Van college tot workshop. Al deze en nog meer diensten kunnen vallen onder de onderwijsvrijstelling in de btw.
Niet iedere cursus of onderwijsvorm valt onder de reikwijdte van de btw-onderwijsvrijstelling. De onderwijsvrijstelling valt in twee delen uiteen: het wettelijk geregeld onderwijs en het specifiek aangewezen onderwijs.
Onderwijsvrijstelling
De volgende onderwerpen komen aan de orde:
•
Wettelijk geregeld onderwijs
Van wettelijk geregeld onderwijs is sprake indien het onderwijs is opgenomen in één van de onderwijswetten en onder toezicht staat van de inspectie van onderwijs of is onderworpen aan een ander toezicht door de minister die met zorg voor het desbetreffende onderwijs is belast.
•
Algemeen vormend onderwijs
Algemeen vormend onderwijs wordt niet in het kader van wettelijk onderwijs verstrekt. Wel kan dit type onderwijs in de btw-vrijstelling delen indien dit is ontleend aan het uit de openbare kassen bekostigde onderwijsaanbod.
•
Beroepsonderwijs
Onder beroepsonderwijs wordt verstaan: specifieke (beroeps)opleidingen en- herscholingen die rechtstreeks verband houden met een vak of een beroep, of die betrekking hebben op het voor beroepsdoeleinden verwerven of op peil houden van kennis.
•
Taalonderwijs
Taalonderwijs kan in de onderwijsvrijstelling delen indien sprake is van algemeen vormend onderwijs of van beroepsonderwijs.
•
Afnemen van examens
Het afnemen van examens volgt in principe het btw-regime van het genoten onderwijs. Indien geen opleiding voorafgaat aan het afnemen van het examen is de vrijstelling niet van
toepassing.
•
Btw-belast
Cursussen en opleidingen in de persoonlijke levenssfeer alsmede facultatieve en naschoolse opvang delen niet in de onderwijsvrijstelling.
•
Bijles, huiswerkbegeleiding of examentraining
Deze activiteiten kunnen delen in de onderwijsvrijstelling, mits sprake is van een direct verband met het wettelijk geregeld onderwijs of het beroepsonderwijs.
•
Opleidingen in muziek, dans, drama en beeldende vorming
Het verstrekken van onderwijs in muziek, dans, drama en beeldende vorming is vrijgesteld van btw voor zover het onderwijs verstrekt wordt aan personen jonger dan 21 jaar.
•
Praktijkopleiding langdurige werklozen
Indien aan voorwaarden wordt voldaan is het door ondernemers in de gelegenheid stellen van werklozen om een praktijkopleiding te volgen vrijgesteld van btw-heffing.
•
Sportcursussen
Cursussen met een algemeen karakter die worden verzorgd voor binnen de georganiseerde sportwereld werkzame vrijwilligers en semi-professionals delen in de onderwijsvrijstelling.
•
Bijkomende prestaties
Onder bepaalde voorwaarden kunnen additionele activiteiten van een onderwijsinstelling delen in de vrijstelling.
•
Koepelvrijstelling
Door de koepelvrijstelling wordt geregeld dat een aantal aangewezen diensten van samenwerkingsverbanden zijn vrijgesteld van btw-heffing.
•
Verkoop van boeken, e-readers
De verkoop van boeken is belast tegen 9%. Het lage tarief is niet van toepassing op het downloaden van (educatieve) boeken.
•
Uitlenen personeel
Uitlenen van personeel is in beginsel een belaste prestatie waarvoor btw in rekening moet worden gebracht.
•
Passend onderwijs
Vanaf 1 augustus 2016 zijn bepaalde werkzaamheden van samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs onder de vrijstelling gebracht.
