10.2.1 Juridische werkelijkheid: eenzijdige rechtshandelingen scheppen verbintenissen

1.

Vernietiging van een rechtshandeling

Ongedaanmakingsverbintenissen vloeien voort uit de wet. Uit de verklaring of uit de onderliggende rechtsverhouding kunnen andere verbintenissen voortvloeien.

2.

Ontbinding van een overeenkomst

Ongedaanmakingsverbintenissen ex art. 6:271 BW. Uit de verklaring of uit de onderliggende rechtsverhouding kunnen andere verbintenissen voortvloeien.

3.

Opzegging van een duurovereenkomst

De opzegging kan bepaalde verbintenissen in het leven roepen, bijvoorbeeld een verbintenis tot ontruiming van gehuurde woonruimte, het ontstaan van een loonaanspraak of van een verplichting tot affinanciering van de premievrije aanspraak op pensioen.

4.

Opzegging van een beperkt recht

Uit de wet vloeit de verbintenis voort tot uitkering van ‘opstalvergoeding’ (art. 5:99 jo 5:105 lid 3 BW) en in bepaalde gevallen tot vergoeding van de waarde van de erfpacht (art. 5:87 lid 2 jo. 5:104 lid 2 BW). Buiten die gevallen kan in de vestigingsakte een recht worden toegekend op vergoeding van de waarde van de erfpacht na opzegging.

5.

Onherroepelijk aanbod

•

De verbintenis het aanbod gestand te doen;

•

De verbintenis tot het in stand houden van het aangebodene;

•

De toekomstige verbintenis tot nakoming van de overeenkomst.

6.

Uitloving

Verbintenis tot voldoening van de belofte, onder voorwaarde van nakoming van de gevraagde prestatie.

7.

Legaat

Verbintenis voor de erfgenamen om de vordering van de legataris te voldoen.

8.

Ongedaanmaking van de wettelijke verdeling van de nalatenschap

Er ontstaat een onverdeelde gemeenschap tussen de langstlevende echtgenoot en de kinderen. Alle erfgenamen zijn voor een evenredig deel gerechtigd en moeten in geval van een negatieve nalatenschap een evenredig deel van de schulden op zich nemen.

9.

403-verklaring

Verbintenis tot nakoming van de uit rechtshandelingen voortvloeiende schulden van de vrijgestelde vennootschap.

10.

Besluit van een rechtspersoon

Een ontslagbesluit kan een verbintenis tot schadevergoeding doen ontstaan.