Omzetbelastingaspecten van ondernemingsfinanciering (FM nr. 147) 2016/II.6.5.1.1:II.6.5.1.1 Algemeen

Omzetbelastingaspecten van ondernemingsfinanciering (FM nr. 147) 2016/II.6.5.1.1

II.6.5.1.1 Algemeen

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.

Uit de jurisprudentie volgt dat het verlenen van krediet een prestatie onder bezwarende titel kan zijn. Meer bepaald is het een dienst in de zin van artikel 4, lid 1, Wet OB 1968 (artikel 24 Btw-richtlijn). Die dienst kan worden omschreven als het ter beschikking stellen van kapitaal aan een derde. Anders dan dividend op aandelen en rente obligaties, dat voortvloeit uit eigendom van de stukken, vormt rente bij kredietverlening namelijk in beginsel de vergoeding voor die dienst. In paragraaf 6.4.2 is in dit verband al rechtsoverweging 71 uit het arrest in de zaak EDM geciteerd, maar één en ander is voor het eerst door het Hof van Justitie beslist in de zaak Régie Dauphinoise (cursivering WJB):1

‘17. Anders dan de ontvangst van dividend door een houdstermaatschappij, welke volgens het arrest van het Hof van 22 juni 1993 ((…) Sofitam, (…), r.o. 13) niet binnen de werkingssfeer van de BTW viel, omdat zij geen vergoeding voor een economische activiteit vormde, kan de rente welke een onderneming (…) ontvangt als vergoeding voor beleggingen die zij voor eigen rekening verricht (…), niet worden uitgesloten van de werkingssfeer van de BTW, aangezien de betaling van rente niet het gevolg is van deenkele eigendom van de zaak, maar een vergoeding vormt voor de terbeschikkingstellingvan kapitaal aan een derde.’

De beleggingen in deze rechtsoverweging zijn gelden die op rentegevende bankdeposito’s zijn geplaatst. Als het inleggen van geld op een rentegevend bankdeposito al een dienst onder bezwarende titel is, dan geldt mogelijk hetzelfde voor het aanhouden van een spaarrekening.

In paragraaf 2.4.7.3 is betoogd dat het aanmerken van kredietverlening als prestatie onder bezwarende titel ingaat tegen de strekking van de omzetbelasting, waarvan het belasten van verbruik een belangrijk element is. Bij de uitleg van artikel 24, lid 1, Btw-richtlijn heeft dit klaarblijkelijk geen of een ondergeschikte rol gespeeld. Elementen die de benadering van het Hof van Justitie kunnen verklaren, zijn de ruime definitie van het begrip dienst in artikel 24, lid 1, Btw-richtlijn (elke handeling die geen levering van goederen is) en de context van de vrijstelling voor verlening van krediet in artikel 135, lid 1, onderdeel b, Btw-richtlijn. Die vrijstelling zou goeddeels zinledig zijn als de verlening van krediet geen dienst onder bezwarende titel zou zijn.

De gebruikelijke vergoeding voor verlening van krediet is interest (rente). Die rente omvat in beginsel mede de eventueel op de uitbetaling in te houden bronheffingen door de kredietnemer.2 Van belang is verder, enerzijds, dat betalingen met de benaming rente niet altijd het karakter van een vergoeding hebben en, anderzijds, dat ook andere bedragen dan rente tot de vergoeding voor verlening van krediet kunnen behoren. Hierna wordt ingegaan op (i) rente die het karakter van een schadevergoeding heeft, (ii) bedragen die naast rente tot de vergoeding voor kredietverlening kunnen behoren, (iii) afwijkingen van het nominaliteitsbeginsel en (iv) saldering van ontvangen rente met betaalde rente.

Deze functie is alleen te gebruiken als je bent ingelogd.