II.5.6.3 Aftrek van voorbelasting

Ook wat betreft het recht op aftrek van voorbelasting bij overdrachten van obligaties bestaat geen aanleiding af te wijken van de analogie met aandelenoverdrachten (zie par. 4.6.4). Als een overdracht van obligaties geen economisch karakter heeft of een vrijgestelde dienst is, is de voorbelasting op daarmee samenhangende kosten in beginsel niet aftrekbaar.1 Dit is slechts anders als artikel 15, lid 2, onderdeel c, Wet OB 1968 of artikel 37d Wet OB 1968 van toepassing is. Ook geldt dat het op basis van het arrest in de zaak AB SKF geboden lijkt kosten niet te snel als directe kosten voor een overdracht van obligaties aan te wijzen (zie par. 4.6.4.2).2

Het uitgangspunt is verder dat de overdracht van obligaties als ondernemer het pro rata van de overdrager beïnvloedt. Dit is niet het geval indien artikel 37d Wet OB 1968 geldt of als de overdracht een bijkomstige financiële handeling is (zie par. 3.3.7.2). Vooral bij de overdracht van obligaties die zijn gehouden als belegging van tijdelijk overtollige kasmiddelen ligt een kwalificatie als bijkomstige financiële handeling voor de hand. De overdracht van obligaties door een effectenhandelaar zal daarentegen nooit bijkomstig zijn, evenmin als een overdracht van obligaties die een rechtstreeks, duurzaam en noodzakelijk verlengstuk vormt van een belastbare activiteit.3 Voor verdere nuanceringen zij verwezen naar het in paragraaf 4.6.4.4 vermelde over aftrek van voorbelasting bij aandelenoverdrachten, hetgeen – mutatis mutandis – ook geldt voor het overdragen van obligaties.

Bij de overdracht van obligaties aan de emittent is ten slotte geen dienst onder bezwarende titel te onderkennen (zie par. 5.6.1). Voor een dergelijke overdracht gemaakte kosten kunnen daarom geen directe kosten zijn. Mits de obligaties in de hoedanigheid van ondernemer zijn gehouden, zijn de gemaakte kosten mijns inziens algemene kosten. Steun voor die opvatting biedt, onder meer, het arrest in de zaak Cibo.4 Omdat de verkoopopbrengst niet de vergoeding voor een prestatie is, kan zij het pro rata niet beïnvloeden.5