Fiscale aspecten rondom fosfaatrechten

Fosfaatrechten geven agrarische ondernemers die melkvee houden het recht om een bepaald volume aan mest (lees: fosfaat) te produceren. De melkveehouder kreeg op 1 januari 2018 hiertoe fosfaatrechten toegekend. Het aantal rechten is gebaseerd op het aantal stuks vee dat ten behoeve van de melkveehouderij werd gehouden per 2 juli 2015. Doel van het fosfaatrechtenstelsel is om te zorgen dat de fosfaatproductie in Nederland onder het fosfaatplafond blijft.

Melkveehouders verkregen de fosfaatrechten per 1 januari 2018 om niet vanuit de overheid toegewezen op basis van het productievee dat op 2 juli 2015 op het bedrijf aanwezig was. Fosfaatrechten behoren tot het verplichte ondernemingsvermogen. De rechten kwalificeren overeenkomstig de algemene opvatting van de Belastingdienst in beginsel als een bedrijfsmiddel als de melkveehouder op 1 januari 2018 de intentie heeft om deze fosfaatrechten duurzaam voor het drijven van de eigen onderneming te gebruiken. Indien een ondernemer niet deze intentie had op de genoemde datum, dan kwalificeren de rechten volgens de Belastingdienst als voorraad. Of de herinvesteringsreserve kan worden toegepast is afhankelijk van de kwalificatie van het fosfaatrecht als bedrijfsmiddel of voorraad.

Fosfaatrechten die zijn aangekocht zijn afschrijfbaar om reden dat er sprake is van een einddatum. Minister Schouten van LNV heeft aan de Tweede Kamer laten weten dat de vermoedelijke einddatum voor het stelsel van fosfaatrechten 1 januari 2028 is. Fosfaatrechten kunnen vanaf aanschafdatum in de resterende looptijd tot 1 januari 2028 lineair worden afgeschreven tot een restwaarde van nihil. Voor aankopen na 1 januari 2023 bedraagt de maximale afschrijving maximaal 20% per jaar.

De levering van fosfaatrechten betreft een belaste prestatie voor de omzetbelasting. Het btw-tarief bedraagt 21%.