Brief van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal van 21 maart 2025, 1225066, JCDI:BSD4592:1, V-N 2025/16.29.29, V-N Vandaag 2025/574
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Bindend advies Kennisgroep OVI, 7 april 2020, 19-210-0013 Judolessen op school: onderwijsvrijstelling
Kennisgroepstandpunt Belastingdienst van 12 mei 2022, KG:210:2022:2, Elektronisch onderwijs; onderwijsvrijstelling (ingetrokken)
Mr. Anne Marieke Smits
Btw-specialist werkzaam bij Royal Swinkels, en werkt sinds 2015 op regelmatige basis mee aan uitgaven van Wolters Kluwer
Meer over Anne Marieke Smits
Van college tot workshop. Al deze en nog meer diensten kunnen vallen onder de onderwijsvrijstelling in de btw.
Niet iedere cursus of onderwijsvorm valt onder de reikwijdte van de btw-onderwijsvrijstelling. De onderwijsvrijstelling valt in twee delen uiteen: het wettelijk geregeld onderwijs en het specifiek aangewezen onderwijs.
Onderwijsvrijstelling
De volgende onderwerpen komen aan de orde:
Wettelijk geregeld onderwijs
Van wettelijk geregeld onderwijs is sprake indien het onderwijs is opgenomen in één van de onderwijswetten en onder toezicht staat van de inspectie van onderwijs of is onderworpen aan een ander toezicht door de minister die met zorg voor het desbetreffende onderwijs is belast.
Algemeen vormend onderwijs
Algemeen vormend onderwijs wordt niet in het kader van wettelijk onderwijs verstrekt. Wel kan dit type onderwijs in de btw-vrijstelling delen indien dit is ontleend aan het uit de openbare kassen bekostigde onderwijsaanbod.
Beroepsonderwijs
Onder beroepsonderwijs wordt verstaan: specifieke (beroeps)opleidingen en- herscholingen die rechtstreeks verband houden met een vak of een beroep, of die betrekking hebben op het voor beroepsdoeleinden verwerven of op peil houden van kennis.
Taalonderwijs
Taalonderwijs kan in de onderwijsvrijstelling delen indien sprake is van algemeen vormend onderwijs of van beroepsonderwijs.
Afnemen van examens
Het afnemen van examens volgt in principe het btw-regime van het genoten onderwijs. Indien geen opleiding voorafgaat aan het afnemen van het examen is de vrijstelling niet van
toepassing.
Btw-belast
Cursussen en opleidingen in de persoonlijke levenssfeer alsmede facultatieve en naschoolse opvang delen niet in de onderwijsvrijstelling.
Bijles, huiswerkbegeleiding of examentraining
Deze activiteiten kunnen delen in de onderwijsvrijstelling, mits sprake is van een direct verband met het wettelijk geregeld onderwijs of het beroepsonderwijs.
Opleidingen in muziek, dans, drama en beeldende vorming
Het verstrekken van onderwijs in muziek, dans, drama en beeldende vorming is vrijgesteld van btw voor zover het onderwijs verstrekt wordt aan personen jonger dan 21 jaar.
Praktijkopleiding langdurige werklozen
Indien aan voorwaarden wordt voldaan is het door ondernemers in de gelegenheid stellen van werklozen om een praktijkopleiding te volgen vrijgesteld van btw-heffing.
Sportcursussen
Cursussen met een algemeen karakter die worden verzorgd voor binnen de georganiseerde sportwereld werkzame vrijwilligers en semi-professionals delen in de onderwijsvrijstelling.
Bijkomende prestaties
Onder bepaalde voorwaarden kunnen additionele activiteiten van een onderwijsinstelling delen in de vrijstelling.
Koepelvrijstelling
Door de koepelvrijstelling wordt geregeld dat een aantal aangewezen diensten van samenwerkingsverbanden zijn vrijgesteld van btw-heffing.
Verkoop van boeken, e-readers
De verkoop van boeken is belast tegen 9%. Het lage tarief is niet van toepassing op het downloaden van (educatieve) boeken.
Uitlenen personeel
Uitlenen van personeel is in beginsel een belaste prestatie waarvoor btw in rekening moet worden gebracht.
