12.7.1 De mate van zelfstandigheid van de VOF ten opzichte van haar vennoten en derden

Zowel het Nederlandse conflictenrecht als het Europese recht ziet de VOF als een entiteit die eigen rechten en verplichtingen heeft. Een VOF is naar Nederlands IPR een Nederlandse VOF als haar zetel volgens de vennootschapsovereenkomst in Nederland ligt of als zij, bij het ontbreken van een zetel in de overeenkomst, ten tijde van de oprichting het centrum van optreden naar buiten in Nederland had. De VOF kan zich op de vrijheid van vestiging beroepen zoals ook een rechtspersoon dit kan.

Dit brengt ten eerste mee dat een VOF een filiaal of agentschap kan oprichten in een andere lidstaat. Ten tweede kan de VOF haar werkelijke zetel naar een andere lidstaat verplaatsen, terwijl zij een Nederlandse VOF blijft. Andersom zal Nederland een buitenlands equivalent van de VOF die haar werkelijke zetel naar Nederland verplaatst erkennen als buitenlandse vennootschap als ook de lidstaat van oorsprong die vennootschap blijft erkennen. Ten derde kan een VOF haar werkelijke zetel verplaatsen naar een andere lidstaat en zich daarbij omzetten in haar buitenlandse equivalent. De VOF komt in een dergelijk geval alleen een beroep op het vestigingsrecht toe als zij ook (een belangrijk deel van) haar bedrijfsactiviteiten naar die andere lidstaat verplaatst. Nederland zal moeten aanvaarden dat een buitenlands equivalent van de VOF zich door verplaatsing van haar statutaire zetel en haar bedrijfsactiviteiten naar Nederland omzet in een VOF. Deze mogelijkheden maken dat de VOF zich, al dan niet met wisseling van toepasselijk recht, grensoverschrijdend kan bewegen van en naar de lidstaten die voor haar bedrijf de meest optimale omstandigheden bieden.

Een Nederlandse VOF kan niet als overnemende of verdwijnende vennootschap fuseren met een buitenlandse vennootschap, omdat een VOF ook binnenlands niet kan fuseren. Omzetting van een VOF in een niet-equivalente rechtsvorm en vice versa is evenmin mogelijk, omdat het Nederlandse recht ook niet toestaat dat een VOF zich binnenlands omzet in een niet-equivalente rechtsvorm.