155a Overgangswet NBW) een stimulans zijn om tot eerste inschrijving van netten over te gaan, maar dogmatisch zuiverder zou zijn geweest om tot eerste inschrijving van netten te verplichten. In het belang van de rechtszekerheid, maar ook gelet op één van de grondbeginselen van het goederenrecht, is wenselijk zo niet noodzakelijk dat dit nieuwe type onroerende zaak kenbaar is uit de openbare registers.

Tenslotte is ten aanzien van de openbaarheid van nettekeningen een verschil opgetreden ten opzichte van overige registergoederen. Ten behoeve van de openbare orde en veiligheid is een beperking aangebracht ten aanzien van de openbaarheid van nettekeningen. Uitgezonderd notarissen en deurwaarders, is het niet mogelijk om een volledig ingeschreven nettekening in te zien of te ontvangen. Slechts op perceelsniveau kan inzicht verkregen worden over de positie van het net 'in het veld'.

Geconcludeerd wordt dat de eigendomsregeling en het feit dat een nieuw type zelfstandige onroerende zaak is geïntroduceerd diverse effecten heeft op de procedure van inschrijving in de openbare registers. Deze effecten zijn door middel van praktische oplossingen én door wijziging van wetgeving ingepast in het bestaande systeem waardoor inschrijving van netten een relatief eenvoudige proces is. Met betrekking tot de openbaarheid van nettekeningen zal de beperking die daarin wordt toegepast een wettelijke basis moeten krijgen.