Passend onderwijs
Vanaf 1 augustus 2016 zijn bepaalde werkzaamheden van samenwerkingsverbanden Passend Onderwijs onder de vrijstelling gebracht.
Documenten bij dit thema
Wetgeving
Artikel 11 eerste lid, onderdeel o, Wet OB 1968
Besluit onderwijsvrijstelling omzetbelasting, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 21 januari 2025, 2024-25032, Stcrt. 2025, 3488 (zie ook: V-N 2025/9.12 en TaxVisions, editie 21 februari 2025)
Besluit reikwijdte VAVO-arrest bij samenwerkingen, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 9 augustus 2019, 2019-6635 (Stcrt. 2019, 49313) en 2019-6225, Stcrt. 2019, 49314
Besluit aftrek van omzetbelasting 2020, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 24 november 2020, 2020-167584, Stcrt. 2020, 63000
Besluit omzetbelasting terbeschikkingstelling personeel, Besluit Staatssecretaris van Financiën van 7 juni 2024, nr. 2024-13855, Stcrt. 2024, 17448, V-N 2024/32.11, Taxvisions editie 12 juli 2024, TaxVisions 2024/27.3 (ter actualisering van het inmiddels vervallen Besluit ter beschikking stellen van personeel 2022, Besluit van de Staatssecretaris van Financiën van 5 juli 2022, 2022-181729, Stcrt. 2022, 18350)
Brief van de Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal van 21 maart 2025, 1225066, JCDI:BSD4592:1, V-N 2025/16.29.29, V-N Vandaag 2025/574
Vierde deelbesluit Woo-verzoek kennisgroepstandpunten Belastingdienst, V-N Vandaag 2023/1751, onderdeel OVI Deel II, Bindend advies Kennisgroep OVI, 7 april 2020, 19-210-0013 Judolessen op school: onderwijsvrijstelling
Kennisgroepstandpunt Belastingdienst van 12 mei 2022, KG:210:2022:2, Elektronisch onderwijs; onderwijsvrijstelling (ingetrokken)
Kennisgroepstandpunt Belastingdienst van 14 maart 2025, KG:210:2025:3, Digitale educatieve informatie, V-N 2025/14.12, TaxVisions Editie 28 maart 2025
Intrekking standpunt Elektronisch onderwijs; onderwijsvrijstelling, Publicatie van de Belastingdienst van 19 augustus 2025, V-N 2025/36.25.6
Standaardarrest
HvJ EG 14 juni 2007, nr. C-434/05 (Horizon College), ECLI:EU:C:2007:343, BNB 2008/100, V-N 2007/28.21, NJB 2007, 1464
Belangrijkste uitspraken
HvJ EG 14 juni 2007, nr. C-455/05 (Haderer), ECLI:EU:C:2007:344, V-N 2007/28.22
HR 10 september 2010, nr. 08/03624, ECLI:NL:PHR:2010:BK3786, BNB 2011/49, V-N 2010/43.17
Hof Den Haag 28 juni 2013, nr. 12-00460 en 12-00461, ECLI:NL:GHDHA:2013:3193, V-N 2013/61.19
HR 22 januari 2016, nr. 14/02281, ECLI:NL:HR:2016:83, BNB 2016/83, V-N 2016/6.16, FED 2016/35, TaxVisions editie 29 januari 2016
HR 14 oktober 2016, nr. 15/00664, ECLI:NL:HR:2016:2337, V-N 2016/54.12, BNB 2017/31, FED 2017/39, TaxVisions editie 28 oktober 2016
HR 18 november 2016, nrs. 12/02683bis en 14/01452, ECLI:NL:HR:2016:2600, V-N 2016/60.12, BNB 2017/53, Belastingblad 2017/97, TaxVisions editie 25 november 2016
HvJ EU 7 maart 2017, nr. C-390/15 (RPO), ECLI:EU:C:2017:174, V-N 2017/14.19, Tax Visions editie 17 maart 2017, Belastingadvies 2017/7.8
HvJ EU 4 mei 2017, nr. C-699/15 (Brockenhurst College), ECLI:EU:C:2017:344, V-N 2017/6.11, V-N 2017/27.15
HR 23 juni 2017, nr. 13/02651bis, ECLI:NL:HR:2017:1132, V-N 2017/32.14, BNB 2017/195, FED 2017/142, Belastingblad 2017/376, TaxVisions editie 30 juni 2017
HR 23 februari 2018, nr. 16/04051, ECLI:NL:HR:2018:267, V-N 2018/13.25, BNB 2018/93, FED 2018/116, TaxVisions editie 16 maart 2018
Hof Arnhem Leeuwarden 21 mei 2019, nr. 17/00880, ECLI:NL:GHARL:2019:4127, V-N Vandaag 2019/1303
HR 5 juli 2019, nr. 17/03702, ECLI:NL:HR:2019:1112, BNB 2019/134, FED 2020/8, V-N 2019/33.14, TaxVisions editie 12 juli 2019
Hof ‘s-Hertogenbosch 30 januari 2020, nr. 19/00023-00025, ECLI:NL:GHSHE:2020:310, V-N 2020/27.18, TaxVisions editie 12 juni 2020
Rb. Zeeland-West Brabant 18 augustus 2022, nr. 21/1281, ECLI:NL:RBZWB:2022:4807, V-N 2022/46.2.2, V-N Vandaag 2022/2035
Hof Den Haag 7 december 2023, nr. BK-22/1296, ECLI:NL:GHDHA:2023:2715, V-N 2024/14.1.3, School en Wet 2024/101
Hoge Raad 5 april 2024, nr. 22/00167, ECLI:NL:HR:2024:383, V-N 2024/17.11, TaxVisions editie 12 april 2024
Hof ‘s-Hertogenbosch 10 juli 2024, nr. 22/1466, ECLI:NL:GHSHE:2024:2232, V-N 2024/47.1.3
Hof Amsterdam 13 juni 2024, nrs. 23/480 t/m 23/483, ECLI:NL:GHAMS:2024:1769, V-N 2024/42.1.5
Hof ’s-Hertogenbosch 18 december 2024, nrs. 21/1094 en 21/1095, ECLI:NL:GHSHE:2024:4067, V-N 2025/20.19.13, V-N Vandaag 2025/734
Literatuur
M.M.W.D. Merkx, 'Artikel: Vrijgesteld onderwijs, cultuur en sport: ook in het buitenland?', MBB 2025/43
M.W.C. Soltysik, A.E. Spiessens & R.A. Wolf, Wegwijs in de btw, SDU, 2023, Wegwijs Reeks, hoofdstuk 10
P.Q.J. Feenstra & P.I.M. Cramer, 'De koepelvrijstelling is van de leden, niet van het samenwerkingsverband', WFR 2018/21
J.J.P. Swinkels, 'Aanpassing btw-vrijstelling voor beroepsonderwijs', WFR 2010/1149
P. Bouwhuis & E. van den Elsen, 'Herziening btw-vrijstelling beroepsonderwijs geslaagd?', BTW-Bulletin 2010/57
P. Tielemans & J. van Melick, 'Nauwe samenhang met nauw samenhangende activiteiten?', BtwBrief 2010/11
Contractuele samenwerkingsverbanden in de BTW (FM nr. 133) 2009/1, A.J. van Doesum, Kluwer, 2009, Fiscale Monografieën, FM nr. 133
Naslag
Cursus Belastingrecht, OB.2.3.3.M, Onderwijs en educatie
Vakstudie Omzetbelasting, artikel 11lid 1onderdeel o Wet op de omzetbelasting 1968, Vakstudie Omzetbelasting, art. 11 Wet OB 1968, aant. 2
Verwante onderwerpen
Thema: Diverse btw-vrijstellingen onder de loep
Thema: Medische vrijstelling: vrijgesteld van btw of toch belast?
Thema: Non profit: vrijgesteld van btw of toch belast?
Thema: Verbonden handelingen in de btw